Cilt 19, Sayı 2, Sayfalar 117 - 129 2016-05-24

Gaziantep Yöresi Tarım Topraklarının Besin Elementi Durumları ve Bunların Bazı Toprak Özellikleri ile İlişkileri

Abdussamet KARADUMAN [1] , Kerim ÇİMRİN [2]

201 152

Çalışmada, Gaziantep yöresi topraklarının verimlilik durumlarının toprak analizleriyle belirlenmesi amaçlanmıştır. Bu amaçla, yöreyi temsilen 53 noktadan, iki farklı derinlikten (0-30 ve 30-60 cm) alınan toplam 106 toprak örneğinde bünye, toplam kireç (CaCO3), reaksiyon (pH), toplam tuz, organik madde (OM), katyon değişim kapasitesi (KDK) ve makro–mikro besin elementlerinin analizleri yapılmıştır.

Elde edilen bulgulara göre, araştırma alanı topraklarının % 65.11’ inin killi, % 27.35’ inin killi tınlı, % 7.54’ ünün kumlu-killi-tınlı bünyeye sahip olduğu, toprakların büyük bir çoğunluğunun hafif alkalin ve alkalin reaksiyonlu, toprakların organik madde içeriklerinin yetersiz olduğu ve yaklaşık yarısının tuzlu sınıfında yer aldıkları belirlenmiştir. Toprakların % 55.65’ inin azot, % 35.86’ sının fosfor, % 39.63’ ünün potasyum, % 29.24’ ünün demir, % 43.40’ ının çinko ve % 2.8’ inin bakır bakımlarından yetersiz olduğu belirlenmiştir.

Topraklarda CaCO3 ile pH, Tuz, KDK, K ve Zn; OM ile P, Tuz, KDK ve pH; pH ile Zn, KDK ve P; KDK ile Kil, Kum, Tuz ve P; Kil ile K, Kum ve Silt; Kum ile Silt ve Cu arsında önemli ilişkiler belirlenmiştir.

Anahtar kelimeler: Gaziantep, toprak verimliliği, toprak özellikleri, besin elementleri

 

Nutrient Status of Gaziantep Agricultural Soils and Their Relationships with Some Soil Properties

 

ABSTRACT: The goal of this study is to determine soil fertility levels of Gaziantep Province, Turkey, through soil analyses. For this objective, a representative soil survey of 53 samplings with two different depths (0-30 ve 30-60 cm), totaling 106 soil samples, was performed to determine soil texture, lime content, soil pH, total salt, soil organic matter content (SOM), cation exchange capacity (CEC), and macro and micronutrient concentrations.

The results showed that clayey, clay loam, and sandy clay loam soils covered 65.11, 27.35, and 7.54 % of the study area, respectively. Most of the soil pH measurements in the area fell between slightly alkaline and alkaline reactions. Soil organic matter content was deficient in all the region’s soils and approximately half of the soils were categorized as saline soils. Deficiency of nitrogen, phosphorous, potassium, iron, zinc, and cupper was determined in 55.65, 35.86, 39.63, 29.24, 43.4, and 2.8 % of the soils, respectively.

Significant relationships were found for lime with pH, Salt, CEC, K, Zn; SOM with P, Salt, CEC, and pH; pH with Zn, CEC, and P; CEC with Clay, Sand, Salt, and P; Clay with K, Sand, and Silt; Sand with Silt and Cu in the soils of the study area.

Key words: Gaziantep, soil fertility, soil properties, nutrient elements

  • Allison, L., Moodie. E. C.D., 1965. Carbonate in: C.A. Black et al. (Ed.) Methods of Soil Analysis, Part 2, Agronomy: 1379-1400. Am. Soc. of Agron. Inc., Madison, Wisconsin, USA.
  • Anonim, 1988. Türkiye gübreler ve gübreleme rehberi. Tarım ve Köyişleri Bakanlığı Köy Hizmetleri Genel Müdürlüğü, Toprak ve Gübre Araştırma Enstitüsü Müdürlüğü Genel Yayın No: 151, Teknik Yayınlar No: T – 59.
  • Anonim, 1992. Gaziantep ili arazi varlığı. Köy Hizmetleri Genel Müdürlüğü Yayınları, İl Rapor No: 27.
  • Atalay, İ. Z. 1988. Gediz havzası Rendzina topraklarının besin elementi durumu ve bunların bazı toprak özellikleri ile ilişkileri. Ege Üniv. Zir. Fak. Dergisi, 25 (2): 173 - 184.
  • Bouyoucous, G. J. 1951. A recalibration of hydrometer method for making mechanical analysis of soils, Agronomy Journal, 43: 434 - 438.
  • Bremner, J. M. 1965. Total nitrojen. In C.A. Black et al. (ed), Methods of soil analysis, Part 2, Agronomy 9: 1149 - 1178. Am. Soc. of Agron. Inc. Madison, Wisconsin, USA.
  • Chapman, H. D., Pratt, P. F. 1961. Methods of analysis for soils, plants and waters, pg: 1 - 309. University of California, Division of Agricultural Sciences, USA.
  • Çelik, H., Katkat, A. V. 2005. Bursa ili şeftali yetiştiriciliği yapılan tarım topraklarının potasyum durumu ve demir klorozu ile ilişkisi. Tarımda Potasyumun Yeri ve Önemi Çalıştayı, s: 74-84.
  • Çimrin, K. M., Boysan, S. 2006. Van yöresi tarım topraklarının besin elementi durumları ve bunların bazı toprak özellikleriyle ilişkileri, Yüzüncü Yıl Üniversitesi Ziraat Fakültesi Tarım Bilimleri Dergisi, 16: 105 - 111.
  • Doran, İ., Koca, Y. K., Pekkolay, B., Mungan, M. 2008. Derik yöresi zeytinliklerinin beslenme durumunun tespiti. Akdeniz Üniversitesi Ziraat Fakültesi Dergisi, 21 (1): 131 - 138.
  • Düzgüneş, O., Kesici, T., Kavuncu, O., Gürbüz, F. 1987. Araştırma ve deneme metotları (İstatistik Metodları-II), A. Ü. Z. Yayınları, 1921, 381.
  • Eryüce, N., Taysun, A., Uysal, H., Dağdeviren, İ. 1993. Adıyaman, Batman, Diyarbakır, Elazığ, Gaziantep, Malatya, Mardin, Siirt, Şanlıurfa, Şırnak civarındaki bazı eğimli ve düz tarım arazilerinde işlenen tabakanın Fe, Zn, Mn, Cu içerikleri. Ege Üniversitesi Ziraat Fakültesi Dergisi, 30 (3): 81 - 88.
  • Follet, R. H., Lindsay, W. L. 1970. Profil distrubition of zinc, iron, manganese, and copper in Colorado soils. Colo. State. Univ. Exp. sta. Bull. S: 110.
  • Follet, R. H., Lindsay, W. L. 1978. Profile distribution of Zn, Fe, Mn, and Cu in Colorado soils. Colorado Exp. Station Tech. Bull. S: 110.
  • Jackson, M. 1958. Soil chemical analysis. Prentice-Hall Inc., Englewood Cliffs, pg: 1 - 498, New Jersey, USA.
  • Karaçal, İ., Çimrin, K. M. 1997. Yüzüncü Yıl Üniversitesi kampüs alanı toprak profillerinin Zn durumu ve bu elementin bazı toprak özellikleri ile ilişkileri. I. Ulusal Çinko Kongresi, 12 - 16 Mayıs, S: 123-130.
  • Kellogg, C. E. 1952. Our garden soils. New York : The Macmillan Company, s: 232.
  • Köksal, İ., Okay, Y., Köroğlu, M., Güneş Tuna, N., Alagöz, R., Aplaslan, M. 2003. Antepfıstığında periyodisite üzerine etkili faktörlerin ve etki düzeylerinin belirlenmesi. Tübitak Yay. Proje No: Togtag / Tarp - 1782, Sy: 10.
  • Lindsay, W. L., Norvell, W. A. 1978. Development of a DTPA soil test for Zn, Fe, Mn, and Cu. Soil Science Society of American Journal, 42: 421 - 428.
  • Olsen, S. R., Cole, C. V., Waterable, F. S., Dean, L. A. 1954. Estimation of available phosphorus in soils by extraction with sodium bicarbonate. USPA Circular No: 939, Washington D.C.
  • Özyazıcı, A., Aydoğan, M., Bayraklı, B., Dengiz, O. 2013. Doğu Karadeniz Bölgesi kırmızı-sarı podzolik toprakların temel karakteristik özellikleri ve verimlilik durumu. Anadolu Tarım Bilim. Derg., 28 (1): 24 - 32.
  • Parlak, M., Fidan, A., Kızılcık, İ., Koparan, H. 2008. Eceabat ilçesi (Çanakkale) tarım topraklarının verimlilik durumlarının belirlenmesi. Ankara Üniversitesi Ziraat Fakültesi Tarım Bilimleri Dergisi, 14 (4): 394 - 400.
  • Pratt, P. F. 1965. Potassium. Method of soil analysis, Part 2, Chemical and microbiological properties, 2nd. Ed, A. L. Page, Amer, Soc, of Argon, Inc, Pub, Argon, Series No: 9.
  • Richard, L. A. 1954. Diagnosis and improvement of saline and alkaline soils. Handbook 60, U. S. Deptartment of Agriculture.
  • Sillanpää, M. 1990. Micronutrient assessment at the country level: An international study. In : FAO Soils Bulletin, N. 63.
  • Taban, S., Alpaslan, M., Hasemi, A. G., Eken, D. 1997. Orta Anadolu’ da çeltik tarımı yapılan toprakların bazı fiziksel ve kimyasal özellikleri. Pamukkale Üniversitesi Mühendislik Fakültesi Mühendislik Bilimleri Dergisi, 3 (3): 457 - 466.
  • Taban, S., Çıkılı, Y., Kebeci, F., Taban, N., Sezer, S. M. 2004. Taşköprü yöresinde sarımsak tarımı yapılan toprakların verimlilik durumu ve potansiyel beslenme problemlerinin ortaya konulması. Tarım Bilimleri Dergisi, 10 (3): 297 - 304.
  • Tunç, E., Özkan, A. 2010. Gaziantep’ in tarım topraklarında erozyon sorunu ve bu konuda çiftçi eğitimi. E. Ü. Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi, 3 (2): 143 - 153.
  • Turan, M. A., Katkat, A. V., Özsoy, G., Taban, S., 2010. Bursa ili alüviyal tarım topraklarının verimlilik durumları ve potansiyel beslenme sorunlarının belirlenmesi. U. Ü. Ziraat Fakültesi Dergisi, 24 (1): 115 - 130.
  • Tüzüner, A. 1990. Toprak ve su analiz laboratuvarları el kitabı. T. C. Tarım Orman ve Köyişleri Bakanlığı, Köy Hizmetleri Genel Müdürlüğü Yayınları, Ankara
  • Ülgen, N., Yurtsever, N. 1995. Türkiye gübre ve gübreleme rehberi. Toprak ve Gübre Araş. Ens. Teknik Yayınları., Genel Yayın No: 209, Teknik Yayınlar No: T - 66.
  • Walkley, A., Black, I. A. (1934). An examination of the degtjareff method for determining soil organic matter, and a proposed modification of the chromic acid titration method. Soil Science, 37(1), 29-38
Birincil Dil tr
Konular
Dergi Bölümü TOPRAK BİLİMİ (Soil Science)
Yazarlar

Yazar: Abdussamet KARADUMAN
E-posta: a.sametkaraduman@gmail.com

Yazar: Kerim ÇİMRİN
E-posta: mcimrin@hotmail.com

Bibtex @ { ksudobil254785, journal = {Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Doğa Bilimleri Dergisi}, issn = {}, address = {Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi}, year = {2016}, volume = {19}, pages = {117 - 129}, doi = {10.18016/ksudobil.254785}, title = {Gaziantep Yöresi Tarım Topraklarının Besin Elementi Durumları ve Bunların Bazı Toprak Özellikleri ile İlişkileri}, language = {en}, key = {cite}, author = {ÇİMRİN, Kerim and KARADUMAN, Abdussamet} }
APA KARADUMAN, A , ÇİMRİN, K . (2016). Gaziantep Yöresi Tarım Topraklarının Besin Elementi Durumları ve Bunların Bazı Toprak Özellikleri ile İlişkileri. Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Doğa Bilimleri Dergisi, 19 (2), 117-129. DOI: 10.18016/ksudobil.254785
MLA KARADUMAN, A , ÇİMRİN, K . "Gaziantep Yöresi Tarım Topraklarının Besin Elementi Durumları ve Bunların Bazı Toprak Özellikleri ile İlişkileri". Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Doğa Bilimleri Dergisi 19 (2016): 117-129 <http://dogadergi.ksu.edu.tr/issue/23906/254785>
Chicago KARADUMAN, A , ÇİMRİN, K . "Gaziantep Yöresi Tarım Topraklarının Besin Elementi Durumları ve Bunların Bazı Toprak Özellikleri ile İlişkileri". Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Doğa Bilimleri Dergisi 19 (2016): 117-129
RIS TY - JOUR T1 - Gaziantep Yöresi Tarım Topraklarının Besin Elementi Durumları ve Bunların Bazı Toprak Özellikleri ile İlişkileri AU - Abdussamet KARADUMAN , Kerim ÇİMRİN Y1 - 2016 PY - 2016 N1 - doi: 10.18016/ksudobil.254785 DO - 10.18016/ksudobil.254785 T2 - Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Doğa Bilimleri Dergisi JF - Journal JO - JOR SP - 117 EP - 129 VL - 19 IS - 2 SN - -1309-1743 M3 - doi: 10.18016/ksudobil.254785 UR - http://dx.doi.org/10.18016/ksudobil.254785 Y2 - 2017 ER -
EndNote %0 Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Doğa Bilimleri Dergisi Gaziantep Yöresi Tarım Topraklarının Besin Elementi Durumları ve Bunların Bazı Toprak Özellikleri ile İlişkileri %A Abdussamet KARADUMAN , Kerim ÇİMRİN %T Gaziantep Yöresi Tarım Topraklarının Besin Elementi Durumları ve Bunların Bazı Toprak Özellikleri ile İlişkileri %D 2016 %J Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Doğa Bilimleri Dergisi %P -1309-1743 %V 19 %N 2 %R doi: 10.18016/ksudobil.254785 %U 10.18016/ksudobil.254785