Topraksız Tarımda Hıyar Yetiştiriciliğinde Farklı Kompost Materyallerinin Yetiştirme Ortamı Olarak Kullanım Olanaklarının Araştırılması

Hakan Kartal; Naif Gebeloğlu

doi:10.18016/ksutarimdoga.vi.1469754

TR EN

Topraksız Tarımda Hıyar Yetiştiriciliğinde Farklı Kompost Materyallerinin Yetiştirme Ortamı Olarak Kullanım Olanaklarının Araştırılması

Öz

Çalışmanın amacı salça ve meyve suyu fabrika atıklarının kompost haline getirilerek topraksız tarımda hıyar yetiştiriciliğinde Hindistan cevizi lifi ve perlit yerine alternatif yetiştirme ortamı olarak kullanılıp kullanılamayacağının belirlenmesidir. Bu amaçla domates, elma ve üzüm atıklarından elde edilen kompostun serada topraksız tarım koşullarında hıyarın bitki gelişimi, verim ve kalite özelliklerine etkileri araştırılmıştır. Denemede kompost materyalleri, Hindistan cevizi lifi ve perlit ile farklı kombinasyonlarda karıştırılarak yetiştirme ortamları hazırlanmıştır. Çalışmada kontrol uygulaması dahil toplam 9 ortam tesadüf parselleri deneme desenine göre 3 tekerrürlü olarak denenmiştir. Ortamlar hacim hesabına göre (1) 2:1– Hindistan cevizi lifi: perlit (kontrol), (2) 2:1– domates kompostu: perlit, (3) 2:1– elma kompostu: perlit, (4) 2:1– üzüm kompostu: perlit, (5) 1:1:1:1– domates: elma: üzüm kompostu: perlit, (6) 1:1:1– domates kompostu: Hindistan cevizi lifi: perlit, (7) 1:1:1– elma kompostu: Hindistan cevizi lifi: Perlit, (8) 1:1:1– üzüm kompostu: Hindistan cevizi lifi: perlit, (9) 1:1:1– domates-elma-üzüm kompostu: Hindistan cevizi lifi: perlit kombinasyonlarından oluşmuştur. Çalışma sonucunda kompost materyallerinin farklı oranlardaki karışımları hıyarda verim ve kalite açısından kontrol (Hindistan cevizi lifi: perlit) ortamı ile kıyasladığında, üç uygulama; (1:1:1) domates-elma-üzüm kompostu: Hindistan cevizi lifi: perlit, (2:1) elma kompostu: perlit ve (1:1:1:1) domates: elma: üzüm kompostu: perlit kombinasyonları verim açısından öne çıktığı ancak kompost ortamlarının kalite parametreleri üzerine etkisinin olmadığı görülmüştür.

Anahtar Kelimeler

Investigation of the Possibilities of Using Different Compost Materials as Growing Media in Cucumber Cultivation in Soilless Culture

Abstract

The aim of the study was to determine whether tomato paste, and fruit juice factory wastes could be used as an alternative growing medium to cocopeat and perlite in the soilless cultivation of cucumber. To this end, the effects of compost made from tomato, apple, and grape wastes on plant growth, yield, and quality characteristics of cucumber under soilless culture conditions in a greenhouse were investigated. In the experiment, growing media were prepared by mixing compost materials with cocopeat, and perlite in different combinations. In the study, a total of 9 media including the control treatment were tested with 3 replicates according to the randomized experimental design. The media were (1) 2:1 cocopeat: perlite (control), (2) 2:1 tomato compost: perlite, (3) 2:1 apple compost: perlite, (4) 2:1 grape compost: perlite, (5) 1:1:1:1:1 tomato: apple: grape compost: perlite, (6) 1:1:1 tomato compost: cocopeat: perlite, (7) 1:1:1:1 apple compost: cocopeat: perlite, (8) 1:1:1:1-grape compost: cocopeat: perlite, (9) 1:1:1:1 tomato-apple-grape compost: cocopeat: perlite combinations. As a result of the study, when the mixtures of compost materials in different ratios were compared with the control (cocopeat: perlite) medium in terms of yield and quality of cucumber, three treatments; (1:1:1:1) tomato-apple-grape compost: cocopeat: perlite, (2:1) apple compost: perlite, and (1:1:1:1:1) tomato: apple: grape compost: perlite combinations were found to be prominent in terms of yield but compost media had no effect on quality parameters.

Keywords

Destekleyen Kurum

Bu çalışma, Tokat Gaziosmanpaşa Üniversitesi Bilimsel Araştırma Projeleri (BAP) Komisyonu tarafından 2021/28 proje numarası ile desteklenmiştir.

Etik Beyan

Makale yazarları aralarında herhangi bir çıkar çatışması olmadığını beyan ederler.

Teşekkür

Tokat Gaziosmanpaşa Üniversitesi'ne desteklerinden dolayı teşekkür ediyoruz.

Kaynakça

Anonim, (2022 a). Toprak, Gübre ve Su Kaynakları Merkez Araştırma Enstitüsü Müdürlüğü. Gayret Mahallesi Fatih Sultan Mehmet Bulvarı (İstanbul Yolu ) No: 32 P.K:9 Yenimahalle / ANKARA 06172.
Anonim, (2022 b). Topraksiz Tarım. http://meslek.eba.gov.tr/moduller/Topraksiz%20Tarim.pdf 2017 (Erişim: 07 Nisan 2022).
Anonim, (2024 a). https://www.emineltarim.com/tr/sera-malzemeleri/cocopeat.html. Altınova Sinan Mah. Araplar Sok. No:52/1 Kepez/Antalya/Türkiye.
Anonim, (2024 b). https://www.genper.com.tr/tarim-perliti-teknik-bilgiler. Kemerburgaz Yolu Cendere Mevkii No:24 Ayazağa / Sarıyer / İSTANBUL.
Atzori G., Nissim, W. G., & Rodolfi, L. (2020). Algae and Bioguano as promising source of organic fertilizers. J. Appl. Phycol, 32: 3971–3981. https://doi.org/10.1007/s10811-020-02261-7
Baran, A., Çaycı, G., & İnal, A. (1995). Some physical and chemical properties of different agricultural wastes. University of Pamukkale. Journal of Engineering Sciences 1 2-3: 169-173.
Basirat, M., Mousavi, S. M., Dehghani, F., & Davoudi, M. H. (2022). Exploratory Research on the Adoption of New Organic Wastes for Production of Greenhouse Cucumber in Soilless Culture. Waste and Biomass Valorization, 1-8. https://doi.org/10.1007/s12649-022-01995-4
Cemeroğlu, B. (2010). Gıda Analizleri. Genişletilmiş 2. Baskı. Gıda Teknolojisi Derneği Yayınları No: 34. Bizim Grup Basımevi. Ankara, Türkiye, 657s.

Chapman, H. D., & Pratt, P. F. (1961). Methods of analysis for soils, plants and waters. University of California, Los Angeles, 60-61; 150-159.
Diacono, M., & Montemurro, F. (2019). Olive pomace compost in organic emmer crop: yield, soil properties, and heavy metals’ fate in plant and soil. Journal of Soil Science and Plant Nutrition, 19(1), 63-70. https://doi.org/10.1007/s42729-019-0010-3
Du, N., Shi, L., Du, L., Yuan, Y., Li, B., Sang, T., & Guo, S. (2015). Effect of vinegar residue compost amendments on cucumber growth and Fusarium wilt. Environmental Science and Pollution Research, 22(23), 19133-19141. https://doi.org/10.1007/s11356-015-4816-9
Gül, A. (2008). Topraksız tarım, Hasad Yayıncılık, İstanbul, 144 s.
Halvin, J. L., & Soltanpour, P. N. (1980). A nitric acid plant tissue digestion method with ICP spectrometry for contaminated soil and plant. Anaytical Chemistry, 11, 969-980. https://doi.org/10.1080/00103628009367096
Hoagland, D. R., & Arnon, D. L. (1950). The Water Culture Method Growing Plants Without Soil. Calif. Agric. Exp. Stn. Circ. 347, 39p. Corpus ID: 82995011.
Kartal, H. (2023). Meyve suyu sanayisi atiklarindan elde edilen kompostun sebze tarımında kullanim olanaklarinin belirlenmesi (Tez no 783845). [Doktora tezi, Tokat Gaziosmanpaşa Üniversitesi Lisansüstü Eğitim Enstitüsü Bahçe Bitkileri Anabilim Dalı]. Yükseköğretim Kurulu Ulusal Tez Merkezi.
Massa, D., Magán, J. J., Montesano, F. F., & Tzortzakis, N. (2020). Minimizing water and nutrient losses from soilless cropping in southern Europe. Agricultural Water Management, 241, 106395. https://doi.org/10.1016/j.agwat.2020.106395.
Olympios, C. M. (1993). Soilless media under protected cultivation rockwool, peat, perlite and other substrates. Acta Horticulturae 323, 215-234. https://doi.org/10.17660/ActaHortic.1993.323.20
Pinamonti, F., Stringari, G., & Zorzi, G. (1997). Use of compost in soilless cultivation. Compost science & utilization, 5(2), 38-46. https://doi.org/10.1080/1065657X.1997.10701872
Raffar, K. A. (1990). Hydroponics in tropica. International Seminar on Hydroponic Culture of High Value Crops in the Tropics in Malaysia, November 25-27, 1990.
Raviv, M. (2013). Composts in growing media: What’s new and what’s next? Acta Horticulturae 982: 39–52. https://doi.org/10.17660/ActaHortic.2013.982.3.
Sayara, T., Basheer-Salimia, R., Hawamde, F., & Sánchez, A. (2020). Recycling of organic wastes through composting: Process performance and compost application in agriculture. Agronomy 10, 1838; https://doi.org/10.3390/agronomy10111838
Schroeder, F. G., & Sell, H. (2007, September). Use of compost made from livestock manure as an organic substrate for cucumber (Cucumis sativus L.) grown in greenhouse. In International Symposium on Growing Media 819, 367-372. https://doi.org/10.17660/ActaHortic.2009.819.44
Schmilewski, G. (2017). Growing media constituents used in the EU in 2013. Acta Horticulturae 1168, 85–92. https://doi.org/10.17660/ActaHortic.2017.1168.12.
Stoffella, P. J., & Kahn, B. A. (2001). Compost utilization in horticultural cropping systems. Acta Horticulturae (1018). https://doi.org/10.17660/ActaHortic.2014.1018.7
Yalçın, M., & Çimrin, K. M. (2019). Şanlıurfa-Siverek’te Yaygın Toprak Gruplarının Besin Elementi Durumları ve Bunların Bazı Toprak Özellikleri ile İlişkileri. Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Tarım ve Doğa Dergisi, 22(1), 1-13. https://doi.org/10.18016/ksutarimdoga.vi.22i39650.412922.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Sebze Yetiştirme ve Islahı

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yazarlar

Hakan Kartal ^*
0000-0002-3870-1588
Türkiye

Naif Gebeloğlu
0000-0003-2495-7088
Türkiye

Erken Görünüm Tarihi

30 Ocak 2025

Yayımlanma Tarihi

12 Şubat 2025

Gönderilme Tarihi

17 Nisan 2024

Kabul Tarihi

2 Aralık 2024

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2025 Cilt: 28 Sayı: 1

DOI

https://doi.org/10.18016/ksutarimdoga.vi.1469754

IZ

https://izlik.org/JA69CP34FD

Kaynak Göster

RIS / Bibtex

APA

Kartal, H., & Gebeloğlu, N. (2025). Topraksız Tarımda Hıyar Yetiştiriciliğinde Farklı Kompost Materyallerinin Yetiştirme Ortamı Olarak Kullanım Olanaklarının Araştırılması. Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Tarım ve Doğa Dergisi, 28(1), 104-113. https://doi.org/10.18016/ksutarimdoga.vi.1469754