Öz
This study aims to assess the awareness levels regarding pesticide use among pear producers in Bursa, Türkiye, which accounts for 46.36% of the country's pear production. A total of 290 producers were surveyed face-to-face using proportional sampling, and the collected data were analyzed using basic statistical methods and exploratory factor analysis. Findings reveal that while most producers possess technical knowledge about pesticide use, their awareness of environmental and health impacts is insufficient. Pesticide application decisions are mainly influenced by dealer recommendations, and preventive spraying is commonly practiced. Furthermore, pesticide waste disposal practices pose serious environmental threats. Although producers show willingness to use less hazardous and more environmentally friendly pesticides, their confidence in reducing chemical use is low. Therefore, continuous training programs, enhanced agricultural consultancy services, and environmentally conscious agricultural policies are recommended to improve pesticide use practices.
Anahtar Kelimeler
Proje Numarası
TÜBİTAK 1002 Hızlı Destek Programı 122K552 numaralı proje
Kaynakça
- Ajayi, O., & Akinnifesi, F. (2007). Farmers’ understanding of pesticide safety labels and field spraying practices: a case study of cotton farmers in northern Côte d’Ivoire. Scientific Research and Essay, 2(6), 204-210.
- Arıcı, Ş. E., Karatağ, N., Özdemir, F. G. G., Gül, M., & Şirikçi, B. S. (2022). Isparta/Keçiborlu ilçesinde yağ gülü yetiştiriciliği, pestisit kullanımı hakkında üretici sorunları ve uygulama esasları. Turkish Journal of Science and Engineering, 4(1), 15-20.
- Arslan, Ü., Erbek, E., & Özyörük, A. (2018). Bursa ili Gürsu ve Kestel ilçelerindeki meyve üreticilerinin pestisit kullanımına yönelik tutum ve davranışlarının belirlenmesi. Bursa Uludağ Üniversitesi Ziraat Fakültesi Dergisi, 32(2), 69-74.
- Asadollahpour, A., Najafabadi, M. O., Hosseini, S. J. (2016). Modeling Behavior Pattern of Iranian Organic Paddy Farmers, Paddy Water Environ, 14(1), 221–229.
- Asante, B. O., Arkorful, V. E., Kuwornu, J. K. M., & Aidoo, R. (2023). Pesticide use among smallholder farmers in the White Volta Basin of Ghana: Application of the theory of planned behaviour. Environment, Development and Sustainability, 25, 7307–7327.
- Ataei, P., Gholamrezai, S., Movahedi, R., Aliabadi, V. (2021). An Analysis of Farmers’ İntention to Use Green Pesticides: The Application of The Extended Theory of Planned Behavior and Health Belief Model, Journal Of Rural Studies, 81, 374–384.
- Aydoğan, M., & Baran, M. (2023). Tütün yetiştiriciliğinde tarım ilaçları kullanımı ve üreticilerin zirai mücadele bilinç düzeylerinin belirlenmesi: Çelikhan tütünü örneği, Türkiye. Türkiye Tarımsal Araştırmalar Dergisi, 10(2), 180-190.
- Bagheri, A., Bondori, A., Allahyari, M. S., Damalas, C. A. (2019). Modeling Farmers’ Intention to Use Pesticides: An Expanded Version of The Theory Of Planned Behavior, Journal Of Environmental Management, 248.
- Bagheri, A., Emami, N., Damalas, C. A. (2021a). Farmers' Behavior in Reading and Using Risk İnformation Displayed on Pesticide Labels: A Test with the Theory of Planned Behavior, Pest Manag Sci, 77, 2903–2913.
- Bagheri, A., Emami, N., Damalas, C. A. (2021b). Farmers' Behavior Towards Safe Pesticide Handling: An Analysis with The Theory of Planned Behavior, Science Of The Total Environment, 751,141709.
- Bakker, L., Sok, J., Werf, W., Bianchi, F. J. J. A. (2021). Kicking the Habit: What Makes and Breaks Farmers' Intentions to Reduce Pesticide Use?, Ecological Economics, 180,106868.
- Bayav, A., & Ak, M. E. (2024). Tarımsal Girdi Tedarik Zincirlerindeki Kilit Oyuncular: Zirai İlaç Bayileri. Eurasian Journal Of Agricultural Economics (EJAE), 4(1), 1-10.
- Bayraktar, A., & Boz, İ. (2020). Attitudes and Behaviours of Farmers in Using Pesticides in Çarşamba District of Samsun. Turkish Journal of Agriculture-Food Science and Technology, 8(2),392-398.
- Beedell, J., & Rehman, T. (2000). Using Social-Psychology Models To Understand Farmers' Conservation Behaviour, Journal of Rural Studies, 16,117-127.
- Brown, T. A. (2006). Confirmatory factor analysis for applied research. New York, NY: Guilford Press.
- Çamur, D., Vaizoğlu, S. A., & Güler, Ç. (2017). Türkiye’de pestisit uygulayıcıları kendilerini koruyabiliyorlar mi?. Cukurova Medical Journal, 42(2), 254-263.
- Chan, F.T., Chen, T.Y., Mak, I. K., Yu, Y.T. (1996). Proportional Sampling Strategy: Guidelines for Software Testing Practitioners, Information and Software Technology, 38,775-782.
- Chen, T. Y., Tse, T. H., Yu, Y. T. (2001). Proportional Sampling Strategy: A Compendium and Some Insights, Journal of Systems and Software, 58(1),65-81
- Colémont, A., & Van Den Broucke, S. (2008). Measuring Determinants of Occupational Health Related Behavior in Flemish Farmers: An Application of The Theory of Planned Behavior, Journal of Safety Research, 39, 55–64.
- Cortina, J.M. (1993). What is Coefficient Alpha? An Examination of Theory and Applications, Journal of Applied Psychology, 78(1), 98–104.
- Damalas, C. A. (2021). Farmers’ intention to reduce pesticide use: The role of perceived risk of loss in the model of the planned behavior theory. Environmental Science and Pollution Research, 28(26), 35278-35285.
- Damalas, C. A., & Koutroubas, S. D. (2016). Farmers’ exposure to pesticides: Toxicity types and ways of prevention. Toxics, 6(1), 1.
- Damalas, C., & Koutroubas, S. (2017). Farmers’ Training on Pesticide Use Is Associated with Elevated Safety Behavior. Toxics, 5(3), 19.
- Damalas, C., Georgıou, E., Theodorou, M. (2007). Pesticide use and safety practices among Greek tobacco farmers: A survey. International Journal of Environmental Health Research,16(5), 339 – 348.
- Despotovic, J., Rodic, V., Caracciolo, F. (2019). Factors Affecting Farmers’ Adoption of Integrated Pest Management in Serbia: An Application of The Theory of Planned Behavior, Journal of Cleaner Production, 228, 1196-1205.
- Doğan, F. N., & Karpuzcu, M. E. (2019). Türkiye’de tarım kaynaklı pestisit kirliliğinin durumu ve alternatif kontrol tedbirlerinin incelenmesi. Pamukkale Üniversitesi Mühendislik Bilimleri Dergisi, 25(6), 734-747.
- Durmaz, S., Mandıracıoğlu, A., Ozvurmaz, S., & Hassoy, D. (2022). Tarım Sektöründe Çalışanların Tarım İlaçları Konusunda Bilgilerinin Belirlenmesi. Hemşirelik Bilimi Dergisi, 5(1), 1-6.
- Ediboğlu, N., & Yıldırım, İ. (2019). Sakarya İli ve Çevresinde Elma Üreticilerinin Pestisit Kullanımları ve Pestisidin Zararlı Etkileri Üzerinde Algıları. Journal of Agriculture, 2(2), 50-59.
- Eisinga, R., Te Grotenhuis, M., Pelzer, B. (2012). The Reliability of a Two-item Scale: Pearson, Cronbach or Spearman-Brown?, International Journal of Public Health, 58(4), 637–642.
- Fan, L., Niu, H., Yang, X., Qin, W., Bento, P. M. C., Ritsema, C. J., Geissen, V. (2015). Factors Affecting Farmers’ Behaviour in Pesticide Use: Insights from a Field Study in Northern China, Science of the Total Environment, 537, 360-368.
- Farani, A. Y., Mohammadi, Y., Ghahremani, F. (2019). Modeling Farmers’ Responsible Environmental Attitude and Behaviour: A Case from Iran, Environ Sci Pollut Res, 26,28146–28161.
- Food and Agriculture Organization (FAO) (2022c). Turkey Profile. Erişim Tarihi: 02.01.2022
- Food and Agriculture Organization of the United Nations (2025a). Value of Agricultural Production. Erişim Tarihi: 03.09.2025
- Food and Agriculture Organization of the United Nations (2025b). Crops and livestock products. Erişim Tarihi: 03.09.2025
- Food and Agriculture Organization of the United Nations (FAO) (2022a). The World Food System: Sustained Improvement in Food Availability. Erişim adresi: https://www.fao.org/3/y4683e/y4683e06.htm Erişim Tarihi: 01.02.2022
- Food and Agriculture Organization of the United Nations (FAO) (2022b). Pest and Pesticide Management. Erişim adresi: https://www.fao.org/pest-and-pesticide-management/en/ Erişim Tarihi: 05.02.2022
- Govindharaj, G.-P.-P., Gowda, P., Sendhil, R., Adak, T., Raghu, S., Patil, N., Mahendiran, A., Rath, P. C., Kumar, G.A.K., Damalas, C. A. (2021). Determinants of Rice Farmers’ Intention to Use Pesticides in Eastern India: Application of An Extended Version of The Planned Behavior Theory, Sustainable Production And Consumption, 26, 814–823.
- Hayran, S., Çelik, A. D., & Gül, A. (2022). Türkiye’de sera çiftçilerinin pestisit kullanımı ve risk algılamaları: Mersin ili örneği. Tarım Ekonomisi Dergisi, 28(1), 31-39.
- Hou, B., & Wu, L. (2010). Safety Impact and Farmer Awareness of Pesticide Residues. Food and Agricultural Immunology, 21(3),191-200.
- IBM Corp. (2022). IBM SPSS Statistics for Windows, Version 29.0. IBM Corp.
- Imani, B., Allahyari, M. S., Bondori, A., Emami, N., Bilali, H. (2021). Adoption of Organic Potato Production in Ardabil Plain, Iran: An Application of The Extended Theory of Planned Behaviour, Potato Research, 64,177–195.
- Jallow, M. F. A., Awadh, D. G., Albaho, M. S., Devi, V. Y., & Thomas, B. M. (2017). Pesticide knowledge and safety practices among farm workers in Kuwait: Results of a survey. International Journal of Environmental Research and Public Health, 14(4), 340.
- Jørs, E., Morant, R. C., Aguilar, G. C., Huici, O., Lander, F., Bælum, J., & Konradsen, F. (2006). Occupational pesticide intoxications among farmers in Bolivia: a cross-sectional study. Environmental Health, 5(1), 10.
- Kalıpcı, E., Özdemir, C., & Öztaş, H. (2011). Çiftçilerin pestisit kullanımı ile ilgili eğitim ve bilgi düzeyi ile çevresel duyarlılıklarının araştırılması. TÜBAV Bilim Dergisi, 4(3), 179-187.
- Lekei, E., Ngowi, A. London, L. (2014). Farmers' Knowledge, Practices and Injuries Associated with Pesticide Exposure in Rural Farming Villages in Tanzania. BMC Public Health, 14,389.
- Likert, R. (1932). A Technique for the Measurement of Attitudes, Archives of Psychology, 1–55.
- Lou, S., Zhang, B., Zhang, D. (2021). Foresight From the Hometown of Green Tea in China: Tea Farmers’ Adoption of Pro-Green Control Technology for Tea Plant Pests, Journal Of Cleaner Production, 320,128817.
- Mengistie, B. T., Mol, A. P. J., Oosterveer, P., & Simane, B. (2015). Information, motivation and resources: The missing elements in agricultural pesticide policy implementation in Ethiopia. International Journal of Agricultural Sustainability, 13(3), 240–256.
- Niyaz, Ö. C., & Demirbaş, N. (2018). Food Safety Perceptions of Fresh Fruit and Vegetable Consumers. Journal of Tekirdağ Agriculture Faculty, 15(2), 255-262.
- Okur, M. G., & Çiçek, A. (2023). Bitki Koruma Ürünleri Bayilerinin Genel Özellikleri ve Pestisit Kullanımına Yönelik Tutum ve Davranışları: Tokat İli Örneği. Gaziosmanpaşa Bilimsel Araştırma Dergisi, 12(1), 46-54.
- Önen, C., Avcı, S., & Güneş, G. (2015). Çiftçilerin tarım ilaçlamasında kullandığı koruyucu sağlık önlemleri. Turkish Journal of Public Health, 13(2), 147-154.
- Our World in Data (2022). World Population Growth. Erişim adresi: https://ourworldindata.org/world-population-growth Erişim Tarihi: 02.01.2022
- Özkan, B., Akçaöz, H. V., Karaman, S., & Taşcıoğlu, Y. (2002). Antalya ilinde serada sebze üretiminde pestisit kullanımının ekonomik açıdan değerlendirilmesi. Bahçe, 31(1-2), 9-16.
- Özyörük, A., Erbek, E., & Arslan, Ü. (2019). Manisa ili Salihli ve Sarıgöl ilçelerindeki zirai ilaç bayilerinin mesleki tutum ve davranışları ve üreticiler ile ilgili gözlemleri. Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Tarım ve Doğa Dergisi, 22, 125-132.
- Pahang, J. T., Nasirun, N., Nisaa, K., Nor, M., Anuar, H. H., Saputra, D. H. (2021). Examining Factors that Influence Harumanis Farmers, Global Business Management Review, 13(1), 79-96.
- Palis, F. G., Flor, R. J., Warburton, H., & Hossain, M. (2006). Our farmers at risk: behaviour and belief system in pesticide safety. Journal of Public Health, 28(1), 43-48.
- Pan, Y., Ren, Y., Luning, P.A. (2021). Factors Influencing Chinese Farmers’ Proper Pesticide Application in Agricultural Products: A Review. Food Control, 122,107788.
- Rapid Alert System for Food and Feed (RASSF) (2020). The Rapid Alert System for Food and Feed Annual Report 2020. Erişim adresi: https://ec.europa.eu/food/system/files/2021-08/rasff_pub_annual-report_2020.pdf Erişim Tarihi: 11.02.2022.
- Rezaei, R., Mianaji, S., Ganjloo, A. (2018). Factors Affecting Farmers’ Intention to Engage in On-Farm Food Safety Practices in Iran: Extending the Theory Of Planned Behavior, Journal Of Rural Studies, 60, 152–166.
- Rezaei, R., Safa, L., Damalas, C. A., Ganjkhanloo, M. M. (2019a). Drivers Of Farmers' Intention to Use Integrated Pest Management: Integrating Theory of Planned Behavior and Norm Activation Model, Journal Of Environmental Management, 236, 328–339.
- Rezaei, R., Safa, L., Ganjkhanloo, M. M. (2020). Understanding Farmers’ Ecological Conservation Behavior Regarding The Use of Integrated Pest Management- An Application of The Technology Acceptance Model. Global Ecology and Conservation, 22, E00941
- Rezaei, R., Seidi, M., Karbasioun, M. (2019b). Pesticide Exposure Reduction: Extending the Theory of Planned Behavior to Understand Iranian Farmers’ Intention to Apply Personal Protective Equipment, Safety Science, 120, 527–537.
- Ritter, N. (2010). Understanding a widely misunderstood statistic: Cronbach's alpha. Paper presented at Southwestern Educational Research Association (SERA) Conference 2010, New Orleans, LA (ED526237).
- Savari, M., & Gharechaee, H. (2020). Application of the Extended Theory Of Planned Behavior to Predict Iranian Farmers’ Intention for Safe Use of Chemical Fertilizers, Journal Of Cleaner Production, 263,121512.
- Schreinemachers, P., & Tipraqsa, P. (2012). Agricultural pesticides and land use intensification in high, middle and low income countries. Food Policy, 37(6), 616–626.
- Schumacker, R. E., & Lomax, R. G. (2010). A beginner's guide to structural equation modeling (3rd ed.). New York, NY: Routledge.
- Tama, R. A. Z., Liu, Y., Man, Y., Hoque, M., Adnan, M., Sarker, S. A. (2021). Assessing Farmers’ Intention Towards Conservation Agriculture by Using The Extended Theory Of Planned Behavior, Journal of Environmental Management, 280,111654.
- Tapkı, N., Öztornacı, B., & Davran, M. K. (2021). Tarımsal çevre kirliliği açısından üreticilerin bilinç düzeyi: Doğu Akdeniz bölgesi örneği. ISPEC Journal of Agricultural Sciences, 5(3), 641-651.
- Tarım ve Orman Bakanlığı (2022a). Resmi Tarımsal İlaç İstatistikleri. Erişim adresi: https://www.tarimorman.gov.tr/GKGM/Menu/115/Resmi-Tarimsal-Ilac-Istatistikleri Erişim Tarihi: 01.02.2022.
- Tarım ve Orman Bakanlığı (2022b). Bursa İl Tarım ve Orman Müdürlüğü Çiftçi Kayıt Sistemi Verileri. Erişim Tarihi: 01.02.2022.
- Tiryaki, O., & Akar, Ö. (2018). Antalya ili’nde üreticilerin pestisit kullanımı konusunda bilgi düzeyi ve duyarlılıklarının araştırılması. Ziraat Fakültesi Dergisi, 13(1), 53-70.
- Tiryaki, O., Canhilal, R., Horuz, S. (2010). Tarım ilaçları kullanımı ve riskleri. Erciyes Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi, 26(2):154-169.
- Tümer, E. İ., Ağır, H. B., & Uslu, Z. (2019). Çiftçilerin tarım sigortası yaptırma istekliliği: Konya ili Ilgın ilçesi örneği. Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Tarım ve Doğa Dergisi, 22(4), 571-576.
- Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) (2023). Bitkisel Üretim İstatistikleri, 2023. https://data.tuik.gov.tr/Bulten/Index?p=Bitkisel-Uretim-Istatistikleri-2023-49535
- Tusun, R. B., & Emiroğlu, O. N. (2023). Sera Tarımında Sebze Yetiştiricilerinin Pestisit Kullanımına İlişkin Görüşleri Ve Sağlık Okuryazarlık Durumunun Değerlendirilmesi. Samsun Sağlık Bilimleri Dergisi, 7(3), 897-914. United Nations (UN) (2022). World Population Day. Erişim adresi: https://www.un.org/en/observances/world-population-day Erişim Tarihi: 11.02.2022
- United States Department of Agriculture (USDA) (2022). Erişim Adresi: https://www.ars.usda.gov/oc/timeline/green/ Erişim Tarihi: 11.02.2022
- Uskun, E. (2015). Tarım çalışanlarının bitki koruma ürünleri konusunda bilgi ve davranışları. Türk Hijyen ve Deneysel Biyoloji Dergisi, 72(3), 241-254.
- Uskun, E., Ay, R., & Öğüt, S. (2010). Elma Yetiştiriciliği Alanında Çalışanların Tarım İlaçları Konusunda Bilgi, Tutum ve Davranışları. TAF Preventive Medicine Bulletin, 9(6), 633-644.
- Wang, J., Chu, M., Deng, Y.Y., Lam, H., Tang, J. (2017). Determinants of Pesticide Application: An Empirical Analysis with Theory of Planned Behaviour, China Agricultural Economic Review, 10(4), 608-625.
- Watkins, M. W. (2018). Exploratory factor analysis: A guide to best practice. Journal of black psychology, 44(3), 219-246.
- World Health Organization (WHO) (2022). Chemical Safety and Health. Erişim Adresi: https://www.who.int/teams/environment-climate-change-and-health/chemical-safety-and-health/health-impacts/chemicals/pesticides Erişim Tarihi: 14.03.2022.
- Yazdanpanah, M., Feyzabad, F. R., Abbaszadeh, K. (2019). Factors Affecting Avoiding the Use of Pesticides to Greenhousevegetables Inbandarabbas District (Iran), International Journal of Agricultural Management and Development, 9(3), 237-247.
- Yılmaz, H., Düzenli, A., & Dağ, M. M. (2024). Dünya, Avrupa Birliği Ülkeleri ve Türkiye’de Pestisit Kullanımı ve Yasal Düzenlemeler. Türkiye Tarımsal Araştırmalar Dergisi, 11(3), 315-330.
- Yüzbaşıoğlu, R., & Topkaya, Ş. (2022). Üreticilerin Tarım İlacı Uygulamasındaki Bilgisi ve İlaçlamada Çevre Duyarlılığı: Tokat İli Merkez İlçe Örneği. Gaziosmanpaşa Bilimsel Araştırma Dergisi, 11(3), 306-316.
- Zachmann, L., McCallum, C., & Finger, R. (2024). Spraying for the beauty: Pesticide use for visual appearance in apple production. Agricultural economics, 55(4), 621-638.
Armut Üreticilerinin Pestisit Kullanımına İlişkin Bilinç Düzeylerini Etkileyen Faktörlerin Belirlenmesi: Bursa İli Örneği
Öz
Bu çalışma, Türkiye armut üretiminin %46.36’sını karşılayan Bursa ilinde, armut üreticilerinin pestisit kullanımına ilişkin bilinç düzeylerini belirlemeyi amaçlamaktadır. Oransal örnekleme yöntemiyle seçilen 290 üreticiyle yüz yüze anket yapılmış ve elde edilen veriler temel istatistiksel analizlerle ve açıklayıcı faktör analizi ile değerlendirilmiştir. Araştırma bulgularına göre, üreticilerin büyük bölümü teknik bilgiye sahip olsa da, pestisitlerin çevresel ve sağlık etkileri konusundaki farkındalıkları yetersizdir. İlaçlama kararları genellikle bayi önerilerine dayalı olarak alınmakta ve önleyici ilaçlama yaygın şekilde uygulanmaktadır. Ayrıca pestisit atıklarının çevreye zarar verecek şekilde bertaraf edildiği belirlenmiştir. Üreticilerin çevre dostu pestisitlere yönelmeye istekli olduğu görülse de, kimyasal kullanımı azaltabileceklerine dair inançları zayıftır. Bu kapsamda, üreticilere yönelik sürekli eğitim programları, tarımsal danışmanlık hizmetleri ve çevreye duyarlı tarım politikalarının geliştirilmesi önerilmektedir.
Anahtar Kelimeler
Etik Beyan
Bu çalışma için Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi Lisansüstü Eğitim Enstitüsü Bilimsel Araştırma Kurulu’nun 17.02.2022 tarihli ve 04/04 numaralı kararı ile onay alınmıştır.
Destekleyen Kurum
Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumu (TÜBİTAK)
Proje Numarası
TÜBİTAK 1002 Hızlı Destek Programı 122K552 numaralı proje
Teşekkür
Bu çalışma Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumu (TÜBİTAK) tarafından tarafından 1002 Hızlı Destek Programı 122K552 numaralı proje kapsamında desteklenmiş olup Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi Lisansüstü Eğitim Enstitüsü’nde yürütülen "Armut Üreticilerinin Pestisit Kullanım Davranışları Üzerinde Etkili Değişkenlerin Belirlenmesi: Bursa İli Örneği" başlıklı yüksek lisans tezinden türetilmiştir.
Kaynakça
- Ajayi, O., & Akinnifesi, F. (2007). Farmers’ understanding of pesticide safety labels and field spraying practices: a case study of cotton farmers in northern Côte d’Ivoire. Scientific Research and Essay, 2(6), 204-210.
- Arıcı, Ş. E., Karatağ, N., Özdemir, F. G. G., Gül, M., & Şirikçi, B. S. (2022). Isparta/Keçiborlu ilçesinde yağ gülü yetiştiriciliği, pestisit kullanımı hakkında üretici sorunları ve uygulama esasları. Turkish Journal of Science and Engineering, 4(1), 15-20.
- Arslan, Ü., Erbek, E., & Özyörük, A. (2018). Bursa ili Gürsu ve Kestel ilçelerindeki meyve üreticilerinin pestisit kullanımına yönelik tutum ve davranışlarının belirlenmesi. Bursa Uludağ Üniversitesi Ziraat Fakültesi Dergisi, 32(2), 69-74.
- Asadollahpour, A., Najafabadi, M. O., Hosseini, S. J. (2016). Modeling Behavior Pattern of Iranian Organic Paddy Farmers, Paddy Water Environ, 14(1), 221–229.
- Asante, B. O., Arkorful, V. E., Kuwornu, J. K. M., & Aidoo, R. (2023). Pesticide use among smallholder farmers in the White Volta Basin of Ghana: Application of the theory of planned behaviour. Environment, Development and Sustainability, 25, 7307–7327.
- Ataei, P., Gholamrezai, S., Movahedi, R., Aliabadi, V. (2021). An Analysis of Farmers’ İntention to Use Green Pesticides: The Application of The Extended Theory of Planned Behavior and Health Belief Model, Journal Of Rural Studies, 81, 374–384.
- Aydoğan, M., & Baran, M. (2023). Tütün yetiştiriciliğinde tarım ilaçları kullanımı ve üreticilerin zirai mücadele bilinç düzeylerinin belirlenmesi: Çelikhan tütünü örneği, Türkiye. Türkiye Tarımsal Araştırmalar Dergisi, 10(2), 180-190.
- Bagheri, A., Bondori, A., Allahyari, M. S., Damalas, C. A. (2019). Modeling Farmers’ Intention to Use Pesticides: An Expanded Version of The Theory Of Planned Behavior, Journal Of Environmental Management, 248.
- Bagheri, A., Emami, N., Damalas, C. A. (2021a). Farmers' Behavior in Reading and Using Risk İnformation Displayed on Pesticide Labels: A Test with the Theory of Planned Behavior, Pest Manag Sci, 77, 2903–2913.
- Bagheri, A., Emami, N., Damalas, C. A. (2021b). Farmers' Behavior Towards Safe Pesticide Handling: An Analysis with The Theory of Planned Behavior, Science Of The Total Environment, 751,141709.
- Bakker, L., Sok, J., Werf, W., Bianchi, F. J. J. A. (2021). Kicking the Habit: What Makes and Breaks Farmers' Intentions to Reduce Pesticide Use?, Ecological Economics, 180,106868.
- Bayav, A., & Ak, M. E. (2024). Tarımsal Girdi Tedarik Zincirlerindeki Kilit Oyuncular: Zirai İlaç Bayileri. Eurasian Journal Of Agricultural Economics (EJAE), 4(1), 1-10.
- Bayraktar, A., & Boz, İ. (2020). Attitudes and Behaviours of Farmers in Using Pesticides in Çarşamba District of Samsun. Turkish Journal of Agriculture-Food Science and Technology, 8(2),392-398.
- Beedell, J., & Rehman, T. (2000). Using Social-Psychology Models To Understand Farmers' Conservation Behaviour, Journal of Rural Studies, 16,117-127.
- Brown, T. A. (2006). Confirmatory factor analysis for applied research. New York, NY: Guilford Press.
- Çamur, D., Vaizoğlu, S. A., & Güler, Ç. (2017). Türkiye’de pestisit uygulayıcıları kendilerini koruyabiliyorlar mi?. Cukurova Medical Journal, 42(2), 254-263.
- Chan, F.T., Chen, T.Y., Mak, I. K., Yu, Y.T. (1996). Proportional Sampling Strategy: Guidelines for Software Testing Practitioners, Information and Software Technology, 38,775-782.
- Chen, T. Y., Tse, T. H., Yu, Y. T. (2001). Proportional Sampling Strategy: A Compendium and Some Insights, Journal of Systems and Software, 58(1),65-81
- Colémont, A., & Van Den Broucke, S. (2008). Measuring Determinants of Occupational Health Related Behavior in Flemish Farmers: An Application of The Theory of Planned Behavior, Journal of Safety Research, 39, 55–64.
- Cortina, J.M. (1993). What is Coefficient Alpha? An Examination of Theory and Applications, Journal of Applied Psychology, 78(1), 98–104.
- Damalas, C. A. (2021). Farmers’ intention to reduce pesticide use: The role of perceived risk of loss in the model of the planned behavior theory. Environmental Science and Pollution Research, 28(26), 35278-35285.
- Damalas, C. A., & Koutroubas, S. D. (2016). Farmers’ exposure to pesticides: Toxicity types and ways of prevention. Toxics, 6(1), 1.
- Damalas, C., & Koutroubas, S. (2017). Farmers’ Training on Pesticide Use Is Associated with Elevated Safety Behavior. Toxics, 5(3), 19.
- Damalas, C., Georgıou, E., Theodorou, M. (2007). Pesticide use and safety practices among Greek tobacco farmers: A survey. International Journal of Environmental Health Research,16(5), 339 – 348.
- Despotovic, J., Rodic, V., Caracciolo, F. (2019). Factors Affecting Farmers’ Adoption of Integrated Pest Management in Serbia: An Application of The Theory of Planned Behavior, Journal of Cleaner Production, 228, 1196-1205.
- Doğan, F. N., & Karpuzcu, M. E. (2019). Türkiye’de tarım kaynaklı pestisit kirliliğinin durumu ve alternatif kontrol tedbirlerinin incelenmesi. Pamukkale Üniversitesi Mühendislik Bilimleri Dergisi, 25(6), 734-747.
- Durmaz, S., Mandıracıoğlu, A., Ozvurmaz, S., & Hassoy, D. (2022). Tarım Sektöründe Çalışanların Tarım İlaçları Konusunda Bilgilerinin Belirlenmesi. Hemşirelik Bilimi Dergisi, 5(1), 1-6.
- Ediboğlu, N., & Yıldırım, İ. (2019). Sakarya İli ve Çevresinde Elma Üreticilerinin Pestisit Kullanımları ve Pestisidin Zararlı Etkileri Üzerinde Algıları. Journal of Agriculture, 2(2), 50-59.
- Eisinga, R., Te Grotenhuis, M., Pelzer, B. (2012). The Reliability of a Two-item Scale: Pearson, Cronbach or Spearman-Brown?, International Journal of Public Health, 58(4), 637–642.
- Fan, L., Niu, H., Yang, X., Qin, W., Bento, P. M. C., Ritsema, C. J., Geissen, V. (2015). Factors Affecting Farmers’ Behaviour in Pesticide Use: Insights from a Field Study in Northern China, Science of the Total Environment, 537, 360-368.
- Farani, A. Y., Mohammadi, Y., Ghahremani, F. (2019). Modeling Farmers’ Responsible Environmental Attitude and Behaviour: A Case from Iran, Environ Sci Pollut Res, 26,28146–28161.
- Food and Agriculture Organization (FAO) (2022c). Turkey Profile. Erişim Tarihi: 02.01.2022
- Food and Agriculture Organization of the United Nations (2025a). Value of Agricultural Production. Erişim Tarihi: 03.09.2025
- Food and Agriculture Organization of the United Nations (2025b). Crops and livestock products. Erişim Tarihi: 03.09.2025
- Food and Agriculture Organization of the United Nations (FAO) (2022a). The World Food System: Sustained Improvement in Food Availability. Erişim adresi: https://www.fao.org/3/y4683e/y4683e06.htm Erişim Tarihi: 01.02.2022
- Food and Agriculture Organization of the United Nations (FAO) (2022b). Pest and Pesticide Management. Erişim adresi: https://www.fao.org/pest-and-pesticide-management/en/ Erişim Tarihi: 05.02.2022
- Govindharaj, G.-P.-P., Gowda, P., Sendhil, R., Adak, T., Raghu, S., Patil, N., Mahendiran, A., Rath, P. C., Kumar, G.A.K., Damalas, C. A. (2021). Determinants of Rice Farmers’ Intention to Use Pesticides in Eastern India: Application of An Extended Version of The Planned Behavior Theory, Sustainable Production And Consumption, 26, 814–823.
- Hayran, S., Çelik, A. D., & Gül, A. (2022). Türkiye’de sera çiftçilerinin pestisit kullanımı ve risk algılamaları: Mersin ili örneği. Tarım Ekonomisi Dergisi, 28(1), 31-39.
- Hou, B., & Wu, L. (2010). Safety Impact and Farmer Awareness of Pesticide Residues. Food and Agricultural Immunology, 21(3),191-200.
- IBM Corp. (2022). IBM SPSS Statistics for Windows, Version 29.0. IBM Corp.
- Imani, B., Allahyari, M. S., Bondori, A., Emami, N., Bilali, H. (2021). Adoption of Organic Potato Production in Ardabil Plain, Iran: An Application of The Extended Theory of Planned Behaviour, Potato Research, 64,177–195.
- Jallow, M. F. A., Awadh, D. G., Albaho, M. S., Devi, V. Y., & Thomas, B. M. (2017). Pesticide knowledge and safety practices among farm workers in Kuwait: Results of a survey. International Journal of Environmental Research and Public Health, 14(4), 340.
- Jørs, E., Morant, R. C., Aguilar, G. C., Huici, O., Lander, F., Bælum, J., & Konradsen, F. (2006). Occupational pesticide intoxications among farmers in Bolivia: a cross-sectional study. Environmental Health, 5(1), 10.
- Kalıpcı, E., Özdemir, C., & Öztaş, H. (2011). Çiftçilerin pestisit kullanımı ile ilgili eğitim ve bilgi düzeyi ile çevresel duyarlılıklarının araştırılması. TÜBAV Bilim Dergisi, 4(3), 179-187.
- Lekei, E., Ngowi, A. London, L. (2014). Farmers' Knowledge, Practices and Injuries Associated with Pesticide Exposure in Rural Farming Villages in Tanzania. BMC Public Health, 14,389.
- Likert, R. (1932). A Technique for the Measurement of Attitudes, Archives of Psychology, 1–55.
- Lou, S., Zhang, B., Zhang, D. (2021). Foresight From the Hometown of Green Tea in China: Tea Farmers’ Adoption of Pro-Green Control Technology for Tea Plant Pests, Journal Of Cleaner Production, 320,128817.
- Mengistie, B. T., Mol, A. P. J., Oosterveer, P., & Simane, B. (2015). Information, motivation and resources: The missing elements in agricultural pesticide policy implementation in Ethiopia. International Journal of Agricultural Sustainability, 13(3), 240–256.
- Niyaz, Ö. C., & Demirbaş, N. (2018). Food Safety Perceptions of Fresh Fruit and Vegetable Consumers. Journal of Tekirdağ Agriculture Faculty, 15(2), 255-262.
- Okur, M. G., & Çiçek, A. (2023). Bitki Koruma Ürünleri Bayilerinin Genel Özellikleri ve Pestisit Kullanımına Yönelik Tutum ve Davranışları: Tokat İli Örneği. Gaziosmanpaşa Bilimsel Araştırma Dergisi, 12(1), 46-54.
- Önen, C., Avcı, S., & Güneş, G. (2015). Çiftçilerin tarım ilaçlamasında kullandığı koruyucu sağlık önlemleri. Turkish Journal of Public Health, 13(2), 147-154.
- Our World in Data (2022). World Population Growth. Erişim adresi: https://ourworldindata.org/world-population-growth Erişim Tarihi: 02.01.2022
- Özkan, B., Akçaöz, H. V., Karaman, S., & Taşcıoğlu, Y. (2002). Antalya ilinde serada sebze üretiminde pestisit kullanımının ekonomik açıdan değerlendirilmesi. Bahçe, 31(1-2), 9-16.
- Özyörük, A., Erbek, E., & Arslan, Ü. (2019). Manisa ili Salihli ve Sarıgöl ilçelerindeki zirai ilaç bayilerinin mesleki tutum ve davranışları ve üreticiler ile ilgili gözlemleri. Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Tarım ve Doğa Dergisi, 22, 125-132.
- Pahang, J. T., Nasirun, N., Nisaa, K., Nor, M., Anuar, H. H., Saputra, D. H. (2021). Examining Factors that Influence Harumanis Farmers, Global Business Management Review, 13(1), 79-96.
- Palis, F. G., Flor, R. J., Warburton, H., & Hossain, M. (2006). Our farmers at risk: behaviour and belief system in pesticide safety. Journal of Public Health, 28(1), 43-48.
- Pan, Y., Ren, Y., Luning, P.A. (2021). Factors Influencing Chinese Farmers’ Proper Pesticide Application in Agricultural Products: A Review. Food Control, 122,107788.
- Rapid Alert System for Food and Feed (RASSF) (2020). The Rapid Alert System for Food and Feed Annual Report 2020. Erişim adresi: https://ec.europa.eu/food/system/files/2021-08/rasff_pub_annual-report_2020.pdf Erişim Tarihi: 11.02.2022.
- Rezaei, R., Mianaji, S., Ganjloo, A. (2018). Factors Affecting Farmers’ Intention to Engage in On-Farm Food Safety Practices in Iran: Extending the Theory Of Planned Behavior, Journal Of Rural Studies, 60, 152–166.
- Rezaei, R., Safa, L., Damalas, C. A., Ganjkhanloo, M. M. (2019a). Drivers Of Farmers' Intention to Use Integrated Pest Management: Integrating Theory of Planned Behavior and Norm Activation Model, Journal Of Environmental Management, 236, 328–339.
- Rezaei, R., Safa, L., Ganjkhanloo, M. M. (2020). Understanding Farmers’ Ecological Conservation Behavior Regarding The Use of Integrated Pest Management- An Application of The Technology Acceptance Model. Global Ecology and Conservation, 22, E00941
- Rezaei, R., Seidi, M., Karbasioun, M. (2019b). Pesticide Exposure Reduction: Extending the Theory of Planned Behavior to Understand Iranian Farmers’ Intention to Apply Personal Protective Equipment, Safety Science, 120, 527–537.
- Ritter, N. (2010). Understanding a widely misunderstood statistic: Cronbach's alpha. Paper presented at Southwestern Educational Research Association (SERA) Conference 2010, New Orleans, LA (ED526237).
- Savari, M., & Gharechaee, H. (2020). Application of the Extended Theory Of Planned Behavior to Predict Iranian Farmers’ Intention for Safe Use of Chemical Fertilizers, Journal Of Cleaner Production, 263,121512.
- Schreinemachers, P., & Tipraqsa, P. (2012). Agricultural pesticides and land use intensification in high, middle and low income countries. Food Policy, 37(6), 616–626.
- Schumacker, R. E., & Lomax, R. G. (2010). A beginner's guide to structural equation modeling (3rd ed.). New York, NY: Routledge.
- Tama, R. A. Z., Liu, Y., Man, Y., Hoque, M., Adnan, M., Sarker, S. A. (2021). Assessing Farmers’ Intention Towards Conservation Agriculture by Using The Extended Theory Of Planned Behavior, Journal of Environmental Management, 280,111654.
- Tapkı, N., Öztornacı, B., & Davran, M. K. (2021). Tarımsal çevre kirliliği açısından üreticilerin bilinç düzeyi: Doğu Akdeniz bölgesi örneği. ISPEC Journal of Agricultural Sciences, 5(3), 641-651.
- Tarım ve Orman Bakanlığı (2022a). Resmi Tarımsal İlaç İstatistikleri. Erişim adresi: https://www.tarimorman.gov.tr/GKGM/Menu/115/Resmi-Tarimsal-Ilac-Istatistikleri Erişim Tarihi: 01.02.2022.
- Tarım ve Orman Bakanlığı (2022b). Bursa İl Tarım ve Orman Müdürlüğü Çiftçi Kayıt Sistemi Verileri. Erişim Tarihi: 01.02.2022.
- Tiryaki, O., & Akar, Ö. (2018). Antalya ili’nde üreticilerin pestisit kullanımı konusunda bilgi düzeyi ve duyarlılıklarının araştırılması. Ziraat Fakültesi Dergisi, 13(1), 53-70.
- Tiryaki, O., Canhilal, R., Horuz, S. (2010). Tarım ilaçları kullanımı ve riskleri. Erciyes Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi, 26(2):154-169.
- Tümer, E. İ., Ağır, H. B., & Uslu, Z. (2019). Çiftçilerin tarım sigortası yaptırma istekliliği: Konya ili Ilgın ilçesi örneği. Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Tarım ve Doğa Dergisi, 22(4), 571-576.
- Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) (2023). Bitkisel Üretim İstatistikleri, 2023. https://data.tuik.gov.tr/Bulten/Index?p=Bitkisel-Uretim-Istatistikleri-2023-49535
- Tusun, R. B., & Emiroğlu, O. N. (2023). Sera Tarımında Sebze Yetiştiricilerinin Pestisit Kullanımına İlişkin Görüşleri Ve Sağlık Okuryazarlık Durumunun Değerlendirilmesi. Samsun Sağlık Bilimleri Dergisi, 7(3), 897-914. United Nations (UN) (2022). World Population Day. Erişim adresi: https://www.un.org/en/observances/world-population-day Erişim Tarihi: 11.02.2022
- United States Department of Agriculture (USDA) (2022). Erişim Adresi: https://www.ars.usda.gov/oc/timeline/green/ Erişim Tarihi: 11.02.2022
- Uskun, E. (2015). Tarım çalışanlarının bitki koruma ürünleri konusunda bilgi ve davranışları. Türk Hijyen ve Deneysel Biyoloji Dergisi, 72(3), 241-254.
- Uskun, E., Ay, R., & Öğüt, S. (2010). Elma Yetiştiriciliği Alanında Çalışanların Tarım İlaçları Konusunda Bilgi, Tutum ve Davranışları. TAF Preventive Medicine Bulletin, 9(6), 633-644.
- Wang, J., Chu, M., Deng, Y.Y., Lam, H., Tang, J. (2017). Determinants of Pesticide Application: An Empirical Analysis with Theory of Planned Behaviour, China Agricultural Economic Review, 10(4), 608-625.
- Watkins, M. W. (2018). Exploratory factor analysis: A guide to best practice. Journal of black psychology, 44(3), 219-246.
- World Health Organization (WHO) (2022). Chemical Safety and Health. Erişim Adresi: https://www.who.int/teams/environment-climate-change-and-health/chemical-safety-and-health/health-impacts/chemicals/pesticides Erişim Tarihi: 14.03.2022.
- Yazdanpanah, M., Feyzabad, F. R., Abbaszadeh, K. (2019). Factors Affecting Avoiding the Use of Pesticides to Greenhousevegetables Inbandarabbas District (Iran), International Journal of Agricultural Management and Development, 9(3), 237-247.
- Yılmaz, H., Düzenli, A., & Dağ, M. M. (2024). Dünya, Avrupa Birliği Ülkeleri ve Türkiye’de Pestisit Kullanımı ve Yasal Düzenlemeler. Türkiye Tarımsal Araştırmalar Dergisi, 11(3), 315-330.
- Yüzbaşıoğlu, R., & Topkaya, Ş. (2022). Üreticilerin Tarım İlacı Uygulamasındaki Bilgisi ve İlaçlamada Çevre Duyarlılığı: Tokat İli Merkez İlçe Örneği. Gaziosmanpaşa Bilimsel Araştırma Dergisi, 11(3), 306-316.
- Zachmann, L., McCallum, C., & Finger, R. (2024). Spraying for the beauty: Pesticide use for visual appearance in apple production. Agricultural economics, 55(4), 621-638.
Ayrıntılar
| Birincil Dil | Türkçe |
|---|---|
| Konular | Tarım Politikaları |
| Bölüm | Araştırma Makalesi |
| Yazarlar | |
| Proje Numarası | TÜBİTAK 1002 Hızlı Destek Programı 122K552 numaralı proje |
| Gönderilme Tarihi | 7 Ağustos 2025 |
| Kabul Tarihi | 2 Ekim 2025 |
| Erken Görünüm Tarihi | 21 Ocak 2026 |
| Yayımlanma Tarihi | 21 Ocak 2026 |
| Yayımlandığı Sayı | Yıl 2026 Cilt: 29 Sayı: 2 |
Kaynak Göster
Amaç ve Kapsam
2024-JIF = 0.500, 2024-JCI = 0.140, Category Quartile = Q4, ICV-2022: 71.05
Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Tarım ve Doğa Dergisi (Journal of Agricultural and Natural), uluslararası hakemli bir dergidir.
Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Fen ve Mühendislik Dergisi 1997 yılında yayın hayatına başlamış olup, 1999 yılı hariç bugüne kadar aralıksız yılda 2 sayı halinde hakemli ve danışma kurullu olarak yayın hayatına devam etmiştir.
Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Fen ve Mühendislik Dergisi, 2009 yılından itibaren format, vizyon ve misyonunda köklü değişikliğe giderek, çağın ve uluslararası bilim dünyasının gereklerini yerine getirme görevi içinde yeniden yapılanmıştır. Bu amaçla 2009 yılından itibaren "Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Doğa Bilimleri Dergisi" ve "Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Mühendislik Bilimleri Dergisi" olmak üzere iki ayrı elektronik dergi olarak yılda 2 sayı çıkarılmıştır.
Dergimiz yoğun ilgiden dolayı 2011 yılından itibaren yılda 4 sayı olarak yayınlanmıştır. 2018 yılından itibaren ise dergimizin adı “KSÜ Tarım ve Doğa Dergisi” olarak değiştirilmiş ve yılda 6 sayı olarak yayınlanmaya başlanmıştır.
Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Tarım ve Doğa Dergisi (Journal of Agricultural and Natural), Açık Dergi Sistemi (Open Journal System;OJS) ile araştırma makalelerin on-line olarak kabul etmekte tüm sayılarındaki makalenin sınırsız erişim kolaylıkları ile paydaşların hizmetine sunmaktadır. Bilindiği gibi Açık Dergi Sistemleri abonelik ile dağılım sistemlerine göre ulusal ve uluslar arası ölçekte tüm okuyuculara daha nitelikli izleme olanakları sunarak makalelerin etki düzeyini de arttırmaktadır. OJS sistemleri ayrıca indeksleme, tekrar erişim, serbest erişim, çoğaltma gibi hususlar bakımından araştırmacılara kolaylıkla sunmaktadır.
Ulusal ve uluslararası düzeyde makale kabul eden dergimiz uluslararası kabule sahip SCI- Expanded vb. gibi indekslerde taranmak için gerekli şartları yerine getirmeye çalışmaktadır. Dergimiz 2017 yılından itibaren, Web of Science ve Emerging Sources Citation Index tarafından taranmaya başlanmıştır. Bundan sonraki yayın hayatında, bilimsellik ve etik kuralları çerçevesinde yoluna devam edecek olan dergimiz, siz değerli bilim adamı ve okuyucularının Türkçe ve İngilizce olarak yazılmış bilimsel araştırmalarını; makale, editöre not ve araştırma notu şeklinde yayınlamaya devam edecektir.
Dergimizde basılan makalelere araştırmacıların yapacağı atıflar, dergilerimizin ulusal ve uluslararası indekslerce taranması ve kabul görmesi açısından çok önemlidir.
Açık Erişim Politikası
KSÜ Tarım ve Doğa Dergisi, tamamen ücretsiz, uluslararası hakemli ve açık erişimli bir dergidir. Makale işlem ücreti (değerlendirme ücreti veya basım ücreti) ve makalelere erişim için abonelik ücreti talep etmez.Editöryal Süreç
KSÜ Tarım ve Doğa Dergisi, tüm çalışmaların değerlendirme sürecinde çifte körleme yöntemini kullanmaktadır. Çift körleme yönteminde çalışmaların yazar ve hakem kimlikleri gizlenmektedir.Editörler; dergi yayın politikalarında yer alan "Kör Hakemlik ve Değerlendirme Süreci" politikalarını uygulamakla yükümlüdür. Bu bağlamda editörler her çalışmanın adil, tarafsız ve zamanında değerlendirme sürecinin tamamlanmasını sağlar.
İntihal Denetimi
KSÜ Tarım ve Doğa Dergisi, yayın etiği gereği "Kör Hakemlik Değerlendirme Süreci"nden geçmiş her çalışmanın bütünlüğünü korumak adına intihal denetiminden geçirilmesini zorunlu kılar. Bu kapsamda her çalışmanın Türkçe ve İngilizce nüshaları intihal denetiminden geçirilir. Denetim kapsamında oluşan maddi sorumlulular yazar(lar)a aittir.Editörlerin Etik Görev ve Sorumlulukları
KSÜ Tarım ve Doğa Dergisi, editör ve bölüm editörleri, açık erişim olarak Committee on Publication Ethics (COPE) tarafından yayınlanan "COPE Code of Conduct and Best Practice Guidelines for Journal Editors" ve "COPE Best Practice Guidelines for Journal Editors" rehberleri temelinde etik görev ve sorumluluklara sahip olduklarını taahhüt ederler.
Kapsam
Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Tarım ve Doğa Dergisi (Journal of Agricultural and Natural), uluslar arası hakemli bir dergi olup, Tarım ve Biyoloji ile ilgili tüm alanlarında özgün, yeni ve bilimsel değere sahip orijinal araştırma makaleleri yayımlamaktadır.
Yazım Kuralları
01.08.2022 tarihinden itibaren yazım kuralları güncellenmiştir.
Gönderilecek makaleler aşağıdaki yazım kılavuzuna göre hazırlanmış olmalıdır.
DERGİ YAYIN İLKELERİ ve YAZIM KURALLARINI PDF FORMATINDA İNDİRMEK İÇİN TIKLAYIN
Etik İlkeler ve Yayın Politikası
YAYIN POLİTİKASI
KSÜ Tarım ve Doğa Dergisi, COPE tarafından hazırlanan Dergi Editörleri için Yönerge (The COPE Code of Conduct for Journal Editors) hükümlerine uymayı kabul ve taahhüt etmiştir.
Açık Erişim Politikası: Tarım ve Doğa Dergisi tamamen ücretsiz, uluslararası hakemli ve açık erişimli bir dergidir.
Makale işlem ücreti (değerlendirme ücreti veya basım ücreti) ve makalelere erişim için abonelik ücreti talep etmez.
Gizlilik Beyanı: Tarım ve Doğa Dergisi yönetim sistemine girilen isim ve elektronik posta adresleri gibi kişisel bilgiler, yalnızca bu derginin bilimsel amaçları doğrultusunda kullanılacaktır. Bu bilgiler başka bir amaç veya bölüm için kullanılmayacak olup, üçüncü taraflarla paylaşılmayacaktır.
Etik ilkeler: Derginin editöryal ve yayın süreçleri International Committee of Medical Journal Editors (ICMJE), World Association of Medical Editors (WAME), Council of Science Editors (CSE), Committee on Publication Ethics (COPE), European Association of Science Editors (EASE) ve National Information Standards Organization (NISO) kılavuzlarına uygun olarak biçimlendirilmiştir. KSÜ Tarım ve Doğa Dergisinin editöryal ve yayın süreçleri, Akademik Yayıncılıkta Şeffaflık ve En İyi Uygulama (doaj.org/bestpractice) ilkelerine uygun olarak yürütülmektedir.
Arşivleme: Tarım ve Doğa Dergisi’nde yayınlan tüm makaleler TÜBİTAK ULAKBİM Yaşam Bilimleri Veritabanı aracılığıyla pdf formatında ULAKBİM sunucularında saklanmakta ve sunulmaktadır.
Sponsorluk ve Reklam: Tarım ve Doğa Dergisi yayın politikaları kapmasında sponsorluk ve reklam kabul etmemektedir.
Telif Hakkı Devri: Yayınlanmak üzere Tarım ve Doğa Dergisi'ne gönderilen çalışmalar, daha önce herhangi bir şekilde tam metin olarak yayınlanmamış veya herhangi bir yere yayınlanmak üzere gönderilmemiş özgün çalışma niteliği taşımalıdır. Yazarlar çalışmalarının telif hakkından feragat etmeyi kabul ederek, değerlendirme için gönderimle birlikte çalışmalarının telif hakkını Tarım ve Doğa Dergisi'ne devretmek zorundadır. Tarım ve Doğa Dergisi Yayın Kurulu makalenin yayımlanması konusunda yetkili kılınır. Tarım ve Doğa Dergisi 'ne çalışma gönderecek yazarlar, "Telif Hakkı Devir Formu" belgesini doldurmalıdır. Yazar(lar) doldurdukları formu ıslak imza ile imzalamalıdır. İmzalanan form taranarak sistem üzerinden çalışma gönderim adımlarının 4.’sünde ek dosya yükleme seçeneği ile yüklenmelidir. Telif Hakkı Devir Formunu iletmeyen yazarların çalışmaları yayınlanmaz.
Yazarlar makale sonunda “Araştırmacıların katkı oranı beyanı” ve “yazar çatışma beyanı” konusunda bilgi vermek zorundadır.
Kör Hakemlik ve Değerlendirme Süreci: Kör hakemlik, bilimsel yayınların en yüksek kalite ile yayınlanması için uygulanan bir yöntemdir. Bu yöntem, bilimsel çalışmaların nesnel (objektif) bir şekilde değerlendirilme sürecinin temelini oluşturmaktadır ve birçok bilimsel dergi tarafından tercih edilmektedir. Hakem görüşleri, Tarım ve Doğa Dergisi’nin yayın kalitesinde belirleyici bir yere sahiptir. Tarım ve Doğa Dergisi'ne gönderilen tüm çalışmalar aşağıda belirtilen aşamalara göre körleme yoluyla değerlendirilmektedir.
Körleme Hakemlik Türü: Tarım ve Doğa Dergisi, tüm çalışmaların değerlendirme sürecinde çifte körleme yöntemini kullanmaktadır. Çift körleme yönteminde çalışmaların yazar ve hakem kimlikleri gizlenmektedir.
İlk Değerlendirme Süreci: Tarım ve Doğa Dergisi'e gönderilen çalışmalar ilk olarak editörler tarafından değerlendirilir. Bu aşamada, derginin amaç ve kapsamına uymayan, Türkçe ve İngilizce olarak dil ve anlatım kuralları açısından zayıf, bilimsel açıdan kritik hatalar içeren, özgün değeri olmayan ve yayın politikalarını karşılamayan çalışmalar reddedilir. Reddedilen çalışmaların yazarları, gönderim tarihinden itibaren en geç iki hafta içerisinde bilgilendirilir. Uygun bulunan çalışmalar ise ön değerlendirme için çalışmanın ilgili olduğu alana yönelik bir Bölüm editörüne gönderilir.
Ön Değerlendirme Süreci: Ön değerlendirme sürecinde bölüm editörleri çalışmaların, giriş, materyal ve metod, bulgular, sonuç, değerlendirme ve tartışma bölümlerini dergi yayın politikaları ve kapsamı ile özgünlük açısından ayrıntılı bir şekilde inceler. Bu inceleme sonucunda uygun bulunmayan çalışmalar en geç dört hafta içerisinde bölüm editörü değerlendirme raporu ile birlikte iade edilir.
Hakemlendirme Süreci: Çalışmalar içeriğine ve hakemlerin uzmanlık alanlarına göre hakemlere gönderilir. Çalışmayı inceleyen bölüm editörü, Tarım ve Doğa Dergisi hakem havuzundan uzmanlık alanlarına göre en az iki hakem önerisinde bulunur veya çalışmanın alanına uygun yeni hakem önerebilir. Makale hakemlerinin her birinin farklı kurumlardan olmasına ve hakemlerle aynı kurumdan olmamasına özen gösterilir. Bölüm editöründen gelen hakem önerileri editörler tarafından değerlendirilir ve çalışmalar hakemlere iletilir. Hakemler değerlendirdikleri çalışmalar hakkındaki hiçbir süreci ve belgeyi paylaşmayacakları hakkında garanti vermek zorundadır.
Hakem Değerlendirme Süreci: Hakem değerlendirme süreci için hakemlere verilen süre 4 haftadır. Hakemlerden veya editörlerden gelen düzeltme önerilerinin yazarlar tarafından 1 ay içerisinde tamamlanması zorunludur. Hakemler bir çalışmanın düzeltmelerini inceleyerek uygunluğuna karar verebilecekleri gibi gerekliyse birden çok defa düzeltme talep edebilir. Değerlendirme Sonucu Hakemlerden gelen görüşler, Bölüm editörü tarafından en geç 2 hafta içerisinde incelenir. Bu inceleme sonucunda Bölüm editörü çalışmaya ilişkin nihai kararını editörlere iletir.
Yayın Kurulu Kararı: Editörler, Bölüm editörü ve hakem görüşlerine dayanarak çalışma ile ilgili yayın kurulu görüşlerini hazırlar. Hazırlanan görüşler editör tarafından Bölüm editörü ve hakem önerileri ile birlikte en geç 1 hafta içerisinde yazar(lar)a iletilir. Bu süreçte olumsuz görüş verilen çalışmalar intihal denetimi talep edilmeksizin iade edilir.
Makale Gönderme: Tarım ve Doğa Dergisi'de değerlendirilmek üzere çalışma gönderecek yazar(lar) https://dergipark.org.tr/ksudobil adresinde yer alan dergi yönetim sistemine üye olarak gönderim gerçekleştirebilir.
Yazarlar: Yazar(lar)ın yayınlanmış, erken görünüm veya değerlendirme aşamasındaki çalışmasıyla ilgili bir yanlış ya da hatayı fark etmesi durumunda, geri çekme işlemlerinde dergi editörüyle işbirliği yapma yükümlülüğü bulunmaktadır.
Makalelerin Geri Çekilmesi: Değerlendirme aşamasındaki çalışmasını geri çekme talebinde bulunmak isteyen yazar(lar), makale geri çekme talebini içeren dilekçeyi her bir yazarın ıslak imzası ile imzalanmış ve taratılmış halini dogabilimleri@ksu.edu.tr adresi üzerinden e-posta aracılığıyla yayın kuruluna iletmekle yükümlüdür. Yayın Kurulu geri çekme bildirimini inceleyerek en geç bir hafta içerisinde dönüş sağlar. Yayın kurulu tarafından telif hakları Tarım ve Doğa Dergisi gönderim aşamasında devredilmiş çalışmaların geri çekme isteği onaylanmadıkça yazarlar çalışmasını başka bir dergiye değerlendirme için gönderemezler.
Editörler: Tarım ve Doğa Dergisi yayın kurulu; yayınlanmış, basım aşamasındaki veya değerlendirme aşamasındaki bir çalışmaya ilişkin telif hakkı ve intihal şüphesi oluşması durumunda çalışmayı ilişkin bir soruşturma başlatma yükümlülüğü taşır. Yayın kurulu yapılan soruşturma sonucunda değerlendirme aşamasındaki çalışmada telif hakkı ve intihal yapıldığını tespit etmesi durumunda çalışmayı değerlendirmeden geri çeker ve tespit edilen durumları detaylı bir şekilde kaynak göstererek yazarlara iade eder. Yayın kurulu, yayınlanmış veya baskı halindeki bir çalışmada telif hakkı ihlali ve intihal yapıldığını tespit etmesi durumunda, en geç bir hafta içerisinde aşağıdaki geri çekme ve bildiri işlemlerini gerçekleştirir.
Ücret Politikası
Dergimiz, herhangi bir başvuru veya yayımlama ücreti almamaktadır (Free submission and publication).
Dizinler
Dergi Kurulları
Dergi Editörler Kurulu
Prof. Dr. Selami SELVİ, Çanakkale Onsekizmart Üniversitesi Fen Edebiyat Fakültesi Biyoloji Bölümünden 2002 yılında mezun olmuştur. Balıkesir Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Biyoloji Bölümü Botanik ABD’de 2003-2005 yılları arasında yüksek lisansını, aynı enstitüde 2005-2011 yılları arasında doktorasını tamamlamıştır. Halen Balıkesir Üniversitesi Altınoluk Meslek Yüksekokulu Bitkisel ve Hayvansal Üretim Bölümünde Öğretim üyesi olarak akademik hayatına devam etmektedir. Bitki Morfolojisi ve Anatomisi, Bitki Sistematiği, Bitki Ekolojisi Etnobotanik, Etnofarmakoloji ve Bitki Biyokimyası üzerine çalışmalar yapmaktadır.
AK
Kültür bitkilerinde sorun olan fungal ve bakteriyel hastalık etmenlerin irdelendiği Bitki Patolojisi alanında araştırma deneyimine sahip olup, birçok yüksek lisans ve doktora tezine ve çalışmasına danışmanlık yapmıştır.
Bitki patojeni bakteri ve fungal hastalık etmenlerinin moleküler ve morfolojik tanılanmaları, bitki uçucu yağ ve özütler gibi doğal antimikrobiyal maddelerin antimikrobiyal etkinliği, fungal ve bakteriyel bitki hastalık etmenlerine karşı teşvik edilmiş dayanıklılık, faydalı antagonist fungal ve bakteriyel etmenler ile fungal ve bakteriyel patojenlerin biyolojik kontrolü, bitki büyümesini teşvik eden endofitik ve epifitik bakteri izolatları (PGPB) ve bitki patojeni ile bitki savunma mekanizmaları arasındaki moleküler, biyokimyasal ve morfolojik etkileşimlerin karakterizasyonu konularında saygın dergilerde yayınlanmış çok sayıda araştırma makalesi, kitap bölümü ve konferans bildirileri bulunmaktadır. Çeşitli konularda yayınlanmış araştırma makaleleri dünya genelinde kapsamlı bir şekilde atıf almış ve Tarım Bilimleri alanında ilgili dergi kategorisinde "En Çok Atıf Alan Makaleler" arasında yer almıştır.
Özellikle, çeşitli bitkilerdeki sorun tohum, toprak ve hava kökenli fungal ve bakteriyel hastalıklar, külleme, mildiyö, pas gibi obligat hastalık etmenlerinin morfolojik ve moleküler tanımlanmasında uzmandır. Soylu’nun Türkiye için farklı konukçu bitkilerde sorun olan fungal ve bakteriyel hastalık etmenlerinin ilk kez patojen olduğu konusunda bildirimleri bulunmaktadır.
AB, TÜBİTAK, Üniversite, TAGEM, Kalkınma Bakanlığı gibi kuruluşlar tarafından destekli birçok projede yürütücü, yardımcı araştırıcı ve danışman olarak görev yapmış/yapmaktadır.
Türkiye'de ilk kez doğrudan çiftçiye hastalık, zararlı ve yabancı otlarla ilgili sorunlarına çözüm hizmeti sunan "Bitki Sağlığı Kliniği'nin kuruluşunda yer almıştır.
Alanında saygın ve prestijli birçok dergide Baş Editör, Yayın Kurulu Üyesi ve Hakem olarak görev yapmaktadır.
Dergi Sahibi
Baş Editör
dergi
AK
Editörler
Alan Editörleri
Uygulamalı istatistik, Varyans Unsurları, Regresyon ve korelasyon, Varyans Analizi -F testi, Parametrik ve parametrik olmayan testler, Biyoistatistik
1969 yılında Konya'nın Ilgın ilçesinde doğdu. 1988 yılında başladığı Anadolu Üniversitesi Fen-Edb. Fakültesi İstatistik bölümünden 1992 yılında mezun oldu. 1991-1992 öğretim yılında aynı üniversitede Eğitim Fakültesi'nde Öğretmenlik Sertifikası Programı (Pedagojik Formasyon) eğitimi aldı. 1993-1994 yıllarında yedek subay olarak askerlik hizmetini yerine getirdi. 1997 Haziran-2014 Ocak döneminde devlet memurluğu görevini yürüttü.
Devlet memurluğu esnasında; 1997-1998 yıllarında Ankara Türkiye İstatistik Kurumu'nda Hizmetiçi İstatistik eğitimi aldı ve bu eğitimi 1. olarak bitirdi. 2003 yılında Ortadoğu Teknik Üniversitesi (ODTU) 'nde Uygulamalı İstatistik eğitimi aldı.
2001-2003 yılları arası Ankara Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü İstatistik Anabilim Dalında Tezsiz Yüksek Lisans, 2004-2006 yılları arası Ankara Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü İstatistik Anabilim Dalında Tezli Yüksek Lisans eğitimini tamamladı.
2008-2013 yılları arası Ankara Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Zootekni Anabilim Dalı Biyometri ve Genetik Dalında Doktora eğitimini tamamladı. 2013 yılında Dr. ünvanını aldı. "Zaman Serileri Analizi ve Trafik Kazası Verilerine Uygulanması" isimli doktora tezi en yüksek yayın puanı alan tez ilan edildi ve ödüle layık görüldü.
2014 yılı Ocak ayında Bingöl Üniversitesi Ziraat Fakültesi Zootekni Bölümü'ne Yrd. Doç. Dr. olarak atandı. 2020 yılında Zootekni bilim dalı Biyometri ve Genetik Anabilim dalında Doçent ünvanını aldı.
2023 ve 2024 yıllarında ABD Stanford Üniversitesi'nin yaptığı araştırma sonucuna göre "Dünyanın en etkili bilim insanları” sıralamasına girdi ve bu listenin yüzde 2’lik dilim içerisinde yer aldı.
Danışmanlar Kurulu
2024-JIF = 0.500
2024-JCI = 0.14
Uluslararası Hakemli Dergi (International
Peer Reviewed Journal)
Dergimiz, herhangi bir başvuru veya yayımlama ücreti almamaktadır. (Free submission and publication)
Yılda 6 sayı yayınlanır. (Published 6 times a year)
Bu web sitesi Creative Commons Atıf 4.0 Uluslararası Lisansı ile lisanslanmıştır.