Research Article

Determining the Attitudes of Agricultural Engineer Candidates Towards Digitalization in Agriculture with Factor Analysis: The Case of Tokat Gaziosmanpasa University

Volume: 29 Number: 2 January 21, 2026
TR EN

Ziraat Mühendisi Adaylarının Tarımda Dijitalleşmeye Yönelik Tutumlarının Faktör Analizi ile Belirlenmesi: Tokat Gaziosmanpaşa Üniversitesi Örneği

Öz

Bu araştırmanın amacı, Tokat Gaziosmanpaşa Üniversitesi Ziraat Fakültesi öğrencilerinin tarımda dijitalleşmeye yönelik tutumlarını belirlemek ve bu tutumları etkileyen faktörleri analiz etmektir. Çalışmanın verileri, 2024-2025 akademik yılında 208 adet üçüncü ve dördüncü sınıf öğrencilerinden anket yoluyla toplanmıştır. Veri toplama aracı olarak 23 maddeden oluşan Likert tipi bir ölçek kullanılmış ve elde edilen veriler üzerinde keşfedici faktör analizi uygulanmıştır. Analiz sonucunda ölçek üç ana boyuta ayrılmıştır. Bunlar; "Dijital Tarımın Faydaları ve Eğitimine Yönelik Algı", "Dijital Tarımın Ekonomik ve Çevresel Faydaları" ve "Dijital Tarıma Yönelik Endişeler ve Destek İhtiyacı" şeklindedir. Öğrenciler, dijital tarımın verimlilik artışı, maliyetlerin azaltılması ve çevresel sürdürülebilirliğe katkısı gibi konularda büyük ölçüde olumlu görüş bildirirken; teknolojiye bağımlılık, yüksek yatırım maliyetleri ve tarımsal istihdamın azalması gibi risklere yönelik kaygılarını da ifade etmişlerdir. KMO değeri 0.950 ve Cronbach’s Alpha katsayısı 0.971 olarak hesaplanmış, bu sonuçlar veri setinin faktör analizine son derece uygun ve ölçeğin yüksek derecede güvenilir olduğunu göstermiştir. Elde edilen bulgular, ziraat fakültelerinde dijital tarım teknolojilerine yönelik hem teorik hem de uygulamalı eğitimlerin artırılması gerektiğini ortaya koymaktadır. Ayrıca dijitalleşmenin yaygınlaştırılması sürecinde yalnızca teknolojik avantajların değil eğitim, destek ve adaptasyon boyutlarının da dikkate alınması gerektiği vurgulanmaktadır. Bu bağlamda, teknoloji temelli değil, sosyo-kültürel ve eğitimsel bileşenleri içeren bütüncül yaklaşımlar benimsenmesi önerilmektedir.

Anahtar Kelimeler

References

  1. Abdulai, A.R., KC, K.B. & Fraser, E. (2022). What factors influence the likelihood of rural farmer participation in digital agricultural services? Experience from smallholder digitalization in Northern Ghana. Outlook on Agriculture, 52(1), 57–66. https://doi.org/10.1177/00307270221144641.
  2. Anitei, M., Veres, C. & Pisla, A. (2020). Research on challenges and prospects of digital agriculture. Proceedings, 63(1), 67. https://doi.org/10.3390/proceedings2020063067.
  3. Aydın, N. (2022). The place of informatıon technologıes in the agrıcultural sector. Balkan and Near Eastern Journal of Social Sciences. 8, 129-135.
  4. Baran, F.O., Kara, E. & Sürmen, M. (2023). Türkiye’de tarımda dijitalleşme sürecinde yaşanan gelişmeler. Tarım, orman ve su bilimlerinde yenilikçi çalışmalar. Duvar Yayınevi. 8, 151–177.
  5. Bartlett, M.S. (1954). A note on the multiplying factors for various χ 2 approximations. Journal of the Royal Statistical Society. Series B (Methodological), 16(2), 296–298. https://www.jstor.org/stable/2984057.
  6. Bonett, D.G. & Wright, T.A. (2015). Cronbach's alpha reliability: Interval estimation, hypothesis testing, and sample size planning. Journal of Organizational Behavior, 36(1), 3-15. https://doi.org/10.1002/job.1960.
  7. Boz Yılmazer, E. & Tunalıoğlu, R. (2024). Akıllı Tarım Uygulamalarının Sektörel Bakış Açısıyla Değerlendirilmesi. ÇOMÜ Ziraat Fakültesi Dergisi, 12(1), 55-66. https://doi.org/10.33202/comuagri.1469974.
  8. Bronson, K. (2018). Smart farming: Including rights holders for responsible agricultural innovation. Technology Innovation Management Review, 8(2), 7–14.

Details

Primary Language

English

Subjects

Agricultural Economics (Other)

Journal Section

Research Article

Early Pub Date

January 21, 2026

Publication Date

January 21, 2026

Submission Date

July 11, 2025

Acceptance Date

September 18, 2025

Published in Issue

Year 1970 Volume: 29 Number: 2

APA
Ertürk, A., Doğar, D., & Çiçek, A. (2026). Determining the Attitudes of Agricultural Engineer Candidates Towards Digitalization in Agriculture with Factor Analysis: The Case of Tokat Gaziosmanpasa University. Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Tarım Ve Doğa Dergisi, 29(2), 475-486. https://doi.org/10.18016/ksutarimdoga.vi.1740494


International Peer Reviewed Journal
Free submission and publication
Published 6 times a year



88x31.png


KSU Journal of Agriculture and Nature

e-ISSN: 2619-9149