Bazı Bitkisel Kökenli Uçucu Yağların Amerikan Hamamböceği (Periplaneta americana L.) Erginlerine Karşı Ölüm Etkisi

Merve Yıkınç; Hasan Tunaz

doi:10.18016/ksutarimdoga.vi.1168874

EN TR

Toxicity of Same Plant-Based Essential Oils Against American Cockroaches (Periplaneta americana L.) Adults

Abstract

Toxicity of 17 different plant-based essential oil against Periplaneta americana (Blattodea:Blattidae adults were investigated. Used oils were Lavendula angustifola (Lamiaceae), Zingiber officinale (Zingiberaceae), Citrus bergamia (Rutaceae), Juniperus virginiana (Cupressaceae), Piper nigrum (Piperaceae), Curcuna longa (Zingiberaceae), Betula lenta (Betulaceae), Myristica fragrans (Myristicaceae), Juniperus communis(Cupressaceae), Origanum vulgare (Lamiacaea), Mentha piperita (Lamiaceae), Chenopodium ambrosioides (Chenopodiaceae), Coriandrum sativum (Apiaceae), Citrus aurantium (Rutaceae), Pimpinella anisum (Apiaceae), Abies balsamea (Apiaceae), Brassica nigra (Brassicaceae). Higher mortality rates of P. americana adult occurred at a concentration of 5 µl l-1 of the essential oils used, Pimpinella anisum L. (Apiaceae), Brassica nigra L. (Brassicaceae), Chenopodium ambrosioides L. (Chenopodiaceae) oils. B. nigra 2.5 µl l-1, C. ambroisoides 20 µl l-1 and P. anisium 50 µl l-1 concentrations caused %100 mortality in P. americana adults after 24 hours. LT50 values (2.5 µl l-1) were found to be 3.720 hours for B. nigra, 3.324 hours for C. ambrosoides and 7.203 hours for P. anisium. LC99 values (0.5 µl l-1 )were calculated as 3.825 µl 1-1 for B. nigra, 9.104 µl 1-1 for C. ambrosioides and 11,404 µl 1-1 for P. anisum. With the results obtained from the study, it was revealed that the oils of B. nigra (Black mustard), C. ambrosoides (Mexican tea) and P. anisium (Anise) oils used against P. americana adults can be used in the control of P. americana adults.

Keywords

Bazı Bitkisel Kökenli Uçucu Yağların Amerikan Hamamböceği (Periplaneta americana L.) Erginlerine Karşı Ölüm Etkisi

Abstract

Yapılan çalışmada 17 farklı bitkisel kökenli uçucu yağ kullanılarak Periplaneta americana L. (Blattodea:Blattidae) erginlerine karşı fümigant etkisi araştırılmıştır. Kullanılan yağlar Lavendula angustifola (Lamiaceae), Zingiber officinale (Zingiberaceae), Citrus bergamia (Rutaceae), Juniperus virginiana (Cupressaceae), Piper nigrum (Piperaceae), Curcuna longa (Zingiberaceae), Betula lenta (Betulaceae),, Myristica fragrans (Myristicaceae), Juniperus communis (Cupressaceae), Origanum vulgare (Lamiacaea), Mentha piperita (Lamiaceae), Chenopodium ambrosioides (Chenopodiaceae), Coriandrum sativum (Apiaceae), Citrus aurantium (Rutaceae), Pimpinella anisum (Apiaceae), Abies balsamea (Pinaceae) ve Brassica nigra (Brassicaceae)‘dır. Kullanılan uçucu yağlardan Pimpinella anisum L. (Apiaceae), Brassica nigra L. (Brassicaceae), Chenopodium ambrosioides L. (Chenopodiaceae) yağlarının 5 µl l-1 konsantrasyonunda diğer yağlara göre daha yüksek oranlarda P. americana ergin ölümü meydana gelmiştir. Bu üç uçucu yağın B. nigra 2.5 µl l-1,C. ambroisoides 20 µl l-1 ve P. anisium 50 µl l-1 konsantrasyonlar uygulandıktan 24 saat sonunda P. americana erginlerinde % 100 ölüm meydana getirmiştir. LT50 değerleri B. nigra (2.5 µl l-1) için 3.720 saat, C. ambrosoides (20 µl l-1 ) için 3.324 saat ve P.anisium (50 µl l-1 ) için ise 7.203 saat olarak bulunmuştur. LC99 değerleri B. nigra (0.5 µl l-1) için 3.825 µl 1-1, C. ambrosioides ( 1 µl l-1 ) için 9.104 µl 1-1 ve P. anisum (5 µl l-1 ) için ise 11.404 µl 1-1 konsantrasyon şeklinde hesaplanmıştır. Çalışmadan elde edilen sonuçlar ile P. americana erginlerine karşı kullanılan yağlardan B. nigra (Siyah hardal), C. ambrosoide (Meksika çayı) ve P. anisium (Anason) yağlarının P. americana ergin mücadelesinde kullanılabileceği ortaya çıkarılmıştır.

Keywords

References

Ahmad, I. & Suliyat, A. (2011). Development Of Fipronil Gel Bait Against German Cockroaches, Blatella germanica (Dictyoptera:Blattellidae) . Journal of Entomology, 8(3), 288-294.
Alzogaray, R.A., Sfara, R., Moretti, A.N., & Zerba, A.N. (2013). Behavioural and toxicological responses of Blattella germanica (Dictyoptera: Blattellidae) to monoterpenes. European Journal of Entomology, 110(2), 247-252.
Aydın, S. (2020). Bazı Bitkisel Kökenli Uçucu Yağların Alman HamamBöceği (Blattella germanica (L.)) Erginlerine Karşı Toksisitesi. (Tez No: 629065). [Yüksek Lisans Tezi, Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Bitki Koruma Anabilim Dalı]. Yükseköğretim Kurulu Ulusal Tez Merkezi.
Bartu, F. (2021). Bazı Bitkisel Kökenli Uçuc Yağların Amerikan Hamamböceği (Periplaneta americana (L.)) Nimflerine Karşı Toksisitesi. (Tez No: 661441). [Yüksek Lisans Tezi, Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Bitki Koruma Anabilim Dalı]. Yükseköğretim Kurulu Ulusal Tez Merkezi.
Chanbang, Y. (1997).“Monitoring of cockroaches (Orhoptera: Blattidae) population in Bangkok urban area and effective used of insecticides. Ph D. Thesis, Kasetsart University, Bangkok, 57 p.
Guenther, E. (1948). The essential oils. Vol. I. The constituents of essential oils. D. Van Nostrand Company, Inc. New York. NY.
Isman, M. (2006). Botanicals insecticide, deterrents and repellents in modern agriculture and increasing regulated world. Annual Review of Entomology, 51, 45–66.
Isman, M.B. & Paluch, G. (2011). Needles in the haystack: Exploring chemical diversity of botanical insecticides, pp. 248–265. In O. Lopez and J. G. Fernandez-Bolanos (eds), Green trends in insect control. Royal Society of ~ Chemistry, Cambridge, London, United Kingdom.

Leora Software, (1987). Polo-PC. A User’s Guide to Probits or Logits Analysis. LeOra Software, Berkeley, CA. Mülayim, O., Alaoğlu, Ö., & Çetin, H. (2020). Bazı bitkisel uçucu yağların Aphis craccivora (Koch) ve Myzus persicae (Sulzer)(Hemiptera: Aphididae)’ya karşı fumigant etkileri. Harran Tarım ve Gıda Bilimler Dergisi, 24(2), 195-203.
Ngoh, S.P, Choo, L.E.W., Pang, F.Y., Huang, Y., Kini, M.R., & Ho, S.H. (1998). Insecticidal and repellent properties of nine volatile constituents of essential oils against the American cockroach, Periplaneta americana (L.). Pesticide Science, 54, 261–268.
Saraç, A. & Tunç, I. (1995). Residual Toxicity and Repellency of Essential Oils to Store Product Insects. Journal of Plant Diseases and Protection, 102, 429-434.
Phillips, A.K., & Appe, l. (2010). Fumigant toxicity of essential oils to the German cockroach (Dictyoptera: Blattellidae). Journal of Economical Entomology, 103, 781–790.
Rust, M.K., Reierson, D.A., & Hansgen, K.H. (1991). Control of American cockroaches (Dictyoptera: Blattidae) in sewers. Journal of Medical Entomology, 28, 210-213.
Sameza, M.L., Mabou, L.C.N., Tchameni, S., Bedine, M.A.B., Tchoumbougnang, F., Dongmo, P.M.J., & Fekam, F.B. (2016). Evaluation of clove essential oil as a mycobiocide against Rhizopus stolonifer and Fusarium solani, tuber rot causing fungi in yam (Dioscorea rotundata Poir.). Journal of Phytopathology, 164, 433–440.
SAS Institute, (2009). SAS/STAT User’ s Guide, Version 9.1.3. Portable, SAS Institute, Cary, NC.
Sular, S. (2021). Bazı Bitkisel Kökenli Uçucu Yağların Alman Hamamböceği (Blatella germenica (L.)) Nimflerine Karşı Ölüm Etkisi. (Tez No: 654490). [Yüksek Lisans Tezi, Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Bitki Koruma Anabilim Dalı]. Yükseköğretim Kurulu Ulusal Tez Merkezi.
Zar, J.H. (1996). Biostatistical Analysis. Prentice Hall, New Jersey, U.S.A

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Agricultural, Veterinary and Food Sciences

Journal Section

Research Article

Authors

Merve Yıkınç
0000-0002-9878-5226
Türkiye

Hasan Tunaz ^*
0000-0003-4942-6056
Türkiye

Publication Date

June 30, 2023

Submission Date

August 31, 2022

Acceptance Date

November 1, 2022

Published in Issue

Year 2023 Volume: 26 Number: 3

DOI

https://doi.org/10.18016/ksutarimdoga.vi.1168874

IZ

https://izlik.org/JA35ZS72UG

Cite

RIS / Bibtex

APA

Yıkınç, M., & Tunaz, H. (2023). Bazı Bitkisel Kökenli Uçucu Yağların Amerikan Hamamböceği (Periplaneta americana L.) Erginlerine Karşı Ölüm Etkisi. Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Tarım Ve Doğa Dergisi, 26(3), 579-587. https://doi.org/10.18016/ksutarimdoga.vi.1168874

AMA

1.Yıkınç M, Tunaz H. Bazı Bitkisel Kökenli Uçucu Yağların Amerikan Hamamböceği (Periplaneta americana L.) Erginlerine Karşı Ölüm Etkisi. KSU J. Agric Nat. 2023;26(3):579-587. doi:10.18016/ksutarimdoga.vi.1168874

Chicago

Yıkınç, Merve, and Hasan Tunaz. 2023. “Bazı Bitkisel Kökenli Uçucu Yağların Amerikan Hamamböceği (Periplaneta Americana L.) Erginlerine Karşı Ölüm Etkisi”. Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Tarım Ve Doğa Dergisi 26 (3): 579-87. https://doi.org/10.18016/ksutarimdoga.vi.1168874.

EndNote

Yıkınç M, Tunaz H (June 1, 2023) Bazı Bitkisel Kökenli Uçucu Yağların Amerikan Hamamböceği (Periplaneta americana L.) Erginlerine Karşı Ölüm Etkisi. Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Tarım ve Doğa Dergisi 26 3 579–587.

IEEE

[1]M. Yıkınç and H. Tunaz, “Bazı Bitkisel Kökenli Uçucu Yağların Amerikan Hamamböceği (Periplaneta americana L.) Erginlerine Karşı Ölüm Etkisi”, KSU J. Agric Nat., vol. 26, no. 3, pp. 579–587, June 2023, doi: 10.18016/ksutarimdoga.vi.1168874.

ISNAD

Yıkınç, Merve - Tunaz, Hasan. “Bazı Bitkisel Kökenli Uçucu Yağların Amerikan Hamamböceği (Periplaneta Americana L.) Erginlerine Karşı Ölüm Etkisi”. Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Tarım ve Doğa Dergisi 26/3 (June 1, 2023): 579-587. https://doi.org/10.18016/ksutarimdoga.vi.1168874.

JAMA

1.Yıkınç M, Tunaz H. Bazı Bitkisel Kökenli Uçucu Yağların Amerikan Hamamböceği (Periplaneta americana L.) Erginlerine Karşı Ölüm Etkisi. KSU J. Agric Nat. 2023;26:579–587.

MLA

Yıkınç, Merve, and Hasan Tunaz. “Bazı Bitkisel Kökenli Uçucu Yağların Amerikan Hamamböceği (Periplaneta Americana L.) Erginlerine Karşı Ölüm Etkisi”. Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Tarım Ve Doğa Dergisi, vol. 26, no. 3, June 2023, pp. 579-87, doi:10.18016/ksutarimdoga.vi.1168874.

Vancouver

1.Merve Yıkınç, Hasan Tunaz. Bazı Bitkisel Kökenli Uçucu Yağların Amerikan Hamamböceği (Periplaneta americana L.) Erginlerine Karşı Ölüm Etkisi. KSU J. Agric Nat. 2023 Jun. 1;26(3):579-87. doi:10.18016/ksutarimdoga.vi.1168874

Cited By

Comparative determination of enzyme, insecticide, antibacterial activities of different extracts of Diplotaxis tenuifolia and chemical components analysis

Bitki Koruma Bülteni

https://doi.org/10.16955/bitkorb.1599639