Buğday Alanlarında Sorun Olan Kısır Yabani Yulaf (Avena sterilis L.) Popülasyonlarının Bitki Boyu ve Yaş Ağırlıklarına Bazı ALS ve ACCase Inhibitörü Herbisitlerin Etkileri

Bu çalışma 2013 ve 2014 yıllarında farklı etki mekanizmasına sahip olan ALS (Mesosulfuron-methyl + Iodosulfuron-methyl sodium) ve ACCase (Clodinafop-propargyl) inhibitörü herbisitlerin Osmaniye ili buğday ekim alanlarında sorun olan kısır yabani yulaf (Avena sterilis L.) popülasyonların bitki boyu ve yaş ağırlıklarına olan etkilerinin belirlenmesi amacıyla yapılmıştır. Osmaniye ili yoğun buğday ekimi yapılan alanlarda Mayıs ayında her 3 km’de bir 50 noktada duruş yapılarak sadece 15 tarlada kısır yabani yulaf popülasyonlarına ait örneklemeler gerçekleştirilmiştir. Bu sayede aynı tarlalardan iki yıl üst üste 1 da’lık alanda olgun kısır yabani yulaf tohumları toplanmıştır. Daha sonra buğday tarlalarından toplanan olgun kısır yabani yulaf tohumlarıyla sera denemeleri kurulmuştur. Popülasyonlarda bitki boyu ve yaş ağırlığa olan etkinin belirlenmesinde iki farklı etki mekanizmasına sahip herbisitin 3 farklı (N/2, N: tavsiye dozu, 2N) dozu uygulanmıştır. Bitki boylarına göre tavsiye dozlarında ALS inhibitöründe popülasyonların %50’sinin, ACCase inhibitöründe ise %27’sinin etkilendiği belirlenmiştir. Populasyonların yaş ağırlıklarının ALS inhibitöründe %50’sinin, ACCase inhibitöründe %20’sinin tavsiye dozunda etkilendiği saptanmıştır. ALS ve ACCase inhibitörlerinin popülasyonlar üzerindeki etkileri incelendiğinde gerek bitki boyuna, gerekse yaş ağırlığa olan etkilerinin ALS inhibitörü tavsiye dozunda daha fazla olduğu saptanmıştır. Popülasyonlar birbiri arasında kıyaslandığında bitki boyları açısından tavsiye dozunun yarısında Düziçi 3 popülasyonu, yaş ağırlık açısından tavsiye dozunun yarısında Kadirli 9 popülasyonu ile tavsiye dozunda Kadirli 6 popülasyonu iki farklı etki mekanizmasında da benzer şekilde en etkili bulunmuştur. Bitki boyu ve yaş ağırlığa olan genel etkiler incelendiğinde, toplanan popülasyonlar üzerinde ALS inhibitörünün ACCase inhibitörüne göre hemen hemen bütün uygulama dozlarında daha yüksek etkiye sahip olduğu saptanmıştır.

This study was investigated for ALS (Mesosulfuron-methyl + Iodosulfuron-methyl sodium) and ACCase (Clodinafop-propargyl) inhibitor herbicides effects of wild oat (Avena sterilis L.) populations in the wheat fields of Osmaniye Province between 2013 and 2014. In intense wheat sown areas in Osmaniye province, stands were performed in 50 points in every 3 km in May and sampling was done in only 15 fields of wild oat populations. In this way, mature wild oat seeds were collected from the previously determined fields in 1 decare for two years. Then, greenhouse tests were established with mature wild oat seeds collected from wheat fields. Three different (N/2, N: recommended dose, 2N) dose of herbicide having two different action mechanism was applied to determine the effect on weed height and biomass in populations. Population of weed height were evaluated that 50% of ALS inhibitor and 27% of ACCase inhibitor were affected at recommended doses. It was also found that 50% of ALS inhibitor and 20% of ACCase inhibitor had an effect on population of weed biomass in recommended doses. The effects of ALS and ACCase inhibitors on populations were determined that their effects on both weed height and weed biomass were found to be higher in ALS inhibitor recommended dose. The recommended half dose of weed height in Düziçi 3 population, the recommended half dose of weed biomass in Kadirli 9 and recommended dose in Kadirli 6 populations were found same to be the most effective in two different modes of action mechanism. The general effects of ALS and ACCase inhibitors on weed height and weed biomass were investigated that in almost all application doses of ALS inhibitor had a higher effect more than ACCase inhibitor on collecting populations in greenhouse studies.