Trakya Bölgesi’nde Bazı Buğday Çeşitlerinin Fusarium spp. İzolatlarına Karşı Dayanıklılığın Tespit Edilmesi

Nagehan Desen Köycü; Nuray Özer

doi:10.18016/ksutarimdoga.vi.494117

TR EN

Trakya Bölgesi’nde Bazı Buğday Çeşitlerinin Fusarium spp. İzolatlarına Karşı Dayanıklılığın Tespit Edilmesi

Öz

Trakya bölgesinde yetiştirilen buğday çeşitlerinde kök ve kök boğazı hastalıkları yaygın olarak görülmektedir. Bu çalışmada, Trakya Bölgesi’nde buğdayın kök ve kök boğazından elde edilen 40 Fusarium spp. izolatının patojenisitesinin belirlenmesi ve bölgede yaygın olarak kullanılan ekmeklik çeşitlerin (Gelibolu, Golia, Esperia, Krasunya, Nina, Sagittario ve Sana) fide döneminde etmene karşı duyarlılığının belirlenmesi amaçlanmıştır. İzolatların toprağa inokulasyonu yoluyla yapılan patojenisite testlerinde, hastalığa karşı hassas olduğu bilinen iki çeşit (Flamura 85 ve Pehlivan) kullanılmıştır. Test edilen Fusarium spp. izolatları % 0’dan % 100’e değişen oranlarda hastalık şiddeti oluşturmuşlardır. İzolatlar arasında, 14 numaralı izolat her iki çeşitte % 100 enfeksiyon oluşturmuş ve en patojen izolat olarak belirlenmiştir. Her iki çeşitte % 40’ın üzerinde hastalık şiddeti gösteren 6 izolat dayanıklılık testleri için seçilmiş ve ayrıca tür teşhisleri yapılmıştır. Çıkış öncesi ölüm ve hastalık şiddeti dikkate alınarak fide döneminde yapılan dayanıklılık testleri sonucunda Golia en hassas çeşit olarak tespit edilmiştir. Çıkış öncesi ölüm ve fidede hastalık şiddeti sırasıyla Gelibolu ve Esperia çeşitlerinde en düşük oranlarda olmuştur.

Anahtar Kelimeler

Fusarium spp.,buğday,hastalık,Dayanıklılık

Kaynakça

Aktaş H, Tunalı B, Bostancıoğlu E, Bayram E 1996. Sakarya yöresinde buğday kök ve kök boğazı çürüklüğüne neden olan hastalık etmenlerinin belirlenmesi ve bu etmenlerin buğday yetiştirme teknikleri ile ilişkileri üzerine araştırmalar. Bitki Koruma Bülteni, 36 (3-4): 151-167.
Akgül DS, Erkılıç A 2016. Effect of wheat cultivars, fertilizers, fungicides on Fusarium foot rot disease of wheat. Turkish Journal of Agriculture and Forestry, 40: 101-108.
Araz A, Bayram EM, Babaroğlu EN 2009. Sakarya ilinde bazı buğday çeşitlerinde kök ve kök boğazı hastalıklarına neden olan etmenlerin belirlenmesi. Bitki Koruma Bülteni, 49 (1): 31-43.
Araz A, Uğuz N, Güler P 2010. Fusarium türlerinin izolasyonu ve patojenitelerinin belirlenmesi. Biyoloji Bilimleri Araştırma Dergisi, 3(1): 1-5.
Arıcı ŞE, Arap Ü, Yatağan FB 2013. Isparta ve Burdur illeri buğday ekim alanlarındaki kök ve kök boğazı fungal hastalık etmenlerinin belirlenmesi. Süleyman Demirel Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi, 17(2): 26-30.
Arslan Ü, Baykal N 2002. Kök ve kök boğazı fungal patojenlerine karşı buğday çeşitlerinin reaksiyonları ve tohum koruyucu fungisitlerin Fusarium culmorum (W. G. Sm.) Sacc’a Etkisi. Uludağ Üniversitesi Ziraat Fakültesi Dergisi, 16: 69-76.
Backhouse D, Abubakar AA, Burgess LW, Dennis JI, Hollaway GJ, Wildermuth GB, Wallwork H,Henrj FJ 2004. Survey of Fusarium species associated with crown rot of wheat and barley in eastern Australia. Australasian Plant Pathology, 33: 255-261.
Bateman GL, Murray L 2001. Seasonal variations in populations Fusarium species in wheat field soil. Applied Soil Ecology, 18: 117-128.

Beccari G, Covarelli L, Nicholson P2011. Infection processes and soft wheat response to root rot and crown rot caused by Fusarium culmorum. Plant Pathology, 60: 671–84.
Cook RJ 1968. Fusarium root and foot rot of cereals in the Pacific Northwest. Phytopathology, 58: 1-126.
Cook RJ 1986. Wheat management systems in the Pacific Northwest. Plant Disease, 70: 894-898.
Demirci F 2003. Bazı buğday çeşitlerinin önemli kök ve kök boğazı hastalık etmenleri (Fusarium spp. Bipolaris sorokiniana) ’ne karşı reaksiyonlarının belirlenmesi. Tarım Bilimleri Dergisi, 9 (4): 450-466.
Finci S 1979. Buğdayın kök ve kök boğazı hastalıkları ve korunma çareleri. Tarım ve Ormancılık Bakanlığı Zirai Mücadele ve Zirai Karantina Genel Müdürlüğü, Çiftçi Broşürü No:21, s:15.
Hashem M, Moharam AM, Zailed AA, Saleh FEM 2010. Efficacy of essential oils in the control of cumin root rot disease caused by Fusarium spp. Crop Protection, 29: 1111-1117.
Hekimhan H, Bağcı SA, Nicol J, Tunalı B 2005. Kök ve kök boğazı çürüklüğü hastalığı etmenlerinin bazı kışlık hububat verimleri üzerine etkileri. Türkiye VI. Tarla Bitkileri Kongresi Bildirileri, 5-9 Eylül 2005, Antalya.
Hekimhan H, Bağcı SA, Aktaş H, Nicol JM, Aydoğdu M, Akbudak A 2007. Bazı Fungusitlerin Selçuk-97 ve Seri-82 Buğdaylarının verimleri ile kök ve kök boğazı çürüklüğü hastalık şiddeti üzerine etkisi. Türkiye II. Bitki Koruma Kongresi Bildirileri, 27-29 Ağustos 2007, Isparta.
Hekimhan H 2010. Trakya Bölgesi’nde buğdaylarda kök ve kök boğazı çürüklüğüne neden olan fungal etmenler ve patojenisitelerini etkileyen bazı faktörler üzerine araştırmalar. Selçuk Ün. Fen Bil. Ens. Bitki Koruma ABD Doktora Tezi, 132 s.
Hekimhan H, Boyraz N 2011. Bazı ekmeklik buğday çeşitlerindeki Fusarium culmorum kök boğazı çürüklüğü mücadelesinde avirülent Fusarium oxysporum'un biyo etkililiğinin belirlenmesi. Selçuk Tarım ve Gıda Bilimleri Dergisi, 25 (3): 35-41.
Hill JP, Fernveez JA, McShane MS 1983. Fungi associated with common root rot of winter wheat in Colorado and Wyoming. Plant Disease, 67: 795-797.
Karadeniz İ 2014. Konya Ereğli ilçesi ve civarında tahıllarda kök ve kök boğazı çürüklüğünün yaygınlığı ve nedensel etmenlerin belirlenmesi. ÇÜ. Fen Bil. Ens. Bitki Koruma Ana Bilim Dalı, Yüksek Lisans Tezi, 76 s
Kılınç AT, Yorgancılar A, Şahin E, Yıldırım AF, Erginbaş G, Nicol JM, Bolat N, Yorgancılar Ö 2008. Buğdayda kök ve kök boğazı çürüklüğü etmenine (Fusarium culmorum) karşı dayanıklılık kaynaklarının belirlenmesi üzerine araştırmalar. Ülkesel Tahıl Sempozyumu, Bildirileri, 2-5 Haziran 302-308, Konya, Türkiye.
Mathieson JT, Rush GM, Bordovsky D, Clark LE, Jones OR 1990. Effects of tillage on common root rot of wheat in texas. Plant Disease, 74: 1006-1008.
Muratçavuşoğlu N, Hancıoğlu, Ö 1995. Ankara ili buğday ekim alanlarında kök ve kök boğazı hastalıklarına neden olan Fusarium türlerinin tespiti üzerine araştırmalar. VII: Türkiye Fitopatoloji Kongresi Bildirileri, 26-29 Eylül 1995, Adana.
Parry DW, Jenkinson P, Mcleod V 1995. Fusarium earblight (scab) in small grain cereals-a review. Plant Pathology, 44: 207-238.
Scherm B, Balmas V, Spanu F, Pani G, Delogu G, Pasquali M, Migheli Q 2013. Fusarium culmorum: Causal agent of foot and root rot and head blight on wheat. Molecular Plant Pathology, 14(4): 323–341.
Smiley RW, Patterson LM 1996. Pathogenic fungi associated with Fusarium foot rot of winter wheat in the semiarid Pacific Northwest. Plant Disease, 80: 944-949.
Townsend G-K. Heuberger JW 1943. Methods for Estimating Losses Caused by Diseases in Fungicide Experiments Plant Diasease Report 27:340-343.
Tunalı B, Nicol J, Hodson D, Uçkun Z, Büyük O, Erdurmuş D, Hekimhan H, Aktaş H, Akbudak MA, Bağcı SA 2008. Root and crown rot fungi associated with spring, facultative winter wheat in Turkey. Plant Diseases, 92 (9): 1299-1306.
TÜİK 2017. Türkiye İstatistik Kurumu, Tarımsal Yapı (Üretim, Fiyat, Değer), Ankara.
Uçkun Z, Yıldız M 2004. İzmir, Aydın ve Denizli illeri buğday alanlarındaki kök ve kök boğazı hastalıklarının yoğunluğunun ve etmenlerinin belirlenmesi. Bitki Koruma Bülteni, 44 (1-4): 79-92.
Uyanık E 2008. Adana yöresi buğday ekilişlerinde kök hastalıkları nedenlerinin araştırılması. ÇÜ. Fen Bil. Ens. Bitki Koruma ABD, Yüksek Lisans Tezi. 60 s.
Wiese, MV 1987. Compendium of wheat diseases. American Phytopatholocigal Society, St. Paul MN, 53-55.
Wildermuth GB, McNamara RB 1994. Testing wheat seedlings forresistance to crown rot caused by Fusarium graminearum Group 1. Plant Disease, 78: 949-953.
Windels CE, Holen C 1989. Association of Bipolaris sorokiniana, Fusarium graminearum group 2, and F. culmorum on spring wheath differing in severity of comonroot Rot. Plant Disease, 73: 953-956.
Wisniewska H, Chelkowski J 1998. Evaluation of susceptibility to Fusarium sedlingsblight in winter wheat cultivars, using digital image analysis. Review of Plant Pathology, 77 (1): 334.
Wojciechowski S, Chelkowski J, Ponitka A, Slusarkıewicz-Jarzına A 1997. Evaluation of Spring and winter wheat reaction to Fusarium culmorum and Fusarium avenaceum. Journal of Phytopathology, 145: 99-103.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

-

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yazarlar

Nagehan Desen Köycü ^*
0000-0003-2511-6096
Türkiye

Nuray Özer
0000-0001-6876-7580
Türkiye

Yayımlanma Tarihi

31 Ağustos 2019

Gönderilme Tarihi

9 Aralık 2018

Kabul Tarihi

15 Mart 2019

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2019 Cilt: 22 Sayı: 4

DOI

https://doi.org/10.18016/ksutarimdoga.vi.494117

IZ

https://izlik.org/JA26AB35EK

Kaynak Göster

RIS / Bibtex

APA

Köycü, N. D., & Özer, N. (2019). Trakya Bölgesi’nde Bazı Buğday Çeşitlerinin Fusarium spp. İzolatlarına Karşı Dayanıklılığın Tespit Edilmesi. Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Tarım ve Doğa Dergisi, 22(4), 498-505. https://doi.org/10.18016/ksutarimdoga.vi.494117

Cited By

Fusarium Başak Yanıklığının Buğday Kalite Parametreleri Üzerine Etkisi: Enfekteli Başaklara Fungisit Uygulamaları Sonrasındaki Değişim

Journal of the Institute of Science and Technology

https://doi.org/10.21597/jist.1027025

Identification of Genetic Resistance to the Crown and Root Rot Caused by Fusarium culmorum and Cereal Cyst Nematode (Heterodera filipjevi) in the Turkish Cereal Varieties

Uluslararası Tarım ve Yaban Hayatı Bilimleri Dergisi

https://doi.org/10.24180/ijaws.1065918

Effect of fungicides on spike characteristics in winter wheat inoculated withFusarium culmorum

Food Additives & Contaminants: Part A

https://doi.org/10.1080/19440049.2022.2052971

Effect of the Timing of Fungicide Application on Yield and Quality Parameters of Wheat Infected with Fusarium Crown Rot Disease

Black Sea Journal of Agriculture

https://doi.org/10.47115/bsagriculture.1398334

Arbuscular mycorrhizal fungi and strigolactones: modulating molecular defense mechanisms in wheat against Fusarium culmorum

Plant and Soil

https://doi.org/10.1007/s11104-025-08024-y

Comparative Resistance of Barley and Wheat Germplasm to Common Root Rot Caused by Bipolaris sorokiniana

Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Tarım ve Doğa Dergisi

https://doi.org/10.18016/ksutarimdoga.vi.1674455

Bazı Buğday Çeşitlerinin Fusarium Başak Yanıklığına Karşı Duyarlılık Düzeylerinin ve Deoksinivalenol Birikiminin Belirlenmesi

ANADOLU Ege Tarımsal Araştırma Enstitüsü Dergisi

https://doi.org/10.18615/anadolu.1799224

Trakya Bölgesi’nde Bazı Buğday Çeşitlerinin Fusarium spp. İzolatlarına Karşı Dayanıklılığın Tespit Edilmesi

Trakya Bölgesi’nde Bazı Buğday Çeşitlerinin Fusarium spp. İzolatlarına Karşı Dayanıklılığın Tespit Edilmesi

Öz

Anahtar Kelimeler

Determination of Resistance in Some Wheat Cultivars Against Fusarium spp. Isolates in Trakya Region

Abstract

Keywords

Kaynakça

Ayrıntılar

Birincil Dil

Konular

Bölüm

Yazarlar

Yayımlanma Tarihi

Gönderilme Tarihi

Kabul Tarihi

Yayımlandığı Sayı

DOI

IZ

Kaynak Göster

Cited By

Fusarium Başak Yanıklığının Buğday Kalite Parametreleri Üzerine Etkisi: Enfekteli Başaklara Fungisit Uygulamaları Sonrasındaki Değişim

Identification of Genetic Resistance to the Crown and Root Rot Caused by Fusarium culmorum and Cereal Cyst Nematode (Heterodera filipjevi) in the Turkish Cereal Varieties

Effect of fungicides on spike characteristics in winter wheat inoculated withFusarium culmorum

Effect of the Timing of Fungicide Application on Yield and Quality Parameters of Wheat Infected with Fusarium Crown Rot Disease

Arbuscular mycorrhizal fungi and strigolactones: modulating molecular defense mechanisms in wheat against Fusarium culmorum

Comparative Resistance of Barley and Wheat Germplasm to Common Root Rot Caused by Bipolaris sorokiniana

Bazı Buğday Çeşitlerinin Fusarium Başak Yanıklığına Karşı Duyarlılık Düzeylerinin ve Deoksinivalenol Birikiminin Belirlenmesi

e-ISSN: 2619-9149