TR
EN
Biberde (Capsicum annuum L.) Fusarium Solgunluğunun Biyolojik Mücadelesinde Funneliformis mosseae ve Bitki Uçucu Yağların Antifungal Etkinlikleri
Öz
Bu çalışma, biberde Fusarium oxysporum’un biyolojik kontrolünde Funneliformis mosseae ile bitki uçucu yağları arasındaki sinerjistik ve antogonistik etkileşimleri bütüncül bir şekilde değerlendiren ilk araştırmadır. Bu araştırma, patojen Fusarium oxysporum (Fo) karşı uygulanabilir bir biyolojik mücadele yaklaşımı oluşturmak amacıyla iki ayrı aşamada gerçekleştirilmiştir. İlk olarak, in vivo koşullar altında, argan yağı (Ao), çörek otu yağı (Bo) ve ardıç yağı (Jo) 'nun hastalık azaltma potansiyeli %1 ve %3 konsantrasyonlarda değerlendirilmiş ve sonraki aşama için en etkili konsantrasyon belirlenmiştir. Kontrollü iklimlendirme kabininde (23 ± 2 °C sıcaklık, %60–70 bağıl nem ve 14/10 saatlik aydınlık-karanlık döngü koşullarında) yürütülen çalışmada, Arbusküler Mikorizal Fungi Funneliformis mosseae (Fm)’nin, tek başına ve seçilen uçucu yağlarla kombinasyon halinde, biber (Capsicum annuum L.) bitkilerinin büyüme performansı ve hastalık şiddeti üzerindeki etkileri incelenmiştir. Ayrıca, uygulamalar sonucunda toprakta mikorizal kolonizasyon oranı ve spor yoğunluğunda belirgin artışlar kaydedilmiştir. Elde edilen veriler, F. mosseae inokülasyonu ve %3 çörek otu, ardıç ve argan yağı uygulamaları, Fusarium oxysporum stresi altındaki biber bitkilerinin büyümesini ve biyokütlesini önemli ölçüde artırdı. Fo+Fm uygulaması hastalık şiddetini %77 oranında azaltmış ve kök kolonizasyonu, klorofil içeriği ile besin alımını artırmıştır. Buna karşılık Fo+Bo+Fm kombinasyonu yalnızca %54 oranında baskılama sağlamış, bu durum, uçucu yağın (Bo) AMF’nin performansını artırmak yerine antagonize ettiğini, dolayısıyla kök kolonizasyonu, klorofil içeriği ve besin alımını Fo+Fm uygulamasına kıyasla daha düşük seviyelere indirdiğini göstermektedir. Mevcut bulgular, F. mosseae ile bitkisel uçucu yağlar arasındaki etkileşimin çoğu zaman sinerjik olmadığını ortaya koymaktadır. Bu etkileşim spesifik bileşiğe bağlıdır ve kimi durumlarda antagonistik dahi olabilmektedir. Fo+Bo+Fm kombinasyonu, Fo+Fm uygulamasına kıyasla daha düşük hastalık baskılama ve daha zayıf fizyolojik kazanımlar sağlamıştır. Bu durum, çörek otu yağının etkileşim dinamiğini tamamlayıcıdan rekabetçiye dönüştürebildiğini göstermektedir. Bu değişken yanıtlar, AMF–uçucu yağ kombinasyonlarının ekolojik performansının önceden genellenemeyeceğini vurgulamaktadır. Dolayısıyla, her bir uçucu yağ türü ve konsantrasyonu, ilgili bitki–patojen etkileşim koşullarında ayrı ayrı doğrulanmalı ve değerlendirilmelidir. Bu bulgular, sürdürülebilir tarım uygulamalarının ve biyolojik mücadele stratejilerinin optimize edilmesi için rehberlik sağlar ve moleküler ve ekolojik düzeylerde gelecekteki çalışmaların temelini oluşturur.
Anahtar Kelimeler
References
- Abbas, M., Gururani, M. A., Ali, A., Bajwa, S., Hassan, R., Batool, S. W., ... & Wei, D. (2024). Antimicrobial properties and therapeutic potential of bioactive compounds in Nigella sativa: A review. Molecules, 29(20), 4914. https://doi.org/10.3390/molecules29204914
- Abdel Latef, A.A.H., & Miransari, M. (2014). The role of arbuscular mycorrhizal fungi in alleviation of salt stress. In: Use of Microbes for the Alleviation of Soil Stresses: Volume 2: Alleviation of Soil Stress by PGPR and Mycorrhizal Fungi, Springer, New York, NY, pp. 23–38. https://doi.org/10.1007/978-1-4939-0721-2_2
- Abkenar, M.B., Mozafari, H., Karimzadeh, K., Rajabzadeh, F., & Azimi, R. (2024). Arbuscular mycorrhizal fungi (AMF) and plant growth-promoting rhizobacteria (PGPR) as an alternative to mineral fertilizers to improve the growth, essential oil profile, and phenolic content of Satureja macrantha L. Journal of Crop Health, 76, 347–356. https://doi.org/10.1007/s10343-023-00934-0
- Ahmad, A., Sripong, K., Uthairatanakij, A., Photchanachai, S., Pankasemsuk, T., & Jitareerat, P. (2022). Decontamination of seed-borne disease in pepper (Capsicum annuum L.) seed and the enhancement of seed quality by the emulated plasma technology. Scientia Horticulturae, 291, 110568. https://doi.org/10.1016/j.scienta.2021.110568
- Ahmad, N., Abbas, A., Shamsullah, S., Jabran, M., & Ali, M.A. (2023). Fusarium wilt disease of chili: pathogen, its mechanism of infection, eradication, and impacts. Phytopathogenom. Dis. Control, 2, 95–110. https://doi.org/10.22194/Pdc/2.1024
- Ahmed, A.F. & Shehata, A.M. (2023). Improving growth, yield, and oil productivity of rosemary plants grown in sandy calcareous soil by using some manures organic tea and salicylic acid. International Journal of Plant Production, 14, 479–487. 10.21608/jpp.2023.234844.1269
- Alaoui, M.M. (2020). Antifungal effect of natural extracts on fungal contamination in the vitro culture of Calodendrum capense (Lf.) Thunberg. Journal of Materials and Environmental Science,11, 647–657.
- Al Raish, S.M., Sourani, O.M., & Abu-Elsaoud, A.M. (2025). Plant growth-promoting microorganisms as biocontrol agents: Mechanisms, challenges, and future prospects. Applied Microbiology, 5(2), 44.. https://doi.org/10.3390/applmicrobiol5020044
Details
Primary Language
English
Subjects
Phytopathology
Journal Section
Research Article
Authors
Hasret Güneş
*
0000-0003-3155-2695
Türkiye
Early Pub Date
January 21, 2026
Publication Date
January 21, 2026
Submission Date
September 7, 2025
Acceptance Date
November 12, 2025
Published in Issue
Year 1970 Volume: 29 Number: 2
APA
Güneş, H. (2026). Antifungal Effects of Funneliformis mosseae and Plant Essential Oils in the Biological Management of Fusarium Wilt in Pepper (Capsicum annuum L.). Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Tarım Ve Doğa Dergisi, 29(2), 335-352. https://doi.org/10.18016/ksutarimdoga.vi.1779458
