Year 2020, Volume 23 , Issue 1, Pages 181 - 193 2020-02-28

Liderlik Tarzları ve Görev Performansının Tarım İşletmelerinde Yenilik Stratejileri Üzerine Etkisi (Çumra İlçesi Örneği)
The Effect On Innovatıon Strategıes Of Leadershıp Styles And Task Performance In Farms; The Case Study Of Cumra Dıstrıct. Konya Provınce

Gürhan ÖZAYDIN [1] , Yusuf ÇELİK [2]


Bu çalışmada, Konya ili Çumra ilçesi tarım işletmelerinde, yöneticilerin liderlik tarzları ve çalışanların görev performansının, işletmelerde yenilik stratejileri üzerindeki etkisini belirlemek amaçlanmıştır. Araştırmanın temel verileri, tabakalı örnekleme yöntemine göre belirlenen 76 tarım işletmesi yöneticisi ile yapılan anketlerle elde edilmiştir. Yapılan faktör analizi sonuçlarında liderlik tarzları; otokratik, tam serbesti tanıyan ve dönüşümcü liderlik tarzı olarak üç alt boyutta, görev performansı; tamamlayıcılık ve düzenleyicilik görev performansı olarak iki alt boyutta ve yenilik stratejisi; saldırgan, taklitçi, savunmacı, bağımlı, fırsatçı ve geleneksel yenilik stratejisi olarak altı alt boyutta incelenmiştir. Liderlik tarzlarının KMO test değeri 0.695, görev performansının 0.727 ve yenilik stratejilerinin 0.749 olarak bulunmuş ve faktör analizi için uygun olduğu tespit edilmiştir. Yapılan regresyon analizleri sonucunda da liderlik tarzları ve görev performanslarının yenilik stratejileri üzerinde etkili olduğu tespit edilmiştir.


Objective of this study was to determine the leadership styles of managers in the agricultural enterprises of Çumra province of Konya and the effect of the performance of their employees on innovation strategies in enterprises. The basic data of the study were obtained from the surveys conducted with 76 agricultural enterprises which were determined according to stratified sampling method. Leadership styles in factor analysis results; autocratic, full freedom and transformational leadership style are examined in three sub-dimensions. Task performance; two sub-dimensions and innovation strategy as complementarity and regulatory performance; It has been studied in six sub-dimensions as aggressive, imitator, defensive, dependent, opportunist and traditional innovation strategy. The KMO test value of leadership styles was found to be 0.695, task performance was 0.727 and innovation strategies were found as 0.749 and it was found to be suitable for factor analysis. The regression analysis indicated that leadership styles and task performances had effects on innovation strategies. 

  • Adem Ö, Akgemci T, Şahin E, Kocabacak A 2008. İşletmelerde Düşünce Aşamasından Patent Aşamasına Uzanan Süreçte Yenilik Stratejileri ve Buluş Yönetimi. SÜ Sosyal Bilimler Ens. Dergisi,17(1): 404-415.
  • Altunoğlu AE, Şahin F, Babacan S 2016. The Effect of Transformational Leadership on Followers’ Task Performance and Organizational Citizenship Behavior: The Mediating Role of Trust in Leader. International Academic Conference Proceedings, 08-09 June, Praque.
  • Argon T, Eren A 2004. İnsan Kaynakları Yönetimi. Nobel Yayın Dağıtım, Yayın No. 118sy, Ankara.
  • Aycan Z 2006. Paternalism: Towards conceptual refinement and operationalization, Scientific Advances an Indigenous Psychologies: Empirical, Philosophical, and Cultural Contributions (London Cambridge University Press), 4-45.
  • Barnes JN, Christensen DS, Stillman T. 2013. Organizational Leadership and Subordinate Effect in Utah's Certified Public Accounting Profession. Journal of Applied Business Research, 29(5): 1567.
  • Bass BM 1960. Leadership, Psychology, and Organizational Behavior. Harper, Oxford, 548 sy, England.
  • Bass BM 1985. Leadership and Performance Beyond Expectations, Collier Macmillan, New York,Free Press.
  • Bass BM 1990. From Transactional to Transformational Leadership: Learning to Share The Vision. Organizational Dynamics, 18(3): 19-31
  • Borman WC, Motowidlo S 1993. Expanding the Criterion Domain to İnclude Elements of Contextual Performance, Personnel Selection in Organizations. San Francisco: Jossey-Bass, 71-79.
  • Borman WC, White LA, Dorsey DW 1995. Effects of Ratee Task Performance and İnterpersonal Factors on Supervisor and Peer Performance Ratings. Journal of Applied Psychology, 80(1): 168.
  • Bozkurt OZ, Göral M 2013. Modern Liderlik Tarzlarının Yenilik Stratejilerı̇ne Etkisini̇ Belirlemeye Yönelik Bir Çalışma. Anadolu Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 13(4): 1-15.
  • Bryman A 2016. Social Research Methods. Oxford University Press, Italy, 1-727.
  • Büyüköztürk Ş 2002, Faktör Analizi: Temel Kavramlar ve Ölçek Geliştirmede Kullanımı. Kuram ve Uygulamada Eğitim YönetimDergisi, 8(4): 470-483.
  • Can A 2018. SPSS ile Bilimsel Araştırma Sürecinde Nicel Veri Analizi. Pegem Akademi, Yayın No:6, 315 sy.
  • Celep E 2014. İşletmelerde Yenilik Stratejilerinin Pazarlama Politikalarının Oluşumuna Etkilerinin Belirlenmesine Yönelik Bir Araştırma. Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, İşletme ABD, Doktora Tezi, 728 sy.
  • Cheng B, Chou L, Farh J 2000. A Triad Model of Paternalistic Leadership: The Constructs and Measurement. Indigenous Psychological Research in Chinese Societies, 14(1): 3-64.
  • Conway JM 1999. Distinguishing Contextual Performance From Task Performance for Managerial Jobs. Journal of Applied Psychology, 84(1):3-13.
  • Çekmecelioğlu HG 2014. Göreve ve İnsana Yönelik Liderlik Tarzlarının Örgütsel Bağlılık, İş Performansı ve İşten Ayrılma Niyeti Üzerindeki Etkileri. Kocaeli Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi 1(28):21-34.
  • Çetin Ö 2012. Turizm İşletmelerinde Yenilik Stratejilerinin Nitel ve Nicel Performansa Etkileri: Safranbolu Örneği. Düzce Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Turizm ve Otel İşletmeciliği Anabilim Dalı, Yüksek Lisans Tezi, 107 sy.
  • Deniz M 2008. KOBİ'lerde Yenilik, Yenilik Stratejileri ve Bir Uygulama. Sosyal Ekonomik Araştırmalar Dergisi, 11(22):141-176.
  • Doğan S 2007. Vizyona Dayalı Liderlik, Kare Yayınları, Yayın No:2, 240 sy.
  • Doğanay A 2014, Liderlik Tarzlarının, Çalışanların Bağlılık Seviyesi ve Performansına Etkisi: Başakşehir Belediyesinde Bir Uygulama. İstanbul Gelişim Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü,İşletme ABD, Yüksek Lisans Tezi, 118 s.
  • Erdoğan İ 1991. İşletmelerde Davranış. İstanbul İÜ İşletme Fakültesi, Yayın No: 242, İstanbul.
  • Eren E 2014. Örgütsel Davranış ve Yönetim Psikolojisi. Beta Basım Yayım Dağıtım, 642 sy.
  • Eryeşil K, İraz R 2017. Liderlik Tarzları ile Örgütsel Bağlılık Arasındaki İlişkinin İncelenmesine Yönelik Bir Alan Araştırması. Sosyal Bilimler Meslek Yüksekokulu Dergisi, 20(2): 129-139.
  • Ferch SR 2003. Servant-Leadership, Forgiveness, and Social Justice. International Journal of Servant-Leadership,1: 97-113.
  • Gökcek O 2007. Yenilik Yönetimi ve Yenilik Stratejileri: Otomotiv Sektöründe Bir Alan Çalışması. İstanbul Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, İşletme Yönetimi ve Organizasyon Bilim Dalı, Yüksek Lisans Tezi, 126 sy.
  • Göral M 2012. Liderlik Tarzlarının Yenilik Stratejilerine Etkisinin Otel İşletmeleri Açısından Değerlendirilmesi. Düzce Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Turizm ve Otel İşletmeciliği ABD, Yüksek Lisans Tezi, 115 sy.
  • Gujarati DN 2009. Basic Econometrics. Tata McGraw-Hill Education, Yayın No:2, 1024 s.
  • Güleş H, Bülbül H 2004. Yenilikcilik İşletmeler için Stratejik Rekabet Aracı. Nobel Yayın Dağıtım. Ankara, 380 sy.
  • Günaydın E 2018, Müşteri Odaklılık, İş Tatmini ve Görev Performansının Hizmet Telafi Performansı Üzerindeki Etkisi: Dış Ticaret Departmanı Çalışanlarına Yönelik Bir Araştırma. Sıtkı Koçman Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Uluslararası İşletmecilik ve Ticaret ABD, Yüksek Lisans Tezi, 96 sy.
  • Heifetz RA, Laurie DL 1997. The Work of Leadership, Harvard business review, 75: 124-134.
  • Helms MM 2006. Encyclopedia of Management. Thomson Gale, 1093 sy.
  • Hübner D 2007. Innovative Strategies and Actions-Results From 15 Years of Regionl Experimentation. European Comission Working Document, 35 sy.
  • İbicioğlu H, Çiftçi M, Kanten P 2010. Akademisyenlerin Akıl Hocalığı Eğilimleri ile Liderlik Tarzları Arasındaki İlişkilerin Belirlenmesine Yönelik Bir Araştırma. Süleyman Demirel Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 2(12): 53-71.
  • Kalaycı Ş 2017. SPSS Uygulamalı Çok Değişkenli İstatistik Teknikleri. Dinamik Akademi, Ankara, 426 sy.
  • Ke W, Wei KK 2008. Organizational culture and leadership in ERP implementation. Decision support systems, 45(2): 208-218.
  • Küçükaltan D, Karalar S 2014. Yöneticilerin Demografik Özellikleri ile Liderlik Tarzları Arasındaki İlişki: İstanbul’daki Beş Yıldızlı Oteller Üzerinde Bir Araştırma. Marmara Üniversitesi Öneri Dergisi, 11(41): 169-184.
  • Liden RC, Wayne SJ, Liao C, Meuser JD 2014. Servant Leadership and Serving Culture: Influence on İndividual and Unit Performance. Academy of Management Journal, 57(5): 1434-1452.
  • Lipman‐Blumen J 2005. Toxic Leadership: When Grand İllusions Masquerade as Noble Visions. Leader to Leader, 2005(36): 29-36.
  • Ogbonna E, Harris LC 2000. Leadership Style, Organizational Culture and Performance: Empirical Evidence from UK Companies. International Journal of Human Resource Management, 11(4): 766-788.
  • Oğuz C, Karakayacı Z 2017. Tarım Ekonomisinde Araştırma ve Örnekleme Metodolojisi, Atlas Akademi, Konya, 185 sy.
  • Örücü E, Kılıç R, Savaş A 2011. KOBİ’lerde İnovasyon Stratejileri ve İnovasyon Yapmayı Etkileyen Faktörler: Bir Uygulama. Doğuş Üniversitesi Dergisi, 12(1): 58-73.
  • Özdaşlı K 2006. Toplam Kalite Yönetimi ve Yenilik İlişkisi: Bir Örnek Olay. Akademik Bakış, Uluslararası Hakemli Sosyal Bilimler E-Dergisi, İktisat ve Girişimcilik Üniversitesi, Türk Dünyası Kırgız-Türk Sosyal Bilimler Enstitüsü, Celalabad, 10 January, Kırgızistan.
  • Özgen H 2001. Temel İşletmecilik Bilgisi. Nobel Kitabevi, Ankara, 393 sy.
  • Özgüven İE 2015. Psikolojik Testler, Nobel Akademik Yayıncılık, Ankara,450 sy.
  • Paksoy M 2002. Çalışma Ortamında İnsan ve Toplam Kalite Yönetimi, Çantay Yayın, İstanbul, 260 sy.
  • Pellegrini EK, Scandura TA 2006. Leader–Member Exchange (LMX), Paternalism, and Delegation in The Turkish Business Culture: An Empirical İnvestigation. Journal of international business studies, 37(2): 264-279.
  • Robbins SP, Judge T, Erdem İ 2012. Örgütsel Davranış. Nobel Akademik Yayıncılık, Ankara, 688 sy.
  • Sarıhan Hİ 1998. Rekabette Başarının Yolu Teknoloji Yönetimi, Desnet Yayınları, Ankara 296 sy.
  • Sert Ş 2015. Stratejik Liderlik–Çağ ve Nema Öğretim İşletmeleri Genel Müdürlüğü Stratejik Liderlik Uygulamaları. İstanbul Gelişim Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, İşletme ABD, Yüksek Lisans Tezi, 170 sy.
  • Soete L Freeman C 1997. The Economics of Industrial Innovation, Pinter, London, 354-355.
  • Şahin A, Temizel H, Örselli E 2004. Bankacılık Sektöründe Çalışan Yöneticilerin Kendi Liderlik Tarzlarını Algılayış Biçimleri ile Çalışanların Yöneticilerinin Liderlik Tarzlarını Algılayış Biçimlerine Yönelik Uygulamalı Bir Çalışma. Ulusal Bilgi, Ekonomi ve Yönetim Kongresi Bildiri Kitabı, 657-665.
  • Tekin M 2004. Küresel Rekabet Ortamında Teknolojik İşbirliği ve Otomotiv Sektörü Uygulamaları. Nadir yayınları, Ankara, 298 sy.
  • Tezbaşaran A 2008. Likert Tipi Ölçek Hazırlama Kılavuzu. Türk Psikologl Derneği, Ankara 3-58 sy.
  • Topal Y, Mustafa K 2007. AB Sürecinde KOBİ'lerde Yenilik Stratejisi ve Yeniliğe İlişkin Finansman Kaynakları: Afyon Mermer Sektöründe Bir Araştırma. Süleyman Demirel Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 12(1): 293-312.
  • Töngür A 2016. İş Yükü, Kişilerarası Çatışma ve Performans: Bankacılık Sektörünün Karşılaştırmalı Analizi. Bartın Üniversitesi İİBF Dergisi, 7(13): 547-565.
  • Trott P 2008. Innovation Management and New Product Development,R&D Management, Pearson Education, 39(2): 226-228.
  • TÜİK 2019. Tarımsal İstatistikler, http://www. tuik.gov.tr/PreTablo.do?alt_id=1004: [19.02.2019].
  • Van de Vliert E 2006. Autocratic Leadership Around The Globe: Do Climate And Wealth Drive Leadership Culture?. Journal of Cross-Cultural Psychology, 37(1): 42-59.
  • Williams LJ, Anderson SE 1991. Job Satisfaction And Organizational Commitment as Predictors of Organizational Citizenship and İn-Role Behaviors, Journal of Management, 17(3): 601-617.
  • Zerenler M, Türker N, Şahin E 2007. Küresel Teknoloji, Araştırma-Geliştirme (Ar-Ge) ve Yenilik İlişkisi, Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 1(17): 653-667.
Primary Language tr
Subjects Agriculture
Journal Section RESEARCH ARTICLE
Authors

Orcid: 0000-0002-8866-9424
Author: Gürhan ÖZAYDIN (Primary Author)
Institution: SELÇUK ÜNİVERSİTESİ, ZİRAAT FAKÜLTESİ, TARIM EKONOMİSİ BÖLÜMÜ
Country: Turkey


Orcid: 0000-0002-4249-0541
Author: Yusuf ÇELİK
Institution: SELÇUK ÜNİVERSİTESİ, ZİRAAT FAKÜLTESİ, TARIM EKONOMİSİ BÖLÜMÜ
Country: Turkey


Dates

Application Date : March 15, 2019
Acceptance Date : June 13, 2019
Publication Date : February 28, 2020

APA ÖZAYDIN, G , ÇELİK, Y . (2020). Liderlik Tarzları ve Görev Performansının Tarım İşletmelerinde Yenilik Stratejileri Üzerine Etkisi (Çumra İlçesi Örneği). Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Tarım ve Doğa Dergisi , 23 (1) , 181-193 . DOI: 10.18016/ksutarimdoga.vi.540374