Türkiye Kanatlı Eti Sektörünün Uluslararası Rekabetçiliğinin Seçilmiş Ülkelerle Karşılaştırılmalı Analizi

The aim of this study was to determine the Turkey’s international competitiveness power in poultry meat market and to make a comparison with major players of markets, namely, Brazil, USA, Netherland, Poland, Germany, France Thailand, China and Ukraine. The data were obtained from databases of International Trade Center (2001-2017 years). The competitiveness power of the countries were calculated using the Export Market Share Index (ESI), Revealed Comparative Advantages Index (RCA) and Trade Balance Index (TBI). In the study, Turkey’s ESI and RCA index scores especially increased steadily in recent years and as of 2017, ESI and RCA index scores increased to 2.04 and 2.28 respectively. According to the 2017 RCA index score; Brazil, Poland and Ukraine had a strong comparative advantages, Netherland and Turkey had medium comparative advantages, USA, France and Thailand had a weak comparative advantage while Germany and China had no comparative advantages in poultry meat trade. To sustain Turkey's competitiveness, it is very important to reduce foreign dependency in feed raw material which is the most important cost element in production and to create new international market areas.

Bu araştırmanın amacı, Türkiye’nin uluslararası kanatlı eti ticaretindeki rekabet gücünü belirlemek ve dünya kanatlı eti ihracatında öne çıkan Brezilya, ABD, Hollanda, Polonya, Almanya, Fransa, Çin, Tayland ve Ukrayna gibi ülkelerle karşılaştırmaktır. Araştırmanın verileri Uluslararası Ticaret Merkezi veri tabanından (2001-2017) elde edilmiştir. Ülkelerin rekabet güçleri, İhracat Piyasa Payı Endeksi (İPPE), Açıklanmış Karşılaştırmalı Üstünlükler Endeksi (AKÜE) ve Ticaret Dengesi Endeksi (TDE) kullanılarak hesaplanmıştır. Araştırmada, Türkiye’nin İPPE ve AKÜE indeks skorlarının özellikle son yıllarda giderek arttığı ve 2017 yılı itibariyle sırası ile 2.04 ve 2.28’e yükseldiği belirlenmiştir. AKÜE 2017 yılı skorlarına göre, Brezilya, Polonya ve Ukrayna’nın kanatlı eti ticaretinde güçlü bir karşılaştırmalı üstünlüğe, Hollanda ve Türkiye’nin orta derece karşılaştırmalı üstünlüğe, ABD, Fransa ve Tayland’ın zayıf karşılaştırmalı üstünlüğe sahip olduğu, Almanya ve Çin’in ise karşılaştırmalı üstünlüğe sahip olmadığı belirlenmiştir. Türkiye’nin var olan ve giderek artan rekabet gücünün devam edebilmesi için üretimde en önemli maliyet unsuru olan yem hammaddesinde dışa bağımlılığı azaltacak politikaların ve uluslararası yeni pazar alanlarının oluşturulması oldukça önemlidir.