Öz
Bu çalışma; sanayileşme, nüfus artışı, işlenebilir tarım alanı ve sera gazı emisyonlarının 1990-2022 dönemi yıllık verileri kullanılarak Türkiye’deki orman alanları üzerindeki etkilerini ARDL sınır testi yaklaşımıyla incelemektedir. Tahmin sonuçları, sanayileşme ile orman alanı arasında uzun vadede pozitif bir ilişki (β = 6.627589, p <.01), işlenebilir tarım alanı (β = -6.969850, p <.01), nüfus artışı (β = -2.293148, p <.01) ve sera gazı emisyonları (β = -0.660565, p <.01) ile negatif bir ilişki olduğunu göstermektedir. Sanayileşmenin olumlu etkisi, ormancılık politikalarının sanayi gelişimiyle bütünleşmesi ve sürdürülebilir sanayi uygulamaları ile karbon dengeleme mekanizmalarının yaygınlaşmasıyla açıklanabilir. Buna karşılık, tarımsal genişleme ve demografik baskı, orman varlıklarını sistematik olarak azaltmaktadır. Politika önerileri arasında; arazilerin artırılması yerine verimlilik odaklı üretime geçilmesi, orman, tarım ve yerleşim alanları arasındaki sınırların orman öncelikli mekânsal planlama ile yönetilmesi, uydu tabanlı MRV (ölçüm, raporlama ve doğrulama) ve arazi kullanım değişikliği izinlerinin sıkılaştırılması, kompakt kent formunun ve orman arayüzünde yangın riski yönetiminin öncelenmesi ile sera gazı emisyon azaltımı politikalarının bu araçlarla uyumlu hale getirilmesi yer almaktadır.
Anahtar Kelimeler
Orman alanı Sanayileşme Nüfus artışı İşlenen tarım alanı Sera gazı emisyonu
Kaynakça
- Adedoyin, F.F., Gumede, M.I., Bekun, F.V., Etokakpan, M.U. & Balsalobre-Lorente, D. (2020). Modelling Coal Rent, Economic Growth and CO₂ Emissions: Does Regulatory Quality Matter in BRICS economies? Sci. Total Environ. 710, 136284. https://doi.org/10.1016/j.scitotenv.2019.136284.
- Abdul, D., Wenqi, J. & Tanveer, A. (2021). Prioritization of renewable energy sources for electricity generation through AHP-VIKOR integrated methodology. Renew. Energy 184, 1018-1032 https://doi.org/10.1016/j.renene.2021.10.082.
- Ahmed, K., Shahbaz, M., Qasim, A. & Long, W. (2015). The linkages between deforestation, energy, and growth for environmental degradation in Pakistan. Ecol. Indic. 49, 95-103. https://doi.org/10.1016/j.ecolind.2014.09.040.
- Akel, V. & Gazel, S. (2014). The cointegration linkages between exchange rates and the BIST industrial index: An ARDL bound testing approach. Erciyes University Journal of Faculty of Economics and Administrative Sciences (44), 23-41. https://doi.org/10.18070/euiibfd.57171.
- Alam, I. & Quazi, R. (2003). Determinants of capital flight: an econometric case study of Bangladesh. Int. Rev. Appl. Econ. 17(1), 85-103. https://doi.org/10.1080/713673164.
- Banerjee, A., Dolado, J. J., Galbraith, J. W., & Hendry, D. (1993). Co-integration, error correction, and the econometric analysis of non-stationary data. Oxford University Press.
- Belen, M. & Karamelikli, H. (2016). Investigating the relationship between stock returns and foreign exchange rate ın Turkey: ARDL approach. Istanbul University Journal of the School of Business. 45(1), 34-42. https://hdl.handle.net/20.500.14619/8355.
- Breusch, T.S. & Godfrey, L.G. (1981). A review of recent work on testing for autocorrelation in dynamic simultaneous models. In D. Currie, R. Nobay, & D. Peel, (Eds.), Macroeconomic Analysis: Essays in Macroeconomics and Econometrics (pp. 63-105). Croom Helm.
- Brown, R.L., Durbin, J. & Evans, J.M. (1975). Techniques for testing the constancy of regression relationships over time. J. R. Stat. Soc. Ser. B Stat. Method. 37(2), 149-163. https://doi.org/10.1111/j.2517-6161.1975.tb01532.x.
- Cesareo, K., Walker, L., Varela, J. & Smith, A. (2021). Deforestation and forest degradation |Threats| WWF. World Wildlife Fund. Available at: https://www.worldwildlife.org/threats/deforestation-and-forestdegradation#causes (Accessed 9 Feb 2025).
- Chakravarty, S., Ghosh, S.K., Suresh, C.P., Dey, A.N. & Shukla, G. (2012). Deforestation: causes, effects and control strategies. In O. C. Akais (Ed.), Global Perspectives on Sustainable Forest Management (28p.). InTech. https://doi.org/10.5772/33342.
- Çalışkan, H. & Göl, C. (2022). The effects of experienced demographic change on land use type/land cover in republic period of Turkey. Anatolian Journal of Forest Research 8(1), 100-112. https://doi.org/10.53516/ajfr.1075531.
- Demirbaş, M. & Aydın, R. (2020). The biggest threat of the 21st century: global climate change. Ecological Life Sciences 15(4), 163-179. https://doi.org/10.12739/NWSA.2020.15.4.5A0143.
- Dickey, D.A. & Fuller, W.A. (1981). Likelihood ratio statistics for autoregressive time series with a unit root. Econometrica 49(4), 1057-1072. https://doi.org/10.2307/1912517.
- Engle, R.F. (1982). Autoregressive conditional heteroscedasticity with estimates of the variance of United Kingdom inflation. Econometrica, 50(4), 987-1007. https://doi.org/10.2307/1912773.
- Engle, R.F. & Granger, C.W.J. (1987). Co-integration and error correction: Representation, estimation, and testing. Econometrica. 55(2), 251-276. https://doi.org/10.2307/1913236.
- EPA, (2020). Global greenhouse gas emissions: overview. United States Environmental Protection Agency. Available at: https://www.epa.gov/ghgemissions/global-greenhouse-gas-emissions-data (Accessed: 15 Feb. 2025).
- Erdönmez, C. (2013). 2B alanlarının satışının Türkiye ulusal ormancılık programı açısından irdelenmesi. Kastamonu University Journal of Forestry Faculty, 13(2), 307-324.
- FAO, (1997). State of the World's Forests 1997. Food and Agriculture Organization of the United Nations. Available at: https://www.fao.org/4/w5800e/w5800e.pdf. (Accessed 8 Feb 2025).
- FAO, (2020). The State of the World's Forests 2020: Forests, biodiversity and people. Food and Agriculture Organization of the United Nations. https://doi.org/10.4060/ca8642en.
- FAO, (2024). The State of the World’s Forests 2024: Forest-sector innovations towards a more sustainable future. Food and Agriculture Organization of the United Nations. https://doi.org/10.4060/cd1211en. (Accessed 26 Oct 2025).
- Gibbs, H.K., Ruesch, A.S., Achard, F., Clayton, M.K., Holmgren, P., Ramankutty, N. & Foley, J.A. (2010). Tropical forests were the primary sources of new agricultural land in the 1980s and 1990s. Proc. Natl. Acad. Sci. 107(38), 16732-16737. https://doi.org/10.1073/pnas.0910275107.
- Göl, C. (2007). Arazi kullanım türü ile toprak organik karbon depolama arasındaki ilişkiler. I. Türkiye İklim Değişikliği Kongresi-TİKDEK, 411-419.
- Houghton, R.A. (2005). Tropical deforestation as a source of greenhouse gas emissions. In P. Moutinho, & S. Schwartzman (Eds.), Tropical deforestation and climate change (pp. 13-21). Belém, Brazil: Instituto de Pesquisa Ambiental da Amazonia.
- Ibrahim, A.S., Lanhui, W., Ekanayake, E.M.B.P, Omifolaji, J.K., Khan, D. & Aree, S. (2022). Analysis of the factors affecting the contribution of forest and forestry sector on the economy of Nigeria. J. Sustain. For. 41(7), 588-604. https://doi.org/10.1080/10549811.2020.1779089.
- Imai, N., Furukawa, T., Tsujino, R., Kitamura, S. & Yumoto, T. (2018). Factors affecting forest area change in southeast asia during 1980-2010. PLoS One 13(5), e0197391. https://doi.org/10.1371/journal.pone.0199908.
- IPCC, (2019). Special report on climate change and land. intergovernmental panel on climate change (IPCC). Website https://www.ipcc.ch/site/assets/uploads/sites/4/2020/02/SPM_Updated-Jan20.pdf (Accessed 14 Feb 2025).
- IPCC, (2023). Intergovernmental panel on climate change. climate change 2023: synthesis report. Longer Report. Available at: https://www.ipcc.ch/report/ar6/syr/downloads/report/IPCC_AR6_SYR_LongerReport.pdf. (Accessed 26 Oct 2025)
- Jarque, C.M. & Bera, A.K. (1987). A test for normality of observations and regression residuals. international Statistical Review 55(2), 163-172. http://dx.doi.org/10.2307/1403192.
- Kahraman, G. (2019). The impact of urbanization on energy consumption and carbon emissions in Turkey. Journal of the Institute of Science and Technology 9(3), 1559-1566. https://doi.org/10.21597/jist.548294.
- Kissinger, G., Herold, M. & De Sy, V. (2012). Drivers of deforestation and forest degradation: a synthesis report for REDD+ Policymakers. Available at: https://assets.publishing.service.gov.uk/government/uploads/system/uploads/attachment_data/file/65505/6316-drivers-deforestation-report.pdf (Accessed 15 Feb 2025).
- Koçak, E. (2014). The validity of the environmental Kuznets curve hypothesis in Turkey: ARDL Bounds Test Approach. International Journal of Business and Economic Studies 2(3), 62-73.
- Lambin, E.F. & Meyfroidt, P. (2011). Global land use change, economic globalization, and the looming land scarcity. Proc. Natl. Acad. Sci. 108(9), 3465-3472. https://doi.org/10.1073/pnas.1100480108.
- Lin, B. & Ahmad, I. (2017). Analysis of energy-related carbon dioxide emission and reduction potential in Pakistan. J. Clean. Prod. https://doi.org/10.1016/j.jclepro.2016.12.113.
- Mather, A.S. (2007). Recent Asian Forest transition in relation to forest‐transition theory. Int. For. Rev. 9(1), 491-502. https://doi.org/10.1505/ifor.9.1.491.
- MFA (2025). Anlaşması ve Türkiye’nin katılım süreci. Republic of Türkiye Ministry of Foreign Affairs. Paris. Available at: https://www.mfa.gov.tr/paris-anlasmasi.tr.mfa. (Accessed 26 Oct 2025).
- Mon, M.S., Mizoue, N., Htun, N.Z., Kajisa, T. & Yoshida, S. (2012). Factors Affecting Deforestation and Forest Degradation in Selectively Logged Production Forest: A Case Study in Myanmar. For. Ecol. Manag. 267, 190-198. https://doi.org/10.1016/j.foreco.2011.11.036.
- Narayan, P.K. & Smyth, R. (2006). What determines migration flows from low‐income to high‐income countries? an empirical investigation of Fiji-US migration 1972-2001. Contemp. Econ. Policy 24(2), 332-342. https://doi.org/10.1093/cep/byj019.
- Nasreen, S., Mbarek, M.B. & Atiq-ur-Rehman, M. (2020). Long-Run causal relationship between economic growth, transport energy consumption, and environmental quality in Asian countries: evidence from heterogeneous panel methods. Energy 192, 116628. https://doi.org/10.1016/j.energy.2019.116628.
- Nkoro, E. & Uko, A.K. (2016). Autoregressive distributed lag (ARDL) cointegration technique: application and interpretation. Journal of Statistical and Econometric Methods 5, 63-91.
- GDF, (2020). General directorate of forestry, Turkiye Forest Assets 2020. Ministry of Agriculture and Forestry. Available at: https://www.ogm.gov.tr/tr/ormanlarimiz- sitesi/TurkiyeOrmanVarligi/Yayinlar/2020%20T%C3%BCrkiye%20Orman%20Varl%C4%B1%C4%9F%C4%B1.pdf (Accessed 21 Feb 2025).
- GDF, 2025. General Directorate of Forestry, Turkiye Forest Assets 2020. Ministry of Agriculture and Forestry. Available at: (https://www.ogm.gov.tr/tr/e-kutuphane/resmi-istatistikler) (Accessed 06 Feb 2025).
- Oladipo, E. (2015). Global impact of environmental sustainability on deforestation. Int. J. Sci. Eng. Res. 6(9), 103-115.
- Olale, E., Ochuodho, T.O., Lantz, V. & El Armali, J. (2018). The environmental Kuznets curve model for greenhouse gas emissions in Canada. J. Clean. Prod. 184, 859-868. https://doi.org/10.1016/j.jclepro.2018.02.178.
- Özgür, M.E. (2017). Population dynamics, environment, and sustainability. Journal of Geographical Sciences 15(1), 1-26. https://doi.org/10.1501/Cogbil_0000000178.
- Pan, Y., Birdsey, R.A., Fang, J., Houghton, R., Kauppi, P.E., Kurz, W.A., ..., Hayes, D. (2011). A large and persistent carbon sink in the world's forests. Science 333(6045), 988-993. https://doi.org/10.1126/science.1201609.
- Pazarlıoğlu, M.V. & Gülay, E. (2007). Net portföy yatırımları ile reel faiz arasındaki ilişki: Türkiye örneği. Dokuz Eylül Üniversitesi, İİ BF Dergisi, 9(7), 201-1.
- Phillips, P. (1988). Testing for unit roots in time series regression. Biometrika 71, 599-607. https://doi.org/10.1093/biomet/75.2.335.
- Pesaran, M.H. & Shin, Y. (1995). An autoregressive distributed lag modelling approach to cointegration analysis. in strom s (ed) econometrics and economic theory in the 20th century: the Ragnar Frish centennial symposium. Cambridge University Press, pp 371-413. https://doi.org/10.1017/CCOL521633230.011.
- Pesaran, M.H., Shin, Y. & Smith, R.J. (2001). bounds testing approaches to the analysis of level relationships. j. appl. Econom. 16(3), 289-326. https://doi.org/10.1002/jae.616.
- Ramsey, J.B. (1969). Tests for specification errors in classical linear least-squares regression analysis. J. R. Stat. Soc. Ser. B Stat. Method. 31(2), 350-371. https://doi.org/10.1111/j.2517-6161.1969.tb00796.x.
- Sarkodie, S.A. & Strezov, V. (2019). Effect of foreign direct investments, economic development and energy consumption on greenhouse gas emissions in developing countries. Science of the Total Environment. 646, 862-871. https://doi.org/10.1016/j.scitotenv.2018.07.365.
- Shahbaz, M., Solarin, S.A. & Ozturk, I. (2016). Environmental Kuznets curve hypothesis and the role of globalization in selected African countries. Ecol. Indic. 67, 623-636. https://doi.org/10.1016/j.ecolind.2016.03.024.
- Stuart-Smith, R.F., Clarke, B.J., Harrington, L.J. & Otto, F.E.L. (2021). Global climate change impacts attributable to deforestation driven by the Bolsonaro administration: expert report for submission to the international criminal court. pp 97.
- Tanveer, A., Song, H., Faheem, M., Daud, A. & Naseer, S. (2021). Unveiling the asymmetric impact of energy consumption on environmental mitigation in the manufacturing sector of Pakistan. environ. Sci. Pollut. Res. 28, 64586-64605. https://doi.org/10.1007/s11356-021-149557.
- Tolunay, D. (2021). Habitat and land use changes as ecosystem degradation factors in Turkey. The Journal of National Politics and Management, 16(36), 279-304.
- TURKSTAT, (2025). Turkish Statistical Institute, Website https://data.tuik.gov.tr/Kategori/GetKategori?p=%20tarim-111&dil=1 (Accessed 06 Feb 2025).
- Yıldırım, H. & Ayanoğlu, S. (2014). 6292 sayılı yasa hakkında düşünceler. Journal of the Faculty of Forestry, Istanbul University, 64(1), 1-11. https://doi.org/10.17099/jffiu.92409.
- Yorucu, V. & Ertac Varoglu, D. (2020). Empirical investigation of relationships between energy consumption, industrial production, co2 emissions, and economic growth: the case of small island states. Environ. Sci. Pollut. 27(12), 14228-14236. https://doi.org/10.1007/s11356-020-07838-w.
- Zhu, B. & Shan, H. (2020). Impacts of industrial structures reconstruction on carbon emission and energy consumption: a case of Beijing. J. Clean. Prod. 245, 118916. https://doi.org/10.1016/j.jclepro.2019.118916.
- WDI, (2025). World Development indicators; data series by the world bank group; the world bank: Washington, DC, USA. Website https://databank.worldbank.org/source/world-development-indicators (Accessed 06 Feb 2025).
- WRI, (2021). World Resources Institute, Global Forest Review. Website (https://research.wri.org/gfr/data-methods (Accessed 03 Feb 2025).
Öz
This study investigates how industrialization, population growth, cultivated agricultural land, and greenhouse gas emissions affect forest area in Türkiye using annual data for 1990-2022 and an ARDL bounds testing approach. The estimates indicate a positive long run association between industrialization and forest area (β = 6.627589, p <.01) and negative association with cultivated agricultural land (β = -6.969850, p <.01), population growth (β = -2.293148, p <.01), and greenhouse gas emissions (β = -0.660565, p <.01). The positive industrialization effect likely reflects the integration of forestry policy with industrial development and the diffusion of sustainable industrial practices and carbon balancing mechanisms. By contrast, agricultural expansion and demographic pressure systematically reduce forest assets. Policy implications include shifting from land extensive growth to productivity oriented production; managing forest, agriculture and settlement interfaces through forest prioritized spatial planning, tightening satellite based MRV (measurement, reporting and verification) and land use conversion permits, prioritizing compact urban form and fire risk management at the wildland and aligning greenhouse gas emission, mitigation policy with these instruments to protect and expand forests sustainability.
Anahtar Kelimeler
Forest area Industrialization Population growth Cultivated agricultural land Greenhouse gas emissions
Kaynakça
- Adedoyin, F.F., Gumede, M.I., Bekun, F.V., Etokakpan, M.U. & Balsalobre-Lorente, D. (2020). Modelling Coal Rent, Economic Growth and CO₂ Emissions: Does Regulatory Quality Matter in BRICS economies? Sci. Total Environ. 710, 136284. https://doi.org/10.1016/j.scitotenv.2019.136284.
- Abdul, D., Wenqi, J. & Tanveer, A. (2021). Prioritization of renewable energy sources for electricity generation through AHP-VIKOR integrated methodology. Renew. Energy 184, 1018-1032 https://doi.org/10.1016/j.renene.2021.10.082.
- Ahmed, K., Shahbaz, M., Qasim, A. & Long, W. (2015). The linkages between deforestation, energy, and growth for environmental degradation in Pakistan. Ecol. Indic. 49, 95-103. https://doi.org/10.1016/j.ecolind.2014.09.040.
- Akel, V. & Gazel, S. (2014). The cointegration linkages between exchange rates and the BIST industrial index: An ARDL bound testing approach. Erciyes University Journal of Faculty of Economics and Administrative Sciences (44), 23-41. https://doi.org/10.18070/euiibfd.57171.
- Alam, I. & Quazi, R. (2003). Determinants of capital flight: an econometric case study of Bangladesh. Int. Rev. Appl. Econ. 17(1), 85-103. https://doi.org/10.1080/713673164.
- Banerjee, A., Dolado, J. J., Galbraith, J. W., & Hendry, D. (1993). Co-integration, error correction, and the econometric analysis of non-stationary data. Oxford University Press.
- Belen, M. & Karamelikli, H. (2016). Investigating the relationship between stock returns and foreign exchange rate ın Turkey: ARDL approach. Istanbul University Journal of the School of Business. 45(1), 34-42. https://hdl.handle.net/20.500.14619/8355.
- Breusch, T.S. & Godfrey, L.G. (1981). A review of recent work on testing for autocorrelation in dynamic simultaneous models. In D. Currie, R. Nobay, & D. Peel, (Eds.), Macroeconomic Analysis: Essays in Macroeconomics and Econometrics (pp. 63-105). Croom Helm.
- Brown, R.L., Durbin, J. & Evans, J.M. (1975). Techniques for testing the constancy of regression relationships over time. J. R. Stat. Soc. Ser. B Stat. Method. 37(2), 149-163. https://doi.org/10.1111/j.2517-6161.1975.tb01532.x.
- Cesareo, K., Walker, L., Varela, J. & Smith, A. (2021). Deforestation and forest degradation |Threats| WWF. World Wildlife Fund. Available at: https://www.worldwildlife.org/threats/deforestation-and-forestdegradation#causes (Accessed 9 Feb 2025).
- Chakravarty, S., Ghosh, S.K., Suresh, C.P., Dey, A.N. & Shukla, G. (2012). Deforestation: causes, effects and control strategies. In O. C. Akais (Ed.), Global Perspectives on Sustainable Forest Management (28p.). InTech. https://doi.org/10.5772/33342.
- Çalışkan, H. & Göl, C. (2022). The effects of experienced demographic change on land use type/land cover in republic period of Turkey. Anatolian Journal of Forest Research 8(1), 100-112. https://doi.org/10.53516/ajfr.1075531.
- Demirbaş, M. & Aydın, R. (2020). The biggest threat of the 21st century: global climate change. Ecological Life Sciences 15(4), 163-179. https://doi.org/10.12739/NWSA.2020.15.4.5A0143.
- Dickey, D.A. & Fuller, W.A. (1981). Likelihood ratio statistics for autoregressive time series with a unit root. Econometrica 49(4), 1057-1072. https://doi.org/10.2307/1912517.
- Engle, R.F. (1982). Autoregressive conditional heteroscedasticity with estimates of the variance of United Kingdom inflation. Econometrica, 50(4), 987-1007. https://doi.org/10.2307/1912773.
- Engle, R.F. & Granger, C.W.J. (1987). Co-integration and error correction: Representation, estimation, and testing. Econometrica. 55(2), 251-276. https://doi.org/10.2307/1913236.
- EPA, (2020). Global greenhouse gas emissions: overview. United States Environmental Protection Agency. Available at: https://www.epa.gov/ghgemissions/global-greenhouse-gas-emissions-data (Accessed: 15 Feb. 2025).
- Erdönmez, C. (2013). 2B alanlarının satışının Türkiye ulusal ormancılık programı açısından irdelenmesi. Kastamonu University Journal of Forestry Faculty, 13(2), 307-324.
- FAO, (1997). State of the World's Forests 1997. Food and Agriculture Organization of the United Nations. Available at: https://www.fao.org/4/w5800e/w5800e.pdf. (Accessed 8 Feb 2025).
- FAO, (2020). The State of the World's Forests 2020: Forests, biodiversity and people. Food and Agriculture Organization of the United Nations. https://doi.org/10.4060/ca8642en.
- FAO, (2024). The State of the World’s Forests 2024: Forest-sector innovations towards a more sustainable future. Food and Agriculture Organization of the United Nations. https://doi.org/10.4060/cd1211en. (Accessed 26 Oct 2025).
- Gibbs, H.K., Ruesch, A.S., Achard, F., Clayton, M.K., Holmgren, P., Ramankutty, N. & Foley, J.A. (2010). Tropical forests were the primary sources of new agricultural land in the 1980s and 1990s. Proc. Natl. Acad. Sci. 107(38), 16732-16737. https://doi.org/10.1073/pnas.0910275107.
- Göl, C. (2007). Arazi kullanım türü ile toprak organik karbon depolama arasındaki ilişkiler. I. Türkiye İklim Değişikliği Kongresi-TİKDEK, 411-419.
- Houghton, R.A. (2005). Tropical deforestation as a source of greenhouse gas emissions. In P. Moutinho, & S. Schwartzman (Eds.), Tropical deforestation and climate change (pp. 13-21). Belém, Brazil: Instituto de Pesquisa Ambiental da Amazonia.
- Ibrahim, A.S., Lanhui, W., Ekanayake, E.M.B.P, Omifolaji, J.K., Khan, D. & Aree, S. (2022). Analysis of the factors affecting the contribution of forest and forestry sector on the economy of Nigeria. J. Sustain. For. 41(7), 588-604. https://doi.org/10.1080/10549811.2020.1779089.
- Imai, N., Furukawa, T., Tsujino, R., Kitamura, S. & Yumoto, T. (2018). Factors affecting forest area change in southeast asia during 1980-2010. PLoS One 13(5), e0197391. https://doi.org/10.1371/journal.pone.0199908.
- IPCC, (2019). Special report on climate change and land. intergovernmental panel on climate change (IPCC). Website https://www.ipcc.ch/site/assets/uploads/sites/4/2020/02/SPM_Updated-Jan20.pdf (Accessed 14 Feb 2025).
- IPCC, (2023). Intergovernmental panel on climate change. climate change 2023: synthesis report. Longer Report. Available at: https://www.ipcc.ch/report/ar6/syr/downloads/report/IPCC_AR6_SYR_LongerReport.pdf. (Accessed 26 Oct 2025)
- Jarque, C.M. & Bera, A.K. (1987). A test for normality of observations and regression residuals. international Statistical Review 55(2), 163-172. http://dx.doi.org/10.2307/1403192.
- Kahraman, G. (2019). The impact of urbanization on energy consumption and carbon emissions in Turkey. Journal of the Institute of Science and Technology 9(3), 1559-1566. https://doi.org/10.21597/jist.548294.
- Kissinger, G., Herold, M. & De Sy, V. (2012). Drivers of deforestation and forest degradation: a synthesis report for REDD+ Policymakers. Available at: https://assets.publishing.service.gov.uk/government/uploads/system/uploads/attachment_data/file/65505/6316-drivers-deforestation-report.pdf (Accessed 15 Feb 2025).
- Koçak, E. (2014). The validity of the environmental Kuznets curve hypothesis in Turkey: ARDL Bounds Test Approach. International Journal of Business and Economic Studies 2(3), 62-73.
- Lambin, E.F. & Meyfroidt, P. (2011). Global land use change, economic globalization, and the looming land scarcity. Proc. Natl. Acad. Sci. 108(9), 3465-3472. https://doi.org/10.1073/pnas.1100480108.
- Lin, B. & Ahmad, I. (2017). Analysis of energy-related carbon dioxide emission and reduction potential in Pakistan. J. Clean. Prod. https://doi.org/10.1016/j.jclepro.2016.12.113.
- Mather, A.S. (2007). Recent Asian Forest transition in relation to forest‐transition theory. Int. For. Rev. 9(1), 491-502. https://doi.org/10.1505/ifor.9.1.491.
- MFA (2025). Anlaşması ve Türkiye’nin katılım süreci. Republic of Türkiye Ministry of Foreign Affairs. Paris. Available at: https://www.mfa.gov.tr/paris-anlasmasi.tr.mfa. (Accessed 26 Oct 2025).
- Mon, M.S., Mizoue, N., Htun, N.Z., Kajisa, T. & Yoshida, S. (2012). Factors Affecting Deforestation and Forest Degradation in Selectively Logged Production Forest: A Case Study in Myanmar. For. Ecol. Manag. 267, 190-198. https://doi.org/10.1016/j.foreco.2011.11.036.
- Narayan, P.K. & Smyth, R. (2006). What determines migration flows from low‐income to high‐income countries? an empirical investigation of Fiji-US migration 1972-2001. Contemp. Econ. Policy 24(2), 332-342. https://doi.org/10.1093/cep/byj019.
- Nasreen, S., Mbarek, M.B. & Atiq-ur-Rehman, M. (2020). Long-Run causal relationship between economic growth, transport energy consumption, and environmental quality in Asian countries: evidence from heterogeneous panel methods. Energy 192, 116628. https://doi.org/10.1016/j.energy.2019.116628.
- Nkoro, E. & Uko, A.K. (2016). Autoregressive distributed lag (ARDL) cointegration technique: application and interpretation. Journal of Statistical and Econometric Methods 5, 63-91.
- GDF, (2020). General directorate of forestry, Turkiye Forest Assets 2020. Ministry of Agriculture and Forestry. Available at: https://www.ogm.gov.tr/tr/ormanlarimiz- sitesi/TurkiyeOrmanVarligi/Yayinlar/2020%20T%C3%BCrkiye%20Orman%20Varl%C4%B1%C4%9F%C4%B1.pdf (Accessed 21 Feb 2025).
- GDF, 2025. General Directorate of Forestry, Turkiye Forest Assets 2020. Ministry of Agriculture and Forestry. Available at: (https://www.ogm.gov.tr/tr/e-kutuphane/resmi-istatistikler) (Accessed 06 Feb 2025).
- Oladipo, E. (2015). Global impact of environmental sustainability on deforestation. Int. J. Sci. Eng. Res. 6(9), 103-115.
- Olale, E., Ochuodho, T.O., Lantz, V. & El Armali, J. (2018). The environmental Kuznets curve model for greenhouse gas emissions in Canada. J. Clean. Prod. 184, 859-868. https://doi.org/10.1016/j.jclepro.2018.02.178.
- Özgür, M.E. (2017). Population dynamics, environment, and sustainability. Journal of Geographical Sciences 15(1), 1-26. https://doi.org/10.1501/Cogbil_0000000178.
- Pan, Y., Birdsey, R.A., Fang, J., Houghton, R., Kauppi, P.E., Kurz, W.A., ..., Hayes, D. (2011). A large and persistent carbon sink in the world's forests. Science 333(6045), 988-993. https://doi.org/10.1126/science.1201609.
- Pazarlıoğlu, M.V. & Gülay, E. (2007). Net portföy yatırımları ile reel faiz arasındaki ilişki: Türkiye örneği. Dokuz Eylül Üniversitesi, İİ BF Dergisi, 9(7), 201-1.
- Phillips, P. (1988). Testing for unit roots in time series regression. Biometrika 71, 599-607. https://doi.org/10.1093/biomet/75.2.335.
- Pesaran, M.H. & Shin, Y. (1995). An autoregressive distributed lag modelling approach to cointegration analysis. in strom s (ed) econometrics and economic theory in the 20th century: the Ragnar Frish centennial symposium. Cambridge University Press, pp 371-413. https://doi.org/10.1017/CCOL521633230.011.
- Pesaran, M.H., Shin, Y. & Smith, R.J. (2001). bounds testing approaches to the analysis of level relationships. j. appl. Econom. 16(3), 289-326. https://doi.org/10.1002/jae.616.
- Ramsey, J.B. (1969). Tests for specification errors in classical linear least-squares regression analysis. J. R. Stat. Soc. Ser. B Stat. Method. 31(2), 350-371. https://doi.org/10.1111/j.2517-6161.1969.tb00796.x.
- Sarkodie, S.A. & Strezov, V. (2019). Effect of foreign direct investments, economic development and energy consumption on greenhouse gas emissions in developing countries. Science of the Total Environment. 646, 862-871. https://doi.org/10.1016/j.scitotenv.2018.07.365.
- Shahbaz, M., Solarin, S.A. & Ozturk, I. (2016). Environmental Kuznets curve hypothesis and the role of globalization in selected African countries. Ecol. Indic. 67, 623-636. https://doi.org/10.1016/j.ecolind.2016.03.024.
- Stuart-Smith, R.F., Clarke, B.J., Harrington, L.J. & Otto, F.E.L. (2021). Global climate change impacts attributable to deforestation driven by the Bolsonaro administration: expert report for submission to the international criminal court. pp 97.
- Tanveer, A., Song, H., Faheem, M., Daud, A. & Naseer, S. (2021). Unveiling the asymmetric impact of energy consumption on environmental mitigation in the manufacturing sector of Pakistan. environ. Sci. Pollut. Res. 28, 64586-64605. https://doi.org/10.1007/s11356-021-149557.
- Tolunay, D. (2021). Habitat and land use changes as ecosystem degradation factors in Turkey. The Journal of National Politics and Management, 16(36), 279-304.
- TURKSTAT, (2025). Turkish Statistical Institute, Website https://data.tuik.gov.tr/Kategori/GetKategori?p=%20tarim-111&dil=1 (Accessed 06 Feb 2025).
- Yıldırım, H. & Ayanoğlu, S. (2014). 6292 sayılı yasa hakkında düşünceler. Journal of the Faculty of Forestry, Istanbul University, 64(1), 1-11. https://doi.org/10.17099/jffiu.92409.
- Yorucu, V. & Ertac Varoglu, D. (2020). Empirical investigation of relationships between energy consumption, industrial production, co2 emissions, and economic growth: the case of small island states. Environ. Sci. Pollut. 27(12), 14228-14236. https://doi.org/10.1007/s11356-020-07838-w.
- Zhu, B. & Shan, H. (2020). Impacts of industrial structures reconstruction on carbon emission and energy consumption: a case of Beijing. J. Clean. Prod. 245, 118916. https://doi.org/10.1016/j.jclepro.2019.118916.
- WDI, (2025). World Development indicators; data series by the world bank group; the world bank: Washington, DC, USA. Website https://databank.worldbank.org/source/world-development-indicators (Accessed 06 Feb 2025).
- WRI, (2021). World Resources Institute, Global Forest Review. Website (https://research.wri.org/gfr/data-methods (Accessed 03 Feb 2025).
Ayrıntılar
| Birincil Dil | İngilizce |
|---|---|
| Konular | Tarım Ekonomisi (Diğer) |
| Bölüm | Araştırma Makalesi |
| Yazarlar | |
| Gönderilme Tarihi | 29 Temmuz 2025 |
| Kabul Tarihi | 17 Ekim 2025 |
| Erken Görünüm Tarihi | 10 Şubat 2026 |
| Yayımlanma Tarihi | 10 Şubat 2026 |
| DOI | https://doi.org/10.18016/ksutarimdoga.vi.1753213 |
| IZ | https://izlik.org/JA72XU89PH |
| Yayımlandığı Sayı | Yıl 2026 Sayı: Advanced Online Publication |
Amaç ve Kapsam
2024-JIF = 0.500, 2024-JCI = 0.140, Category Quartile = Q4, ICV-2022: 71.05
Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Tarım ve Doğa Dergisi (Journal of Agricultural and Natural), uluslararası hakemli bir dergidir.
Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Fen ve Mühendislik Dergisi 1997 yılında yayın hayatına başlamış olup, 1999 yılı hariç bugüne kadar aralıksız yılda 2 sayı halinde hakemli ve danışma kurullu olarak yayın hayatına devam etmiştir.
Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Fen ve Mühendislik Dergisi, 2009 yılından itibaren format, vizyon ve misyonunda köklü değişikliğe giderek, çağın ve uluslararası bilim dünyasının gereklerini yerine getirme görevi içinde yeniden yapılanmıştır. Bu amaçla 2009 yılından itibaren "Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Doğa Bilimleri Dergisi" ve "Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Mühendislik Bilimleri Dergisi" olmak üzere iki ayrı elektronik dergi olarak yılda 2 sayı çıkarılmıştır.
Dergimiz yoğun ilgiden dolayı 2011 yılından itibaren yılda 4 sayı olarak yayınlanmıştır. 2018 yılından itibaren ise dergimizin adı “KSÜ Tarım ve Doğa Dergisi” olarak değiştirilmiş ve yılda 6 sayı olarak yayınlanmaya başlanmıştır.
Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Tarım ve Doğa Dergisi (Journal of Agricultural and Natural), Açık Dergi Sistemi (Open Journal System;OJS) ile araştırma makalelerin on-line olarak kabul etmekte tüm sayılarındaki makalenin sınırsız erişim kolaylıkları ile paydaşların hizmetine sunmaktadır. Bilindiği gibi Açık Dergi Sistemleri abonelik ile dağılım sistemlerine göre ulusal ve uluslar arası ölçekte tüm okuyuculara daha nitelikli izleme olanakları sunarak makalelerin etki düzeyini de arttırmaktadır. OJS sistemleri ayrıca indeksleme, tekrar erişim, serbest erişim, çoğaltma gibi hususlar bakımından araştırmacılara kolaylıkla sunmaktadır.
Ulusal ve uluslararası düzeyde makale kabul eden dergimiz uluslararası kabule sahip SCI- Expanded vb. gibi indekslerde taranmak için gerekli şartları yerine getirmeye çalışmaktadır. Dergimiz 2017 yılından itibaren, Web of Science ve Emerging Sources Citation Index tarafından taranmaya başlanmıştır. Bundan sonraki yayın hayatında, bilimsellik ve etik kuralları çerçevesinde yoluna devam edecek olan dergimiz, siz değerli bilim adamı ve okuyucularının Türkçe ve İngilizce olarak yazılmış bilimsel araştırmalarını; makale, editöre not ve araştırma notu şeklinde yayınlamaya devam edecektir.
Dergimizde basılan makalelere araştırmacıların yapacağı atıflar, dergilerimizin ulusal ve uluslararası indekslerce taranması ve kabul görmesi açısından çok önemlidir.
Açık Erişim Politikası
KSÜ Tarım ve Doğa Dergisi, tamamen ücretsiz, uluslararası hakemli ve açık erişimli bir dergidir. Makale işlem ücreti (değerlendirme ücreti veya basım ücreti) ve makalelere erişim için abonelik ücreti talep etmez.Editöryal Süreç
KSÜ Tarım ve Doğa Dergisi, tüm çalışmaların değerlendirme sürecinde çifte körleme yöntemini kullanmaktadır. Çift körleme yönteminde çalışmaların yazar ve hakem kimlikleri gizlenmektedir.Editörler; dergi yayın politikalarında yer alan "Kör Hakemlik ve Değerlendirme Süreci" politikalarını uygulamakla yükümlüdür. Bu bağlamda editörler her çalışmanın adil, tarafsız ve zamanında değerlendirme sürecinin tamamlanmasını sağlar.
İntihal Denetimi
KSÜ Tarım ve Doğa Dergisi, yayın etiği gereği "Kör Hakemlik Değerlendirme Süreci"nden geçmiş her çalışmanın bütünlüğünü korumak adına intihal denetiminden geçirilmesini zorunlu kılar. Bu kapsamda her çalışmanın Türkçe ve İngilizce nüshaları intihal denetiminden geçirilir. Denetim kapsamında oluşan maddi sorumlulular yazar(lar)a aittir.Editörlerin Etik Görev ve Sorumlulukları
KSÜ Tarım ve Doğa Dergisi, editör ve bölüm editörleri, açık erişim olarak Committee on Publication Ethics (COPE) tarafından yayınlanan "COPE Code of Conduct and Best Practice Guidelines for Journal Editors" ve "COPE Best Practice Guidelines for Journal Editors" rehberleri temelinde etik görev ve sorumluluklara sahip olduklarını taahhüt ederler.
Kapsam
Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Tarım ve Doğa Dergisi (Journal of Agricultural and Natural), uluslar arası hakemli bir dergi olup, Tarım ve Biyoloji ile ilgili tüm alanlarında özgün, yeni ve bilimsel değere sahip orijinal araştırma makaleleri yayımlamaktadır.
Yazım Kuralları
01.08.2022 tarihinden itibaren yazım kuralları güncellenmiştir.
Gönderilecek makaleler aşağıdaki yazım kılavuzuna göre hazırlanmış olmalıdır.
DERGİ YAYIN İLKELERİ ve YAZIM KURALLARINI PDF FORMATINDA İNDİRMEK İÇİN TIKLAYIN
Etik İlkeler ve Yayın Politikası
YAYIN POLİTİKASI
KSÜ Tarım ve Doğa Dergisi, COPE tarafından hazırlanan Dergi Editörleri için Yönerge (The COPE Code of Conduct for Journal Editors) hükümlerine uymayı kabul ve taahhüt etmiştir.
Açık Erişim Politikası: Tarım ve Doğa Dergisi tamamen ücretsiz, uluslararası hakemli ve açık erişimli bir dergidir.
Makale işlem ücreti (değerlendirme ücreti veya basım ücreti) ve makalelere erişim için abonelik ücreti talep etmez.
Gizlilik Beyanı: Tarım ve Doğa Dergisi yönetim sistemine girilen isim ve elektronik posta adresleri gibi kişisel bilgiler, yalnızca bu derginin bilimsel amaçları doğrultusunda kullanılacaktır. Bu bilgiler başka bir amaç veya bölüm için kullanılmayacak olup, üçüncü taraflarla paylaşılmayacaktır.
Etik ilkeler: Derginin editöryal ve yayın süreçleri International Committee of Medical Journal Editors (ICMJE), World Association of Medical Editors (WAME), Council of Science Editors (CSE), Committee on Publication Ethics (COPE), European Association of Science Editors (EASE) ve National Information Standards Organization (NISO) kılavuzlarına uygun olarak biçimlendirilmiştir. KSÜ Tarım ve Doğa Dergisinin editöryal ve yayın süreçleri, Akademik Yayıncılıkta Şeffaflık ve En İyi Uygulama (doaj.org/bestpractice) ilkelerine uygun olarak yürütülmektedir.
Arşivleme: Tarım ve Doğa Dergisi’nde yayınlan tüm makaleler TÜBİTAK ULAKBİM Yaşam Bilimleri Veritabanı aracılığıyla pdf formatında ULAKBİM sunucularında saklanmakta ve sunulmaktadır.
Sponsorluk ve Reklam: Tarım ve Doğa Dergisi yayın politikaları kapmasında sponsorluk ve reklam kabul etmemektedir.
Telif Hakkı Devri: Yayınlanmak üzere Tarım ve Doğa Dergisi'ne gönderilen çalışmalar, daha önce herhangi bir şekilde tam metin olarak yayınlanmamış veya herhangi bir yere yayınlanmak üzere gönderilmemiş özgün çalışma niteliği taşımalıdır. Yazarlar çalışmalarının telif hakkından feragat etmeyi kabul ederek, değerlendirme için gönderimle birlikte çalışmalarının telif hakkını Tarım ve Doğa Dergisi'ne devretmek zorundadır. Tarım ve Doğa Dergisi Yayın Kurulu makalenin yayımlanması konusunda yetkili kılınır. Tarım ve Doğa Dergisi 'ne çalışma gönderecek yazarlar, "Telif Hakkı Devir Formu" belgesini doldurmalıdır. Yazar(lar) doldurdukları formu ıslak imza ile imzalamalıdır. İmzalanan form taranarak sistem üzerinden çalışma gönderim adımlarının 4.’sünde ek dosya yükleme seçeneği ile yüklenmelidir. Telif Hakkı Devir Formunu iletmeyen yazarların çalışmaları yayınlanmaz.
Yazarlar makale sonunda “Araştırmacıların katkı oranı beyanı” ve “yazar çatışma beyanı” konusunda bilgi vermek zorundadır.
Kör Hakemlik ve Değerlendirme Süreci: Kör hakemlik, bilimsel yayınların en yüksek kalite ile yayınlanması için uygulanan bir yöntemdir. Bu yöntem, bilimsel çalışmaların nesnel (objektif) bir şekilde değerlendirilme sürecinin temelini oluşturmaktadır ve birçok bilimsel dergi tarafından tercih edilmektedir. Hakem görüşleri, Tarım ve Doğa Dergisi’nin yayın kalitesinde belirleyici bir yere sahiptir. Tarım ve Doğa Dergisi'ne gönderilen tüm çalışmalar aşağıda belirtilen aşamalara göre körleme yoluyla değerlendirilmektedir.
Körleme Hakemlik Türü: Tarım ve Doğa Dergisi, tüm çalışmaların değerlendirme sürecinde çifte körleme yöntemini kullanmaktadır. Çift körleme yönteminde çalışmaların yazar ve hakem kimlikleri gizlenmektedir.
İlk Değerlendirme Süreci: Tarım ve Doğa Dergisi'e gönderilen çalışmalar ilk olarak editörler tarafından değerlendirilir. Bu aşamada, derginin amaç ve kapsamına uymayan, Türkçe ve İngilizce olarak dil ve anlatım kuralları açısından zayıf, bilimsel açıdan kritik hatalar içeren, özgün değeri olmayan ve yayın politikalarını karşılamayan çalışmalar reddedilir. Reddedilen çalışmaların yazarları, gönderim tarihinden itibaren en geç iki hafta içerisinde bilgilendirilir. Uygun bulunan çalışmalar ise ön değerlendirme için çalışmanın ilgili olduğu alana yönelik bir Bölüm editörüne gönderilir.
Ön Değerlendirme Süreci: Ön değerlendirme sürecinde bölüm editörleri çalışmaların, giriş, materyal ve metod, bulgular, sonuç, değerlendirme ve tartışma bölümlerini dergi yayın politikaları ve kapsamı ile özgünlük açısından ayrıntılı bir şekilde inceler. Bu inceleme sonucunda uygun bulunmayan çalışmalar en geç dört hafta içerisinde bölüm editörü değerlendirme raporu ile birlikte iade edilir.
Hakemlendirme Süreci: Çalışmalar içeriğine ve hakemlerin uzmanlık alanlarına göre hakemlere gönderilir. Çalışmayı inceleyen bölüm editörü, Tarım ve Doğa Dergisi hakem havuzundan uzmanlık alanlarına göre en az iki hakem önerisinde bulunur veya çalışmanın alanına uygun yeni hakem önerebilir. Makale hakemlerinin her birinin farklı kurumlardan olmasına ve hakemlerle aynı kurumdan olmamasına özen gösterilir. Bölüm editöründen gelen hakem önerileri editörler tarafından değerlendirilir ve çalışmalar hakemlere iletilir. Hakemler değerlendirdikleri çalışmalar hakkındaki hiçbir süreci ve belgeyi paylaşmayacakları hakkında garanti vermek zorundadır.
Hakem Değerlendirme Süreci: Hakem değerlendirme süreci için hakemlere verilen süre 4 haftadır. Hakemlerden veya editörlerden gelen düzeltme önerilerinin yazarlar tarafından 1 ay içerisinde tamamlanması zorunludur. Hakemler bir çalışmanın düzeltmelerini inceleyerek uygunluğuna karar verebilecekleri gibi gerekliyse birden çok defa düzeltme talep edebilir. Değerlendirme Sonucu Hakemlerden gelen görüşler, Bölüm editörü tarafından en geç 2 hafta içerisinde incelenir. Bu inceleme sonucunda Bölüm editörü çalışmaya ilişkin nihai kararını editörlere iletir.
Yayın Kurulu Kararı: Editörler, Bölüm editörü ve hakem görüşlerine dayanarak çalışma ile ilgili yayın kurulu görüşlerini hazırlar. Hazırlanan görüşler editör tarafından Bölüm editörü ve hakem önerileri ile birlikte en geç 1 hafta içerisinde yazar(lar)a iletilir. Bu süreçte olumsuz görüş verilen çalışmalar intihal denetimi talep edilmeksizin iade edilir.
Makale Gönderme: Tarım ve Doğa Dergisi'de değerlendirilmek üzere çalışma gönderecek yazar(lar) https://dergipark.org.tr/ksudobil adresinde yer alan dergi yönetim sistemine üye olarak gönderim gerçekleştirebilir.
Yazarlar: Yazar(lar)ın yayınlanmış, erken görünüm veya değerlendirme aşamasındaki çalışmasıyla ilgili bir yanlış ya da hatayı fark etmesi durumunda, geri çekme işlemlerinde dergi editörüyle işbirliği yapma yükümlülüğü bulunmaktadır.
Makalelerin Geri Çekilmesi: Değerlendirme aşamasındaki çalışmasını geri çekme talebinde bulunmak isteyen yazar(lar), makale geri çekme talebini içeren dilekçeyi her bir yazarın ıslak imzası ile imzalanmış ve taratılmış halini dogabilimleri@ksu.edu.tr adresi üzerinden e-posta aracılığıyla yayın kuruluna iletmekle yükümlüdür. Yayın Kurulu geri çekme bildirimini inceleyerek en geç bir hafta içerisinde dönüş sağlar. Yayın kurulu tarafından telif hakları Tarım ve Doğa Dergisi gönderim aşamasında devredilmiş çalışmaların geri çekme isteği onaylanmadıkça yazarlar çalışmasını başka bir dergiye değerlendirme için gönderemezler.
Editörler: Tarım ve Doğa Dergisi yayın kurulu; yayınlanmış, basım aşamasındaki veya değerlendirme aşamasındaki bir çalışmaya ilişkin telif hakkı ve intihal şüphesi oluşması durumunda çalışmayı ilişkin bir soruşturma başlatma yükümlülüğü taşır. Yayın kurulu yapılan soruşturma sonucunda değerlendirme aşamasındaki çalışmada telif hakkı ve intihal yapıldığını tespit etmesi durumunda çalışmayı değerlendirmeden geri çeker ve tespit edilen durumları detaylı bir şekilde kaynak göstererek yazarlara iade eder. Yayın kurulu, yayınlanmış veya baskı halindeki bir çalışmada telif hakkı ihlali ve intihal yapıldığını tespit etmesi durumunda, en geç bir hafta içerisinde aşağıdaki geri çekme ve bildiri işlemlerini gerçekleştirir.
Ücret Politikası
Dergimiz, herhangi bir başvuru veya yayımlama ücreti almamaktadır (Free submission and publication).
Dizinler
Dergi Kurulları
Dergi Editörler Kurulu
Prof. Dr. Selami SELVİ, Çanakkale Onsekizmart Üniversitesi Fen Edebiyat Fakültesi Biyoloji Bölümünden 2002 yılında mezun olmuştur. Balıkesir Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Biyoloji Bölümü Botanik ABD’de 2003-2005 yılları arasında yüksek lisansını, aynı enstitüde 2005-2011 yılları arasında doktorasını tamamlamıştır. Halen Balıkesir Üniversitesi Altınoluk Meslek Yüksekokulu Bitkisel ve Hayvansal Üretim Bölümünde Öğretim üyesi olarak akademik hayatına devam etmektedir. Bitki Morfolojisi ve Anatomisi, Bitki Sistematiği, Bitki Ekolojisi Etnobotanik, Etnofarmakoloji ve Bitki Biyokimyası üzerine çalışmalar yapmaktadır.
AK
Kültür bitkilerinde sorun olan fungal ve bakteriyel hastalık etmenlerin irdelendiği Bitki Patolojisi alanında araştırma deneyimine sahip olup, birçok yüksek lisans ve doktora tezine ve çalışmasına danışmanlık yapmıştır.
Bitki patojeni bakteri ve fungal hastalık etmenlerinin moleküler ve morfolojik tanılanmaları, bitki uçucu yağ ve özütler gibi doğal antimikrobiyal maddelerin antimikrobiyal etkinliği, fungal ve bakteriyel bitki hastalık etmenlerine karşı teşvik edilmiş dayanıklılık, faydalı antagonist fungal ve bakteriyel etmenler ile fungal ve bakteriyel patojenlerin biyolojik kontrolü, bitki büyümesini teşvik eden endofitik ve epifitik bakteri izolatları (PGPB) ve bitki patojeni ile bitki savunma mekanizmaları arasındaki moleküler, biyokimyasal ve morfolojik etkileşimlerin karakterizasyonu konularında saygın dergilerde yayınlanmış çok sayıda araştırma makalesi, kitap bölümü ve konferans bildirileri bulunmaktadır. Çeşitli konularda yayınlanmış araştırma makaleleri dünya genelinde kapsamlı bir şekilde atıf almış ve Tarım Bilimleri alanında ilgili dergi kategorisinde "En Çok Atıf Alan Makaleler" arasında yer almıştır.
Özellikle, çeşitli bitkilerdeki sorun tohum, toprak ve hava kökenli fungal ve bakteriyel hastalıklar, külleme, mildiyö, pas gibi obligat hastalık etmenlerinin morfolojik ve moleküler tanımlanmasında uzmandır. Soylu’nun Türkiye için farklı konukçu bitkilerde sorun olan fungal ve bakteriyel hastalık etmenlerinin ilk kez patojen olduğu konusunda bildirimleri bulunmaktadır.
AB, TÜBİTAK, Üniversite, TAGEM, Kalkınma Bakanlığı gibi kuruluşlar tarafından destekli birçok projede yürütücü, yardımcı araştırıcı ve danışman olarak görev yapmış/yapmaktadır.
Türkiye'de ilk kez doğrudan çiftçiye hastalık, zararlı ve yabancı otlarla ilgili sorunlarına çözüm hizmeti sunan "Bitki Sağlığı Kliniği'nin kuruluşunda yer almıştır.
Alanında saygın ve prestijli birçok dergide Baş Editör, Yayın Kurulu Üyesi ve Hakem olarak görev yapmaktadır.
Dergi Sahibi
Baş Editör
dergi
AK
Editörler
Alan Editörleri
Uygulamalı istatistik, Varyans Unsurları, Regresyon ve korelasyon, Varyans Analizi -F testi, Parametrik ve parametrik olmayan testler, Biyoistatistik
1969 yılında Konya'nın Ilgın ilçesinde doğdu. 1988 yılında başladığı Anadolu Üniversitesi Fen-Edb. Fakültesi İstatistik bölümünden 1992 yılında mezun oldu. 1991-1992 öğretim yılında aynı üniversitede Eğitim Fakültesi'nde Öğretmenlik Sertifikası Programı (Pedagojik Formasyon) eğitimi aldı. 1993-1994 yıllarında yedek subay olarak askerlik hizmetini yerine getirdi. 1997 Haziran-2014 Ocak döneminde devlet memurluğu görevini yürüttü.
Devlet memurluğu esnasında; 1997-1998 yıllarında Ankara Türkiye İstatistik Kurumu'nda Hizmetiçi İstatistik eğitimi aldı ve bu eğitimi 1. olarak bitirdi. 2003 yılında Ortadoğu Teknik Üniversitesi (ODTU) 'nde Uygulamalı İstatistik eğitimi aldı.
2001-2003 yılları arası Ankara Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü İstatistik Anabilim Dalında Tezsiz Yüksek Lisans, 2004-2006 yılları arası Ankara Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü İstatistik Anabilim Dalında Tezli Yüksek Lisans eğitimini tamamladı.
2008-2013 yılları arası Ankara Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Zootekni Anabilim Dalı Biyometri ve Genetik Dalında Doktora eğitimini tamamladı. 2013 yılında Dr. ünvanını aldı. "Zaman Serileri Analizi ve Trafik Kazası Verilerine Uygulanması" isimli doktora tezi en yüksek yayın puanı alan tez ilan edildi ve ödüle layık görüldü.
2014 yılı Ocak ayında Bingöl Üniversitesi Ziraat Fakültesi Zootekni Bölümü'ne Yrd. Doç. Dr. olarak atandı. 2020 yılında Zootekni bilim dalı Biyometri ve Genetik Anabilim dalında Doçent ünvanını aldı.
2023 ve 2024 yıllarında ABD Stanford Üniversitesi'nin yaptığı araştırma sonucuna göre "Dünyanın en etkili bilim insanları” sıralamasına girdi ve bu listenin yüzde 2’lik dilim içerisinde yer aldı.
Danışmanlar Kurulu
2024-JIF = 0.500
2024-JCI = 0.14
Uluslararası Hakemli Dergi (International
Peer Reviewed Journal)
Dergimiz, herhangi bir başvuru veya yayımlama ücreti almamaktadır. (Free submission and publication)
Yılda 6 sayı yayınlanır. (Published 6 times a year)
Bu web sitesi Creative Commons Atıf 4.0 Uluslararası Lisansı ile lisanslanmıştır.