Berit ve Ahır Dağı Astragalus Türleri Üzerindeki Curculionidae Türlerinin Belirlenmesi

Bulent Laz; Mahmut Erbey; Murathan Gürbüz

doi:10.18016/ksutarimdoga.vi.1453523

TR EN

Berit ve Ahır Dağı Astragalus Türleri Üzerindeki Curculionidae Türlerinin Belirlenmesi

Öz

Astragalus cinsi dünyada ve Türkiye’de en fazla yayılış gösteren, en fazla endemizm oranına sahip bir cinstir. Çok fazla tür içermesi, her türlü toprak koşullarında ve çok sert iklim şartlarında yaşayabilmesi, derine inen kökleri ile toprağı koruması, tıp, eczacılık, arıcılık vb kullanım alanları olmasına rağmen ülkemizde bu özellikleri fazla bilinmemektedir. Ekonomik ve ekolojik değeri çok fazla olan bu cinsin en önemli böcek zararlıları arasında curculionidler en başta gelmektedir. Bu araştırma 2021 yılında Kahramanmaraş ilinde yer alan Berit dağı batı bakıda ve Ahırdağı güney bakıda çeşitli Astragalus türleri üzerinde bulunan curculionoid türlerini belirlemek amacıyla 700-2300 m yükseltiler arasında gerçekleştirilmiştir. Bu çalışmada araştırma alanında yayılış gösteren Astragalus dikenli çalıları bir sopa yardımıyla plastik bir kova içerisine çırpılarak, alt kısmındaki bitki artıkları toplanıp ayıklanarak curculionoid türleri toplanmıştır. Çalışma sonunda çeşitli Astragalus türleri üzerinde Berit dağında 6, Ahır dağında ise 3 farklı curculionoid türü tespit edilmiştir.

Anahtar Kelimeler

Determination of Curculionidae Species on Berit and Ahır Mountain Astragalus Species

Abstract

The genus Astragalus is the most widely distributed genus in the world and in Turkey and has the highest rate of endemism. Although it contains many species, can survive in all types of soil conditions and very harsh climate conditions, protects the soil with its deep roots, and has areas of use such as medicine, pharmacy, beekeeping, etc., these features are not well known in our country. Curculionids are among the most important insect pests of this genus, which has many ecosystem services. This study was carried out in 2021 between 700-2300 m elevations in order to determine the curculionoid species found on various Astragalus species on the western side of Berit Mountain and the southern side of Ahırdağı in Kahramanmaraş province. In this study, curculionoid species were collected by beating the Astragalus thorny shrubs distributed in the research area into a plastic bucket with the help of a stick, collecting and sorting the plant residues at the bottom. At the end of the study, 6 different curculonoid species were identified on various Astragalus species in Berit Mountain and 3 different curculonoid species in Ahır Mountain.

Keywords

Etik Beyan

Bu çalışmada hiçbir bitkiye ve doğaya zarar verilmemiştir.

Kaynakça

Alford, A. M. (2013). The life history of Larinus minutus, a biological control agent of invasive knapweeds, and its dispersal from release sites in Arkansas. University of Arkansas.https://scholarworks. uark. edu/etd/749.
Altay, M., Erkam, B., & Gürses, A. (1972). Marmara bölgesinde ekonomik önemi haiz şeftali zararlılarından Sitona crinitus Herbst., Phyllobius argentatus L., P. canus L., ve Polydrosus impressifrons Gyllenhal'un yayılışları, biyolojileri ve mücadelesi üzerinde araştırmalar. Plant Protection Bulletin, 12(1), 49-76.
Avgın, S.S. & Colonnelli, E. (2011). Curculionoidea (Coleoptera) from southern Turkey. African Journal of Biotechnology, 10(62), 13555-13597.
Bingöl, M.C. (1978). Güneydoğu Anadolu bölgesinde kültür yem bitkilerinde (yonca: Medicaga sativa L., korunga: Onobrychs sativa Lam., fiğ: Vicia sativa L.) zarar yapan miridae ve Curculionidae familyalarina ait böcek türleri, tanınmaları ve zararları üzerinde araştırmalar. Diyarbakır Bölge Zirai Mücadele Araştırma Enstitüsü, Diyarbakır. (Basılmamış Uzmanlık Tezi).
Bolu, H. (2016): Southeastern Anatolia region insect fauna (Coleoptera : Curculionoidea, Tenebrionoidea) of Turkey. Agriculture and Forestry, 62 (3), 73-91. https://DOI:10.17707/AgricultForest.62.3.07.
Broumand, H. (1998). Insects of Iran. The list of Coleoptera in the insect collection of Plant, Coleoptera (XXIV): (Anthribidae, Attelabidae, Brentidae, Apionidae, Curculionidae, Scolytidae, Platypodidae). Plant Pests & Diseases Research Institute, Insect Taxonomy Research Department, Yayın no: 2, İran.
Carson, B.D. & Landis, D.A. (2014). Phenology and dispersal of Larinus minutus Gyllenhal and Larinus obtusus Gyllenhal (Coleoptera: Curculionidae), two biological control agents of Centaurea stoebe ssp. micranthos (spotted knapweed) in Michigan. Biological Control, (79), 84-91, https://doi.org/10.1016/j.biocontrol.2014.09.001.
Coşkuncu, K.S. & Gencer, N.S. (2010). Determination of the species of Curculionoidea superfamily on alfalfa fields (Medicago sativa L.) and their distribution in Bursa province of Turkey. Journal of Biological Environment Science, 4(12), 123-131.

Csiki, E. (1934). Coleopterorum Catalogus auspiciis et auxilio. Junk, Berlin.
Davis, P.H., Mill, R.R., & Tan, K. (1988). Flora of Turkey and the East Aegean Islands. Supplement, Edinburgh University Press, Edinburgh.
Dieckmann, L. (1980). Beiträge zur Insektenfauna der DDR: Coleoptera Curculionidae (Brachycerinae, Otiorhynchinae, Brachyderinae). Textfiguren Beiträge zur Entomologie, 30(1), 145-310.
Dieckmann, L. (1989). Die Zucht mitteleuropäischer Hyperini-Arten (Coleoptera, Curculionidae). Entomologische Nachrichten und Berichten, 33(3), 97-102.
Ekici, M., Akan, H., & Aytaç, Z. (2015). Taxonomic revision of Astragalus L. section Onobrychoidei DC. (Fabaceae) in Turkey. Turkish Journal of Botany, 39, 708-745.
Erbey, M. (2010). Bolkar Dağlarının Curculionidae (Coleoptera) familyası üzerinde taksonomik ve morfolojik çalışmalar (Tez no 268149). [Doktora Tezi, Gazi Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Biyoloji Ana Bilim Dalı]. Yükseköğretim Kurulu Ulusal Tez Merkezi.
Frodin, D.G. (2004). History and concepts of big plant genera. Taxon, 53(3), 753-776.
Gözüaçık, C., Gültekin N., & Velázquez De Castro, A.J. (2021). Notes on biology of alfalfa weevil, Sitona humeralis Stephens, 1831 (Coleoptera: Curculionidae) in alfalfa fields of Iğdır/Turkey province. Biological Diversity and Conservation, 14(1), 98-104.
Gözüaçık, C.,Velázquez De Castro, A.J., & Gültekin N. (2020). New data on L. feeder Sitonini Gistel (Coleoptera: Curculionidae: Entiminae) species from eastern Anatolia Turkey (Oral statement). 2nd International Symposium on Biodiversity Research, Rize, Turkey, 18-20 November.
Gözübenli, Z.S., Aslan, M.M., & Sabancı, K. (2024). Kahramanmaraş ilindeki bazı yabancı otlar üzerinde saptanan Curculionoidea (Insecta: Coleoptera) türleri kısım I. Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Tarım ve Doğa Dergisi, 27 (Ek Sayı 1), 97-113. https://doi.org/10.18016/ksutarimdoga.vi.1432734.
Güner, A., & Aslan, S. (2012). Türkiye bitkileri listesi:(damarlı bitkiler). Nezahat Gökyiǧit Botanik Bahçesi Yayınları, İstanbul.
Güven, M. (2019). Iğdır ilinde yabancı otların biyolojik mücadelesinde potansiyel öneme sahip Curculionidea (Coleoptera) türlerinin belirlenmesi (Tez no 609403 ). [Yüksek Lisans Tezi, Iğdır Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Bitki Koruma Ana Bilim Dalı]. Yükseköğretim Kurulu Ulusal Tez Merkezi.
Kadıoğlu, B., Kadıoğlu, S., & Turan, Y. (2008). Gevenlerin (Astragalus sp.) farklı kullanım alanları ve önemi. Alınteri Zirai Bilimler Dergisi, 14(1), 17-26.
Kılıç, A.U., Çatalpınar, A., & Adıgüzel, N. (1968). Mercimek hortumlu böceğinin biyo-ekolojisi ve mücadele metodları üzerinde araştırmalar. Bitki Koruma Bülteni, 8(1), 61-73.
Kıvan, M. (1995). Tekirdağ ilinde baklagil yem bitkilerinde bulunan Sitona Gm. (Coleoptera, Curculionidae) türleri, konukçuları ve yayılışları üzerine ön araştırmalar. Türkiye Entomoloji Dergisi, 19(4), 299-304.
Knutelski, S. (2005). Różnorodność, ekologia i chorologia ryjkowców rezerwatu biosfery "Tatry" (Coleoptera: Curculionoidea). Monopgrafie Faunistyczne 23. Polska Akademia Nauk, Kraków.
Koch, K. (1992). Die Käfer Mitteleuropas. Ökologie. Goecke & Evers, Krefeld.
Legalov, A. A., Ghahari, H., & Arzanov, G. Y. (2010). Annotated catalogue of curculionid beetles (Coleoptera: Anthribidae, Rhynchitidae, Attelabidae, Brentidae,Brachyceridae, Dryophthoridae and Curculionidae) of Iran. Amurian zoologicaljournal, 2(3), 191-244.
Li, X., Qu, L., Dong, Y., Han, L., Liu, E., Fang, S., Zhang, Y., & Wang, T. (2014). A Review of recent research progress on the Astragalus genus. Molecules, 19, 18850-18880.
Lodos, N. (1972). Preliminary list of Curculionidae with notes on distribution and biology of species in Turkey. II. Polydrosus Germar. The yearbook of the Faculty of Agriculture University of Ege, 3(1), 41-67.
Lodos, N., Önder, F., Pehlivan, E., & Atalay, R. (1978). The Study of the Harmful Insect Fauna of Marmara and Aegean Regions. Publications of Food, Agriculture and Animal Husbandry Ministry of Republic of Turkey, Ankara.
Lodos, N., Önder, F., Pehlivan, E., Atalay, R., Erkin, E., Karsavuran, Y., Tezcan, S., & Aksoy, S. (2003). Faunistic studies on Curculionidae (Coleoptera) of Western Black Sea, Central Anatolia and Mediterranean regions of Turkey. Ege Üniversitesi Ziraat Fakültesi Yayınları, İzmir.
Lysiuk, R. & Darmohray, R. (2016). Pharmacology and ethnomedicine of the genus Astragalus. International Journal of Pharmacology, Phytochemistry and Ethnomedicine, 3, 46-53.
Maassoumi, A. A. & Nasab, F. K. (2023). Richness and endemism centers of mega genus Astragalus (Fabaceae) in Iran. Collectanea Botanica, 42, 1-15.
Majka, C.G., Anderson, R.S., & McCorquodale, .D.B. (2007). The weevils (Coleoptera: Curculionoidea) of the Maritime Provinces of Canada, II: new records from Nova Scotia and Prince Edward Island and regional. The Canadian Entomologist, 139, 397-442.
Murray, P. J. (1996). Influence of food source on feeding, longevity and fecundity of Sitona flavescens (Coleoptera: Curculionidae), a major pest of white clover in the UK. REU Technical Series, 118-121.
Murray, P.J. & Clements, R.O. (1994). Investigations of the host feeding preferences of Sitona weevils found commonly on white clover (Trifolium repens) in the UK. Entomologia experimentalis et applicata, 71, 73 -79.
Myers, J.H., Jackson, C., Quinn, H., White, S.R., & Cory, J.S. (2009). Succesful Biological Control of Diffuse Knapweed, Centaurea diffusa, in British, Colombia, Canada. Biological Control, 50, 66-77.
Nikulina, O., Gültekin, L., & Güçlü Ş. (2004). Larval morphology of the capitulum weevil, Larinus latus (Herbst) (Coleoptera, Curculionidae). New Zealand Journal of Zoology, 31, 23-26.
Osella, G., Di Marco, C., Marotta, O., & Zuppa, A.M. (2005). Il popolamento di Curculionoidea del Gran Sasso. II. Urodontidae, Anthribidae, Nanophyidae, Apionidae, Brachyceridae, Raymondionymidae, Curculionidae, Dryophthoridae, Scolytidae e Platypodidae (Coleoptera). Bollettino del Museo regionale di Scienze naturali, Torino, 23(1), 5-244.
Özdemir, S., Özkan, K., & Mert, A. (2020). An ecological perspective on climate change scenarios. Biological Diversity and Conservation. 13(3), 361-371. https://Doi: 10,46309/Biodicon.2020. 762985.
Öztürk, N. & Ulusoy, M.R. (2014). Malatya ili kayısılarında zararlı, Polydrusus ponticus Faust (Coleoptera: Curculionidae)’un zararı ve mekanik mücadelesi. Türkiye Entomoloji Dergisi, 38 (1), 61-69
Pehlivan, E., Karsavuran, Y., & Tezcan, S. (2005). Contributions to the knowledge of the Lixinae (Coleoptera: Curculionidae) from Turkey. Türkiye Entomoloji Dergisi, 29 (4), 259-272.
Podlech, D. & Zarre, S.H. (2013). A Taxonomic revision of the genus Astragalus L. (Leguminosae) in the Old World. Cilt 2, Naturhistorisches Museum Wien, Avusturya.
Radovic, J., Sokolovic, D., & Markovic, J. (2009). Alfalfa most important perennial forage legume in animal husbandry. Biotechnology in Animal Husbandry, 25(5-6), 465-475. https://doi.org/10.2298/BAH0906465R .
Seastedt, T.R., Knochel, D.G., Garmoe, M., & Shosky, S.A. (2007). Interactions and effects of multiple biological control insects on diffuse and spotted knapweed in the Front Range of Colorado. Biological Control, 42, 345-354.
Sert, O. & Çağatay, N. (1999). İç Anadolu Bölgesi Gymnetron, Hypera, Sibinia ve Tychius (Coleoptera: Curculionidae) türleri üzerinde taksonomik çalışmalar. Türk Zooloji Dergisi, 23(2), 521-544.
Sert, O. (1995). İç Anadolu Bölgesi Curculionidae (Coleoptera) famliyası üzerinde taksonomik çalışmalar (Tez no 47147). [Doktora Tezi, Hacettepe Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Biyoloji Ana Bilim Dalı]. Yükseköğretim Kurulu Ulusal Tez Merkezi.
Sert, O., & Çağatay, N. (1994). Systematic studies on the some species of the genera Sitona, Bangasternus and Larinus (Coleoptera: Curculionidae). Turkish Journal of Entomology, 18(4), 223- 236.
Skuhrovec, J. & Gosik, R. (2011). Biology and host plants of four Larinus species (Coleoptera: Curculionidae: Lixinae) in central and eastern Europe. Weevil News, 63, 9. http://www.curci.de.
Tamer, A., Has, A., Aydemir, M., & Çalışkaner, S. (1997). Orta Anadolu Bölgesinde yemeklik baklagiller (mercimek, nohut, fasulye)'de görülen zararlı ve faydalı böcekler. Bitki Koruma Bülteni, 38 (1-2), 65-90.
Tezcan, S., Karsavuran, Y., & Pehlivan, E. (2014). Türkiye Polydrusus (Coleoptera: Curculionidae: Entiminae) faunası için ek notlar. Türkiye entomoloji bülteni, 4 (2), 79-85.
Tonğa, A. & Sakalian, V. (2023). Coleopteran pests infesting Astragalus plants on Karacadağ Mountain with a new species for the Turkish fauna. Journal of the Entomological Research Society, 25(3), 521-527. https://Doi: 10.51963/jers.v25i3.2441.
Tüik, (2019). Bitkisel üretim istatistikleri. Ankara, https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=92&locale=tr .
Uzun, A., Palabaş Uzun, S., & Durmaz, A. (2019). Spatıal Analyses Of Astragalus Specıes Dıstrıbutıon And Rıchness In Kahramanmaraş (Turkey) By Geographıcal Informatıon Systems (Gıs). Turkish Journal of Forest Science, 3(1), 37-59. https://doi.org/10.32328/turkjforsci.553375.
Velázquez de Castro, A., Friedman, A. L. L., & Borovec, R. (2010). Sitonini of Israel (Coleoptera: Curculionidae: Entiminae). Israel Journal of Entomology, 40, 71-108.
Wilson, L.M. & Randall, C.B. (2003). Biology and Biological Control of Knapweed. USDA-Forest Service, ABD. Yıldırım, F. (2007). Sitona crinitus’un (herbst.) Yumurta verimi ve ömür uzunluğu üzerine araştırmalar. Trakya University Journal Science, 9(1),47-52.
Zaragoza, M. Á. A., Barrios, H., Borovec, R., Bouchard, P., Caldara, R., Colonnelli, E., & Kunakov, N. (2017). Cooperative catalogue of palaeartic Coleoptera Curculionoidea. Boletín de la Sea, (61), 217-218.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Entomoloji

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yazarlar

Bulent Laz ^*
0000-0001-9237-1092
Türkiye

Mahmut Erbey
0000-0002-9546-3547
Türkiye

Murathan Gürbüz
0000-0002-2647-1420
Türkiye

Erken Görünüm Tarihi

10 Haziran 2025

Yayımlanma Tarihi

4 Temmuz 2025

Gönderilme Tarihi

15 Mart 2024

Kabul Tarihi

21 Nisan 2025

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2025 Cilt: 28 Sayı: 4

DOI

https://doi.org/10.18016/ksutarimdoga.vi.1453523

IZ

https://izlik.org/JA67TR82CJ

Kaynak Göster

RIS / Bibtex

APA

Laz, B., Erbey, M., & Gürbüz, M. (2025). Berit ve Ahır Dağı Astragalus Türleri Üzerindeki Curculionidae Türlerinin Belirlenmesi. Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Tarım ve Doğa Dergisi, 28(4), 987-995. https://doi.org/10.18016/ksutarimdoga.vi.1453523

Berit ve Ahır Dağı Astragalus Türleri Üzerindeki Curculionidae Türlerinin Belirlenmesi

Öz

Anahtar Kelimeler

Determination of Curculionidae Species on Berit and Ahır Mountain Astragalus Species

Abstract

Keywords

Etik Beyan

Kaynakça

Ayrıntılar

Birincil Dil

Konular

Bölüm

Yazarlar

Erken Görünüm Tarihi

Yayımlanma Tarihi

Gönderilme Tarihi

Kabul Tarihi

Yayımlandığı Sayı

DOI

IZ

Kaynak Göster

e-ISSN: 2619-9149