Osmaniye İlinde Yer Fıstığı Üreticilerinin Memnuniyet Düzeyini Etkileyen Faktörlerin Analizi

Semiha Çetinkaya; İsmail Dolutaş; Cuma Akbay

doi:10.18016/ksutarimdoga.vi.1913178

EN TR

Analysis of Factors Affecting the Satisfaction Level of Groundnut Producers in the Province of Osmaniye

Öz

This study aims to identify the problems faced by groundnut producers and the factors affecting their satisfaction with groundnut production. For this purpose, face-to-face surveys were conducted with 118 groundnut producers in Osmaniye province. Descriptive statistics were used in the analysis of the data. In addition, a binary logistic regression model was employed to determine the factors affecting producers’ satisfaction with groundnut production. The results revealed that producers cultivated groundnut on an average area of 59.56 decares and obtained an average yield of 395.51 kg per decare. The most important problems encountered in production were high costs of fertilizers, labor, and irrigation, low selling prices, and harvest losses. Among the producers, 39.83% reported increasing their groundnut cultivation area over the last 10 years, 37.29% reported no change, and 22.88% reported a decrease. The model results indicated that age, presence of off-farm income, receiving training on groundnut production, production experience, and the size of cultivation area significantly affect the probability of being satisfied with groundnut production (p<.10). The findings indicate that high input costs and low selling prices negatively affect producer satisfaction. In addition, socio-economic factors such as experience, education, and income diversification play a significant role in determining satisfaction levels. In conclusion, in order to increase producer satisfaction, it is necessary to provide support mechanisms to reduce input costs, expand training activities, and improve marketing conditions. These measures will contribute to the sustainability of production.

Anahtar Kelimeler

Osmaniye İlinde Yer Fıstığı Üreticilerinin Memnuniyet Düzeyini Etkileyen Faktörlerin Analizi

Öz

Bu çalışmada, yer fıstığı üreticilerinin üretimde karşılaştıkları sorunların ve yer fıstığı üretiminden memnuniyet durumunu etkileyen faktörlerin belirlenmesi amaçlanmıştır. Bu amaç doğrultusunda Osmaniye ilinde yer fıstığı üreten 118 üretici ile yüz yüze anket yapılmıştır. Verilerin analizinde tanımlayıcı istatistiklerden yararlanılmıştır. Üreticilerin yer fıstığı üretiminden memnuniyet düzeylerini etkileyen faktörlerin belirlenmesi amacıyla binary lojistik regresyon modeli kullanılmıştır. Çalışma sonucunda üreticilerin ortalama 59.56 dekar alanda yer fıstığı ürettiği ve ortalama 395.51 kg da-1 verim elde ettikleri belirlenmiştir. Üretimde karşılaşılan en önemli sorunlar; gübre, işçilik ve sulama maliyetlerinin yüksek olması, satış fiyatının düşük olması ve hasatta ürün kayıpları şeklindedir. Araştırma alanındaki üreticilerin %39.83’ü son 10 yılda yer fıstığı ekim alanını artırdığını, %37.29’u değiştirmediğini, %22.88’i ise ekim alanlarını azalttığını bildirmiştir. Model sonucunda yaş, tarım dışı gelir varlığı, yer fıstığı üretimi konusunda eğitim alma durumu, yer fıstığı üretim deneyiminin ve yer fıstığı ekim alanının yer fıstığı üretiminden memnun olma olasılığını etkilediği belirlenmiştir (p<.10). Bulgular, yüksek girdi maliyetleri ve düşük satış fiyatlarının üretici memnuniyetini olumsuz etkilediğini göstermektedir. Ayrıca deneyim, eğitim ve gelir çeşitliliği gibi sosyo-ekonomik faktörlerin memnuniyet üzerinde belirleyici olduğu anlaşılmaktadır. Sonuç olarak, üretici memnuniyetinin artırılması için girdi maliyetlerini azaltıcı desteklerin sağlanması, eğitim faaliyetlerinin yaygınlaştırılması ve pazarlama koşullarının iyileştirilmesi gerekmektedir. Bu önlemler, üretimin sürdürülebilirliğine katkı sağlayacaktır.

Anahtar Kelimeler

Destekleyen Kurum

TÜBİTAK 2209-A Üniversite Öğrencileri Araştırma Projeleri Destekleme Programı

Etik Beyan

Bu çalışma için Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Fen ve Mühendislik Bilimleri Etik Kurulu’nun 11.02.2022 tarihli ve 12988 sayılı kararı ile onay alınmıştır.

Teşekkür

Bu araştırma, Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumu (TÜBİTAK) tarafından 2209-A Üniversite Öğrencileri Araştırma Projeleri Destekleme Programı kapsamında desteklenmiştir.

Kaynakça

Abady, S., Shimelis, H., & Janila, P. (2019). Farmers’ perceived constraints to groundnut production, their variety choice and preferred traits in eastern Ethiopia: implications for drought-tolerance breeding. Journal of Crop Improvement, 33(4), 505-521. https://doi.org/10.1080/15427528.2019.1625836
Abonazel, M. R., & Ibrahim, M. G. (2018). On estimation methods for binary logistic regression model with missing values. International Journal of Mathematics and Computational Science, 4(3), 79-85.
Akbulut, Ö. (2022). Bilimsel araştırmalarda istatistiksel anlamlılığın raporlanmasında güncel yaklaşımlar: Hatalar ve doğrular. International Journal of Eastern Mediterranean Agricultural Research, 5(1), 1-19.
Amrhein, V., Korner-Nievergelt, F., & Roth, T. (2017). The earth is flat (p> 0.05): significance thresholds and the crisis of unreplicable research. Peer J, 5, 1-40. https://doi.org/10.7717/peerj.3544
Aşık, F. F., Yıldız, R., & Arıoğlu, H. H. (2018). Osmaniye koşullarına uygun yeni yerfıstığı çeşitleri ile bunların önemli tarımsal ve kalite özelliklerinin belirlenmesi. Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Tarım ve Doğa Dergisi, 21(6), 825-836. https://doi.org/118016/ksutarimdoga.vi.452842
Atapattu, S., Tellambura, C., & Jiang, H. (2010). Analysis of area under the ROC curve of energy detection. IEEE Transactions on Wireless Communications, 9(3), 1216-1225. https://doi.org/10.1109/TWC.2010.03.091085
Aytekin, R. İ., & Çalışkan, S. (2016). Bazı yerfıstığı (Arachis hypogeae L.) çeşitlerinin Niğde koşullarında yetiştirilebilme olanaklarının belirlenmesi. Tarla Bitkileri Merkez Araştırma Enstitüsü Dergisi, 25(Özel Sayı-2), 13-17. https://doi.org/10.21566/tarbitderg.281598
Bakır, G., & Kibar, M. (2021). Muş İlindeki Besi İşletmelerinde Memnuniyet ve Etkileyen Faktörler. Tarim ve Doga Dergisi, 24(1), 231.

Bangdiwala, S. I. (2018). Regression: binary logistic. International journal of injury control and safety promotion, 25(3), 336-338. https://doi.org/10.1080/17457300.2018.1486503
Banla, E. M., Dzidzienyo, D. K., Beatrice, I. E., Offei, S. K., Tongoona, P., & Desmae, H. (2018). Groundnut production constraints and farmers’ trait preferences: a pre-breeding study in Togo. Journal of Ethnobiology and Ethnomedicine, 14(75), 1-14. https://doi.org/10.1186/s13002-018-0275-y
Bowers, A. J., & Zhou, X. (2019). Receiver operating characteristic (ROC) area under the curve (AUC): A diagnostic measure for evaluating the accuracy of predictors of education outcomes. Journal of Education for Students Placed at Risk (JESPAR), 24(1), 20-46. https://doi.org/10.1080/10824669.2018.1523734
Carrington, A. M., Manuel, D. G., Fieguth, P. W., Ramsay, T., Osmani, V., Wernly, B., Bennett, C., Hawken, S., Magwood, O., Sheikh, Y., Mclnnes, M., & Holzinger, A. (2022). Deep ROC analysis and AUC as balanced average accuracy, for improved classifier selection, audit and explanation. IEEE Transactions on Pattern Analysis and Machine Intelligence, 45(1), 329-341. https://doi.org/10.1109/TPAMI.2022.3145392
Chen, Z. Y., Gao, L. X., Chen, C., & Butts, C. L. (2017). Analysis on technology status and development of peanut harvest mechanization of China and the United States. Transactions of the Chinese Society for Agricultural Machinery, 48(4), 1-21.
Çetinkaya, S., Akbay, C., & Güneş, A. (2023). Kahramanmaraş ilindeki küçükbaş hayvan üreticilerinin memnuniyet durumunu etkileyen faktörlerin belirlenmesi. Tarım Ekonomisi Dergisi, 29(2), 107-115.
Çilengiroğlu, Ö. V. (2019). Öğrencilerin sınav kaygısının bazı değişkenlere göre ölçülmesi ve değerlendirilmesi. International Journal of Multidisciplinary Studies and Innovative Technologies, 3(1), 48-55.
Daudi, H., Shimelis, H., Laing, M., Okori, P., & Mponda, O. (2018). Groundnut production constraints, farming systems, and farmer-preferred traits in Tanzania. Journal of Crop Improvement, 32(6), 812-828. https://doi.org/10.1080/15427528.2018.1531801
Didagbe, O. Y., Houngnandan, P., Dedehouanou, H., Sina, H., Bello, D. O., Toukourou, F., & Baba-Moussa, L. (2015). Characterization of the peanut production systems in their main agroecological regions in Benin. European Scientific Journal, 11(33), 242-261.
Elakkia, S., Pushpa, J., Mahandrakumar, K., & Prabakaran, K. (2021). Impact assessment on improved groundnut varieties and technologies in cuddalore district. Indian Journal of Pure & Applied Biosciences, 9(1), 145-149. http://dx.doi.org/10.18782/2582-2845.8504
Food and Agriculture Organization of the United Nations (FAO), (2024). Crops and livestock products. https://www.fao.org/faostat/en/#data
Gayathri, J. (2018). A trend analysis of area, production, and yield of groundnut in India. Journal of Economics, 6(3), 15-21. https://doi.org/10.5281/zenodo.1299659
Gül, B. (2016). Osmaniye ili Kadirli ilçesinde yerfıstığı üretim faaliyetinin ekonomik analizi (Tez no 436310). [Yüksek lisans tezi, Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Tarım Ekonomisi Ana Bilim Dalı]. Yükseköğretim Kurulu Ulusal Tez Merkezi.
Harrell Jr, F. E. (2015). Binary logistic regression. In Regression modeling strategies: With applications to linear models, logistic and ordinal regression, and survival analysis. Springer International Publishing, pp. 219-274. https://doi.org/10.1007/978-3-319-19425-7_10
Harris, J. K. (2021). Primer on binary logistic regression. Family Medicine and Community Health, 9(Suppl 1), e001290. https://doi.org/10.1136/fmch-2021-001290
Hepsağ, F. (2018). Osmaniye ilinde üretilen yer fıstığı ezmelerinin kalite özelliklerinin belirlenmesi. ADYUTAYAM Dergisi, 6(2), 55-66.
Hosmer Jr, D. W., Lemeshow, S., & Sturdivant, R. X. (2013). Applied logistic regression. John Wiley & Sons.
İşler, N., & Gözüyeşil, R. (2016). Osmaniye ilinde yerfıstığı yetiştiriciliği ile ilgili sorunların saptanması. Tarla Bitkileri Merkez Araştırma Enstitüsü Dergisi, 25(Özel Sayı-2), 36-41. https://doi.org/10.21566/tarbitderg.281744
Kalyan, V. N., Gopal, P. S., & Prasad, S. V. (2011). Problems encountered by groundnut farmers of Chittoor district and suggestions to overcome the problems. Journal of Research ANGRAU, 39(3), 78-80.
Karcı, Z., & Arlı, N. (2018). Maddi yoksunluğu etkileyen değişkenlerin lojistik regresyon analizi ile belirlenmesi. Süleyman Demirel Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 23(3), 1039-1048.
Kılıç, S. (2015). İki durumlu lojistik regresyon analizi. Journal of Mood Disorders, 5(4), 191-194. https://doi.org/10.5455/jmood.20151202122141
Kızılaslan, H., & Ağcadağ, D. (2013). Osmaniye ili Kadirli ilçesinde yerfıstığı üreticilerinin girdi kullanım ve pazarlama yapısı. Gaziosmanpaşa Bilimsel Araştırma Dergisi, (3), 1-15.
Kul, S. (2014). İstatistik sonuçlarinin yorumu: p degeri ve güven araligi nedir?. Plevra Bülteni, 8(1), 11-13. https://doi.org/10.5152/pb.2014.003
Kumar, G. D. S., & Popat, M. N. (2010). Farmers’ perceptions, knowledge and management of aflatoxins in groundnuts (Arachis hypogaea L.) in India. Crop Protection, 29(12), 1534-1541. https://doi.org/10.1016/j.cropro.2010.08.019
Launio, C. C., Luis, J. S., & Angeles, Y. B. (2018). Factors influencing adoption of selected peanut protection and production technologies in Northern Luzon, Philippines. Technology in Society, 55, 56-62. https://doi.org/10.1016/j.techsoc.2018.05.007
Ligeon, C., Jolly, C. M., Bencheva, N., Delikostadinov, S., & Puppala, N. (2009). Production risks in Bulgarian peanut production. Agricultural Economics Review, 9(1) 103-110. https://doi.org/10.22004/ag.econ.93807
Marzban, C. (2004). The ROC curve and the area under it as performance measures. Weather and Forecasting, 19(6), 1106-1114. https://doi.org/10.1175/825.1
Miran, B. (2002). Temel İstatistik. Ege Üniversitesi Basımevi, İzmir.
Muschelli III, J. (2020). ROC and AUC with a binary predictor: a potentially misleading metric. Journal of Classification, 37(3), 696-708. https://doi.org/10.1007/s00357-019-09345-1
Newbold, P. (1995). Statistics for Business and Economics. Prentice-Hall, New Jersey.
Onyuka, E. O., Kibbet, J., & Gor, C.O. (2017). Socio-economic determinants of groundnut production in Ndhiwa Sub-County, Kenya. International Journal of Agricultural and Food Research, 6(1), 1-14.
Özalp, B., & Ören, N. (2019). Türkiye’de yerfıstığı üreticilerinin tarımsal desteklerden faydalanma durumu. Uluslararası Sosyal ve Beşeri Bilimler Araştırma Dergisi, 6(46), 4122-4130. https://doi.org/10.26450/jshsr.1630
Özüdoğru, H. (2011). Calculation of peanut production cost and functional analysis in Osmaniye province of Turkey. African Journal of Agricultural Research, 6(3), 573-577. https://doi.org/10.5897/AJAR10.876
Parlakay, O., & Alemdar, T. (2011). Türkiye'de yerfıstığı tarımında teknik ve ekonomik etkinlik. Tarım Ekonomisi Dergisi, 17(1 ve 2), 47-53.
Pekgör, A., & Karakoca, A. (2024). ROC analizinde doğruluk oranına dayalı uyarlanmış kesme değerleri ve performans karşılaştırmaları. Necmettin Erbakan Üniversitesi Fen ve Mühendislik Bilimleri Dergisi, 6(1), 115-123. https://doi.org/10.47112/neufmbd.2024.36
Sarıca, D., & Özata, İ. (2026). Çörek otu Yetiştiriciliğinde Üretici Memnuniyetinin Belirlenmesi: Burdur İli Örneği. Tekirdağ Ziraat Fakültesi Dergisi, 23(2), 834-849.
Sunandini, G. P., & Devi, I. S. (2020). Economic analysis of groundnut production in Andhra Pradesh. International Journal of Economic Plants, 7(4), 176-179. https://doi.org/10.23910/2/2020.0388
Şahin, G. (2014). Türkiye’de yerfıstığı (Arachis hypogaea L.) yetiştiriciliği ve bir coğrafi işaret olarak Osmaniye yerfıstığı. Gaziantep Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 13(3), 619-644. https://doi.org/10.21547/jss.256812
Şahin, Z., & Aydoğdu, M. H. (2021). Türkiye’de son dönemlerde yerfıstığı üretim ve tüketiminin trend analizi. 1st International Applied Sciences Congress, Tam Metin Bildiriler Kitabı, 20-21 Mart, Gürcistan, ss. 49-57.
Şamkar, H., Yıldırım, A. G., & Delibaş, Ö. (2016). Determining the risk factors causing cancer with logistic regression analysis. Alphanumeric Journal, 4(2), 205-222. https://doi.org/10.17093/alphanumeric.277744
Taphee, G. B., Jongur, A. A. U., Giroh, D. Y., & Jen, E. I. (2015). Analysis of profitability of groundnut production in northern part of Taraba State, Nigeria. International Journal of Computer Applications, 125(1), 34-39.
Terin, M., & Korkut, Ö. (2026). Factors affecting agricultural credit usage among peanut farmers in Türkiye. Applied Fruit Science, 68(36), 1-8. https://doi.org/10.1007/s10341-025-01747-3
Tümer, E. İ., Ağır, H. B., & Gürler, D. (2018). Broiler üretiminde üretici memnuniyetini etkileyen faktörler. Turkish Journal of Agricultural and Natural Sciences, 5(4), 545-550.
Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK), (2024). Bitkisel üretim istatistikleri. https://biruni.tuik.gov.tr/ medas/?locale=tr
Üçeçam, D., & Hayli, S. (2004). Osmaniye ilinde yerfıstığı tarımı ve önemi. Fırat Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 14(2), 67-92.
Yaşlı, Ş., İşler, N., & Şahin, C. B. (2020). Diyarbakır koşullarında ana ürün yerfıstığı yetiştiriciliğinde tek ve çift sıralı ekim yöntemlerinin verim ve önemli tarımsal özelliklere etkisi. Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Tarım ve Doğa Dergisi, 23(1), 91-98. https://doi.org/10.18016/ksutarimdoga.vi.552168
Yılmaz, M., Şahin, C. B., Yıldız, D., Demir, G., Yıldız, R., & İşler, N. (2022). Dünyada ve Türkiye’de yerfıstığı (Arachis hypogaea) üretiminin genel durumu, önemli sorunları ve çözüm önerileri. Muş Alparslan Üniversitesi Tarım ve Doğa Dergisi, 2(1), 8-17.
Zhang, Z. (2016). Model building strategy for logistic regression: purposeful selection. Annals of Translational Medicine, 4(6), 111. https://doi.org/10.21037/atm.2016.02.15

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Çiftlik İşletmeleri

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yazarlar

Semiha Çetinkaya ^*
0000-0002-4982-8357
Türkiye

İsmail Dolutaş
0000-0001-7607-3765
Türkiye

Cuma Akbay
0000-0001-7673-7584
Türkiye

Erken Görünüm Tarihi

23 Ekim 2026

Yayımlanma Tarihi

-

Gönderilme Tarihi

19 Mart 2026

Kabul Tarihi

15 Haziran 2026

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2026 Sayı: Advanced Online Publication

DOI

https://doi.org/10.18016/ksutarimdoga.vi.1913178

IZ

https://izlik.org/JA43HH33NE

Kaynak Göster

RIS / Bibtex

APA

Çetinkaya, S., Dolutaş, İ., & Akbay, C. (2026). Osmaniye İlinde Yer Fıstığı Üreticilerinin Memnuniyet Düzeyini Etkileyen Faktörlerin Analizi. Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Tarım ve Doğa Dergisi, Advanced Online Publication. https://doi.org/10.18016/ksutarimdoga.vi.1913178

AMA

1.Çetinkaya S, Dolutaş İ, Akbay C. Osmaniye İlinde Yer Fıstığı Üreticilerinin Memnuniyet Düzeyini Etkileyen Faktörlerin Analizi. Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Tarım ve Doğa Dergisi. 2026;(Advanced Online Publication). doi:10.18016/ksutarimdoga.vi.1913178

Chicago

Çetinkaya, Semiha, İsmail Dolutaş, ve Cuma Akbay. 2026. “Osmaniye İlinde Yer Fıstığı Üreticilerinin Memnuniyet Düzeyini Etkileyen Faktörlerin Analizi”. Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Tarım ve Doğa Dergisi, sy Advanced Online Publication. https://doi.org/10.18016/ksutarimdoga.vi.1913178.

EndNote

Çetinkaya S, Dolutaş İ, Akbay C (01 Ekim 2026) Osmaniye İlinde Yer Fıstığı Üreticilerinin Memnuniyet Düzeyini Etkileyen Faktörlerin Analizi. Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Tarım ve Doğa Dergisi Advanced Online Publication

IEEE

[1]S. Çetinkaya, İ. Dolutaş, ve C. Akbay, “Osmaniye İlinde Yer Fıstığı Üreticilerinin Memnuniyet Düzeyini Etkileyen Faktörlerin Analizi”, Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Tarım ve Doğa Dergisi, sy Advanced Online Publication, Eki. 2026, doi: 10.18016/ksutarimdoga.vi.1913178.

ISNAD

Çetinkaya, Semiha - Dolutaş, İsmail - Akbay, Cuma. “Osmaniye İlinde Yer Fıstığı Üreticilerinin Memnuniyet Düzeyini Etkileyen Faktörlerin Analizi”. Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Tarım ve Doğa Dergisi. Advanced Online Publication (01 Ekim 2026). https://doi.org/10.18016/ksutarimdoga.vi.1913178.

JAMA

1.Çetinkaya S, Dolutaş İ, Akbay C. Osmaniye İlinde Yer Fıstığı Üreticilerinin Memnuniyet Düzeyini Etkileyen Faktörlerin Analizi. Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Tarım ve Doğa Dergisi. 2026. doi:10.18016/ksutarimdoga.vi.1913178.

MLA

Çetinkaya, Semiha, vd. “Osmaniye İlinde Yer Fıstığı Üreticilerinin Memnuniyet Düzeyini Etkileyen Faktörlerin Analizi”. Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Tarım ve Doğa Dergisi, sy Advanced Online Publication, Ekim 2026, doi:10.18016/ksutarimdoga.vi.1913178.

Vancouver

1.Semiha Çetinkaya, İsmail Dolutaş, Cuma Akbay. Osmaniye İlinde Yer Fıstığı Üreticilerinin Memnuniyet Düzeyini Etkileyen Faktörlerin Analizi. Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Tarım ve Doğa Dergisi. 01 Ekim 2026;(Advanced Online Publication). doi:10.18016/ksutarimdoga.vi.1913178

Analysis of Factors Affecting the Satisfaction Level of Groundnut Producers in the Province of Osmaniye

Öz

Anahtar Kelimeler

Osmaniye İlinde Yer Fıstığı Üreticilerinin Memnuniyet Düzeyini Etkileyen Faktörlerin Analizi

Öz

Anahtar Kelimeler

Destekleyen Kurum

Etik Beyan

Teşekkür

Kaynakça

Ayrıntılar

Birincil Dil

Konular

Bölüm

Yazarlar

Erken Görünüm Tarihi

Yayımlanma Tarihi

Gönderilme Tarihi

Kabul Tarihi

Yayımlandığı Sayı

DOI

IZ

Kaynak Göster

e-ISSN: 2619-9149